Week 1; inleiding in orthopedagogische handelingscyclus
Diagnostiek is het proces van
identificeren van een ziekte,
stoornis of probleem door middel
van een systematische analyse van
feiten of symptomen. Het is geen
doel op zich, maar een middel om
te kunnen adviseren over de meest
geschikte behandeling voor een
specifiek cliëntsysteem (Pameijer>
meer gericht op cliëntsyteem ipv
individu).
- Dit is de medische vs
transactionele benadering
Focus op handelingsgerichte
diagnostiek door maatschappelijke ontwikkelingen (classificatie, normaliteit,
vraaggericht), herwaardering verklaringsgericht werken: verklarende analyse (hoe heeft
dit kunnen gebeuren?), wijze van hulpverlenen (oplossingsgericht, empowerment,
context) wetenschappelijke ontwikkelingen: evidence based, practise based en
professionele houding (algemeen werkzame factoren).
Basismodellen, denken over diagnostiek komt uit natuurwetenschappen;
Empirisiche cyclus (De Groot); observatie> inductie> deductie> toetsing> evaluatie
Regulatieve cyclus (Van Strien); probleemstelling (1e reflexieve pauze)> diagnose> plan
(2e reflexieve pauze)> ingreep> evaluatie > “
Diagnostische cyclus (DC; De Bruyn & Ruijssenaars); aanmelding> klachtenanalyse>
indicatieanalyse (of via probleem/verklaringsanalyse)> advies
Soorten diagnostiek; screenende, beschrijvende, classificerende, verklarende,
handelingsgerichte, selectie- en plaatsings en observerende diagnostiek,
Type diagnostiek die je kiest is afhankelijk van leidende probleem en hulpvraag cliënt
Handelingsgerichte diagnostiek (Pameijer); Fundament is empirische cyclus en
diagnostische cyclus maar is meer gericht op een praktijkmodel (samenwerking cliënt).
‘Diagnostiek is maatwerk; unieke situatie van dit kind, deze ouders/verzorgers /leerkracht
in deze maatschappij’.
Goede diagnostiek; overzicht (wat gaat goed en wat kan beter?), inzicht (hoe kunnen
we deze situatie begrijpen?), uitzicht (welke aanpak heeft grootste kans van slagen?) en
terugblik (was de aanpak effectief?)
Uitgangspunten Handelingsgerichte Diagnostiek
1. Werkwijze is doelgericht, toewerkend naar advies
2. Transactioneel kader
, 3. Opvoedings/begeleidingsbehoeften staan centraal
4. Ouders/verzorgers/leerkrachten doen ertoe evenals hun ondersteuningsbehoeften
5. Positieve aspecten
6. Orthopedagogen werken samen met ouders/verzorgers/leerkrachten
7. HGD verloopt systematisch en transparant
Verschillende diagnostische vraagstellingen; onderkennend: wat is er aan de
hand?, verklarend: waarom is situatie problematisch?, veranderingsgericht: hoe kan
je beïnvloeden?, adviesgericht: welke doelen streven we na, wat is nodig? evaluerend:
doelen (bijna) behaald?
Transactionele ontwikkelingsmodel; dynamische visie op ontwikkeling van kind en
Omgeving, bidirectionaliteit. Gedrag is resultaat van transacties tussen kind,
opvoeder en omgeving. ‘Kinderen ontlokken reacties aan hun omgeving en beïnvloeden
deze. Maar ze beïnvloeden ook zichzelf weer via omgevingsreacties die ze oproepen’.
Orthopedagogische invalshoek > Vanuit een transactioneel ontwikkelingsmodel
gericht op dialoog, het systeem en op verandering
Object van de orthopedagoog; kind, opvoeder, opvoedingsrelatie en
opvoedingssituatie
Opvoedingsbeelden; gewone, verzwaarde, problematische opvoedingssituatie of
pedagogische verwaarlozing. Bepaald door bereidheid vs bekwaamheid en draaglast vs
draagkracht.
Pijlers doorlopen orthopedagogische handelingscyclus (Koomen & Pameijer)
Bijdrage van contextfactoren, taxatie van veranderbaarheid en positieve elementen.
Diagnostische modellen: ontwikkeling van een wetenschappelijk naar een praktijkgericht
model
Uitganspunten handelingsgerichte diagnostiek
• Transactioneel
• Gericht op verandering (dynamisch)
• Positieve elementen
Diagnostiek is het proces van
identificeren van een ziekte,
stoornis of probleem door middel
van een systematische analyse van
feiten of symptomen. Het is geen
doel op zich, maar een middel om
te kunnen adviseren over de meest
geschikte behandeling voor een
specifiek cliëntsysteem (Pameijer>
meer gericht op cliëntsyteem ipv
individu).
- Dit is de medische vs
transactionele benadering
Focus op handelingsgerichte
diagnostiek door maatschappelijke ontwikkelingen (classificatie, normaliteit,
vraaggericht), herwaardering verklaringsgericht werken: verklarende analyse (hoe heeft
dit kunnen gebeuren?), wijze van hulpverlenen (oplossingsgericht, empowerment,
context) wetenschappelijke ontwikkelingen: evidence based, practise based en
professionele houding (algemeen werkzame factoren).
Basismodellen, denken over diagnostiek komt uit natuurwetenschappen;
Empirisiche cyclus (De Groot); observatie> inductie> deductie> toetsing> evaluatie
Regulatieve cyclus (Van Strien); probleemstelling (1e reflexieve pauze)> diagnose> plan
(2e reflexieve pauze)> ingreep> evaluatie > “
Diagnostische cyclus (DC; De Bruyn & Ruijssenaars); aanmelding> klachtenanalyse>
indicatieanalyse (of via probleem/verklaringsanalyse)> advies
Soorten diagnostiek; screenende, beschrijvende, classificerende, verklarende,
handelingsgerichte, selectie- en plaatsings en observerende diagnostiek,
Type diagnostiek die je kiest is afhankelijk van leidende probleem en hulpvraag cliënt
Handelingsgerichte diagnostiek (Pameijer); Fundament is empirische cyclus en
diagnostische cyclus maar is meer gericht op een praktijkmodel (samenwerking cliënt).
‘Diagnostiek is maatwerk; unieke situatie van dit kind, deze ouders/verzorgers /leerkracht
in deze maatschappij’.
Goede diagnostiek; overzicht (wat gaat goed en wat kan beter?), inzicht (hoe kunnen
we deze situatie begrijpen?), uitzicht (welke aanpak heeft grootste kans van slagen?) en
terugblik (was de aanpak effectief?)
Uitgangspunten Handelingsgerichte Diagnostiek
1. Werkwijze is doelgericht, toewerkend naar advies
2. Transactioneel kader
, 3. Opvoedings/begeleidingsbehoeften staan centraal
4. Ouders/verzorgers/leerkrachten doen ertoe evenals hun ondersteuningsbehoeften
5. Positieve aspecten
6. Orthopedagogen werken samen met ouders/verzorgers/leerkrachten
7. HGD verloopt systematisch en transparant
Verschillende diagnostische vraagstellingen; onderkennend: wat is er aan de
hand?, verklarend: waarom is situatie problematisch?, veranderingsgericht: hoe kan
je beïnvloeden?, adviesgericht: welke doelen streven we na, wat is nodig? evaluerend:
doelen (bijna) behaald?
Transactionele ontwikkelingsmodel; dynamische visie op ontwikkeling van kind en
Omgeving, bidirectionaliteit. Gedrag is resultaat van transacties tussen kind,
opvoeder en omgeving. ‘Kinderen ontlokken reacties aan hun omgeving en beïnvloeden
deze. Maar ze beïnvloeden ook zichzelf weer via omgevingsreacties die ze oproepen’.
Orthopedagogische invalshoek > Vanuit een transactioneel ontwikkelingsmodel
gericht op dialoog, het systeem en op verandering
Object van de orthopedagoog; kind, opvoeder, opvoedingsrelatie en
opvoedingssituatie
Opvoedingsbeelden; gewone, verzwaarde, problematische opvoedingssituatie of
pedagogische verwaarlozing. Bepaald door bereidheid vs bekwaamheid en draaglast vs
draagkracht.
Pijlers doorlopen orthopedagogische handelingscyclus (Koomen & Pameijer)
Bijdrage van contextfactoren, taxatie van veranderbaarheid en positieve elementen.
Diagnostische modellen: ontwikkeling van een wetenschappelijk naar een praktijkgericht
model
Uitganspunten handelingsgerichte diagnostiek
• Transactioneel
• Gericht op verandering (dynamisch)
• Positieve elementen
