Hoofdstuk 19. Beïnvloeding van de weerstand en de afweer
Antigeen, antilichamen en immuniteit
Het lichaam maakt onderscheid tussen een lichaamseigen stof en een
lichaamsvreemde stof. Een
Antigeen
Een lichaamsvreemde stof.
Antilichaam
De binnengedrongen antigenen onschadelijk maken
Immuniteit
Iemand door het aanmaken van antilichamen beschermd is tegen een bepaalde
ziekmakende lichaamsvreemde stof.
Vaccins
Actieve immunisatie: bij toediening van een klein beetje ziekteverwekkende stof
(vaccin) worden antilichamen gevormd, zodat het lichaam een grote hoeveelheid van
diezelfde ziekteverwekkende stoffen direct kan bestrijden om de ziekte voorkomen.
Interactie
Corticosteroïden
Preparaten
Choleravaccin (Dukoral ®)
Difterie, kinkhoest, tetanus, poliomyelitis (DKTP) – vaccin (Infanrix – IPV ®)
Difterie, tetanus, poliomyelitis (DTP) – vaccin (DTP – vaccin ®), (Recaxis ®)
Gelekoortsvaccin (Stamaril ®)
Hepatitis A + B (Ambirix ®), (Twinrix ®)
Hepatitis A – Vaccin
Hepatitis B – Vaccin
Bacteriële meningitis (Hib) – vaccin
Humaan Papillomavirus (HPV) – vaccin (Cervarix ®), (Gardasil ®)
Influenzavaccin (Influvac ®), ((Vaxigrip ®)
Meningokokkenvaccin type C (Neisvac-C ®)
Pneumokokkenvaccin (Pneumo 23 ®), (Pneumovax ®), (Prevenar ®)
Poliomyelitisvaccin (Poliomyelitisvaccin IPV ®)
Rabiësvaccin (Rabiësvaccin Mérieux ®)
Rotavirusvaccin (Rotarix ®)
Tetanusvaccin (Tetaquin ®), (Tetanusvaccin NVI ®)
Typhus (Typherix ®), (Typhim ®), (Vivotif capsules ®)
Aandoening Omschrijving en vaccin
Baarmoederhals Ontstekingen of infecties met het humaan papillomavirus
Kanker veroorzaken afwijkingen aan het slijmvlies van de
baarmoederhals. Zonder behandeling kunnen deze
afwijkingen uitgroeien tot baarmoederhalskanker.
Sinds 2009 is vaccinatie van meisjes met geïnactiveerd
, humaan papillomavirus toegevoegd aan het
rijksvaccinatieprogramma
Bof Een betrekkelijk onschuldige virale kinderziekte,
gekenmerkt door zwelling van de speekselklieren
(opgeblazen uiterlijk). De bof zit in het
vaccinatieprogramma, omdat er in de periode 1977 – 1982
ongeveer 400 kinderen per jaar gedurende 14 dagen
moesten worden verpleegd met ernstige complicaties, als
gevolg van door bof veroorzaakte hersenvlies- en
hersenontsteking.
De vaak genoemde en gevreesde teelbalontsteking die bij
jongens onvruchtbaarheid kan veroorzaken, komt zelden
voor.
Difterie Acute infectieziekte door een bacterie. In de keel worden
vliezen gevormd met gevaar voor verstikking. Voor de
behandeling is er een dierlijk immunoglobuline dat
tegenwoordig bijna nooit meer hoeft te worden toegepast.
Geelzucht (Hepatitis Hepatitis infectiosa epidemica is een leveraandoening,
A) waarbij de patiënt een gelig uiterlijk krijgt. Geelzucht komt
vooral bij jonge mensen voor. De infectie wordt
overgebracht via hoesten, lichamelijk contact en
drinkwater. De genezing komt na zes tot acht weken.
Hoewel de klachten veel langer kunnen aanhouden.
De immunoglobulinen genezen een al ontstane infectie
niet. Behalve uitzieken is er niets tegen te doen. Gewone
immunoglobulinen worden uitsluitend preventief toegepast
bij mensen uit de naaste omgeving van de patiënt die in
(nauw) contact met hem zijn geweest.
Op oudere leeftijd kan een geelzuchtinfectie langdurig zijn.
Daarom wordt bij reizigers naar bepaalde gebieden een
vaccinatie of immunoglobuline aanbevolen.
Geelzucht (Hepatitis Serumhepatitis is een virale infectie die overgebracht
B) wordt door bloed-bloedcontacten (bloedtransfusies, vuile
injectienaalden bij drugsgebruikers). Het virus is verwant
aan dat van hepatitis A. Het heeft als kenmerk dat het zeer
lange tijd in het bloed kan circuleren zonder
ziekteverschijnselen te veroorzaken (incubatietijd). De
dragers kunnen de aandoening echter wel overbrengen.
Omdat het ziektebeloop ernstiger is dan van hepatitis A,
wordt aanbevolen iedereen die met besmet bloed in
aanraking kan komen te vaccineren. Risicogroepen zijn in
het bijzonder artsen, tandartsen, personeel van de
bloedtransfusiediensten en hemofiliepatiënten.
Er zijn ondertussen meer hepatitisvirussen bekend. Ook
deze virussen worden met letters aan- geduid (hepatitis C,
D enzovoort).
Griep (Influenza) Griep is de verzamelnaam voor allerlei soorten
infectieziekten (buikgriep, verkoudheden).
Influenza is een virale infectieziekte die gepaard gaat met
een acute ontsteking van de bovenste luchtwegen,
Antigeen, antilichamen en immuniteit
Het lichaam maakt onderscheid tussen een lichaamseigen stof en een
lichaamsvreemde stof. Een
Antigeen
Een lichaamsvreemde stof.
Antilichaam
De binnengedrongen antigenen onschadelijk maken
Immuniteit
Iemand door het aanmaken van antilichamen beschermd is tegen een bepaalde
ziekmakende lichaamsvreemde stof.
Vaccins
Actieve immunisatie: bij toediening van een klein beetje ziekteverwekkende stof
(vaccin) worden antilichamen gevormd, zodat het lichaam een grote hoeveelheid van
diezelfde ziekteverwekkende stoffen direct kan bestrijden om de ziekte voorkomen.
Interactie
Corticosteroïden
Preparaten
Choleravaccin (Dukoral ®)
Difterie, kinkhoest, tetanus, poliomyelitis (DKTP) – vaccin (Infanrix – IPV ®)
Difterie, tetanus, poliomyelitis (DTP) – vaccin (DTP – vaccin ®), (Recaxis ®)
Gelekoortsvaccin (Stamaril ®)
Hepatitis A + B (Ambirix ®), (Twinrix ®)
Hepatitis A – Vaccin
Hepatitis B – Vaccin
Bacteriële meningitis (Hib) – vaccin
Humaan Papillomavirus (HPV) – vaccin (Cervarix ®), (Gardasil ®)
Influenzavaccin (Influvac ®), ((Vaxigrip ®)
Meningokokkenvaccin type C (Neisvac-C ®)
Pneumokokkenvaccin (Pneumo 23 ®), (Pneumovax ®), (Prevenar ®)
Poliomyelitisvaccin (Poliomyelitisvaccin IPV ®)
Rabiësvaccin (Rabiësvaccin Mérieux ®)
Rotavirusvaccin (Rotarix ®)
Tetanusvaccin (Tetaquin ®), (Tetanusvaccin NVI ®)
Typhus (Typherix ®), (Typhim ®), (Vivotif capsules ®)
Aandoening Omschrijving en vaccin
Baarmoederhals Ontstekingen of infecties met het humaan papillomavirus
Kanker veroorzaken afwijkingen aan het slijmvlies van de
baarmoederhals. Zonder behandeling kunnen deze
afwijkingen uitgroeien tot baarmoederhalskanker.
Sinds 2009 is vaccinatie van meisjes met geïnactiveerd
, humaan papillomavirus toegevoegd aan het
rijksvaccinatieprogramma
Bof Een betrekkelijk onschuldige virale kinderziekte,
gekenmerkt door zwelling van de speekselklieren
(opgeblazen uiterlijk). De bof zit in het
vaccinatieprogramma, omdat er in de periode 1977 – 1982
ongeveer 400 kinderen per jaar gedurende 14 dagen
moesten worden verpleegd met ernstige complicaties, als
gevolg van door bof veroorzaakte hersenvlies- en
hersenontsteking.
De vaak genoemde en gevreesde teelbalontsteking die bij
jongens onvruchtbaarheid kan veroorzaken, komt zelden
voor.
Difterie Acute infectieziekte door een bacterie. In de keel worden
vliezen gevormd met gevaar voor verstikking. Voor de
behandeling is er een dierlijk immunoglobuline dat
tegenwoordig bijna nooit meer hoeft te worden toegepast.
Geelzucht (Hepatitis Hepatitis infectiosa epidemica is een leveraandoening,
A) waarbij de patiënt een gelig uiterlijk krijgt. Geelzucht komt
vooral bij jonge mensen voor. De infectie wordt
overgebracht via hoesten, lichamelijk contact en
drinkwater. De genezing komt na zes tot acht weken.
Hoewel de klachten veel langer kunnen aanhouden.
De immunoglobulinen genezen een al ontstane infectie
niet. Behalve uitzieken is er niets tegen te doen. Gewone
immunoglobulinen worden uitsluitend preventief toegepast
bij mensen uit de naaste omgeving van de patiënt die in
(nauw) contact met hem zijn geweest.
Op oudere leeftijd kan een geelzuchtinfectie langdurig zijn.
Daarom wordt bij reizigers naar bepaalde gebieden een
vaccinatie of immunoglobuline aanbevolen.
Geelzucht (Hepatitis Serumhepatitis is een virale infectie die overgebracht
B) wordt door bloed-bloedcontacten (bloedtransfusies, vuile
injectienaalden bij drugsgebruikers). Het virus is verwant
aan dat van hepatitis A. Het heeft als kenmerk dat het zeer
lange tijd in het bloed kan circuleren zonder
ziekteverschijnselen te veroorzaken (incubatietijd). De
dragers kunnen de aandoening echter wel overbrengen.
Omdat het ziektebeloop ernstiger is dan van hepatitis A,
wordt aanbevolen iedereen die met besmet bloed in
aanraking kan komen te vaccineren. Risicogroepen zijn in
het bijzonder artsen, tandartsen, personeel van de
bloedtransfusiediensten en hemofiliepatiënten.
Er zijn ondertussen meer hepatitisvirussen bekend. Ook
deze virussen worden met letters aan- geduid (hepatitis C,
D enzovoort).
Griep (Influenza) Griep is de verzamelnaam voor allerlei soorten
infectieziekten (buikgriep, verkoudheden).
Influenza is een virale infectieziekte die gepaard gaat met
een acute ontsteking van de bovenste luchtwegen,
