DE EMOTIEPOSTER
Afstudeerproject: Visuele ondersteuning voor kinderen
van 6-12 jaar met autismespectrumstoornis
Vanity van der Putten
500856641
10 juni 2025
Faculteit Onderwijs en Opvoeding
Pedagogiek (voltijd)
4VK
Hogeschool van Amsterdam
Eerste beoordelaar: Simon Verwer
Tweede beoordelaar: Mara Heijdelberger
Opdrachtgever: Eva Bleij
Organisatie: Prinsenstichting Chill Out +
Eigenwijzer
,VOORWOORD
Welkom bij mijn afstudeerproject, waar ik de afgelopen 5 maanden hard en toegewijd aan
heb gewerkt. Tijdens mijn afstudeerproject heb ik onderzoek gedaan naar visuele
ondersteuning voor het reguleren en herkennen van emoties bij kinderen met
autismespectrumstoornis van 6-12 jaar. Dit onderzoek heb ik mogen uitvoeren bij Chill Out +
Eigenwijzer in Purmerend, waar ik geraakt werd door de verschillende uitdagingen waar mijn
gekozen doelgroep mee te maken kreeg. Ik heb met veel trots een product kunnen
ontwikkelen dat bijdraagt aan deze uitdagingen en ondersteuning biedt aan de doelgroep.
Ik wil mijn opdrachtgever E. en mijn begeleider S. bedanken voor hun steun, betrokkenheid
en feedback. Ook ben ik mijn collega’s van Chill Out + Eigenwijzer en mijn medestudenten
erg dankbaar voor hun hulp en feedback. Ik heb een prachtig leertraject achter de rug, waarbij
ik de inzichten van de afgelopen 4 jaar mooi heb kunnen toepassen, maar ook veel nieuwe
inzichten heb opgedaan.
Ik kijk positief terug op deze soms zware, maar ook vooral leerzame en mooie periode van
afstuderen en ben erg trots op het product dat ik heb ontwikkeld.
1
,SAMENVATTING
In dit afstudeerproject staat de ontwikkeling van een visueel product dat kinderen van 6-12
jaar met autismespectrumstoornis ondersteund bij het reguleren en herkennen van de emoties
centraal. Dit onderzoek heb ik uit mogen voeren bij Chill Out + Eigenwijzer in Purmerend.
Dit is een opvang voor kinderen van 4-18 jaar met extra zorgvragen. Ik heb verschillende
schakels ingezet, waarbij ik onderzoek heb gedaan naar mijn doelgroep en de specificaties
van het product dat ik wilde ontwikkelen. De hoofdvraag van mijn onderzoek luidt als volgt:
Aan welke kenmerken moet een product dat visuele ondersteuning biedt voldoen om het
herkennen en reguleren van de emoties te ondersteunen voor kinderen van 6-12 jaar met
autismespectrumstoornis?
De eerste stap in mijn onderzoek was de oriëntatiefase. Tijdens de oriëntatiefase heb ik
kennis gemaakt met de doelgroep en een probleemanalyse gedaan. Ik kwam erachter dat
kinderen met autismespectrumstoornis moeite hebben met het reguleren van de eigen emoties
en moeite hebben met het herkennen van de emoties van een ander. Dit resulteerde vaak in
conflicten. Vanuit hier heb ik hoofd- en deelvragen opgesteld, die mij houvast gaven voor het
verdere onderzoek.
De tweede stap in mijn onderzoek was het literatuuronderzoek. Ik heb onderzoek gedaan naar
autismespectrumstoornis, de ontwikkelingstaken van kinderen van 6-12 jaar en visuele
ondersteuning. De literatuur ondersteunde mijn probleemanalyse en gaf inzichten voor het
inzetten van visuele ondersteuning bij autismespectrumstoornis.
Om mijn bevindingen vanuit de literatuur verder te onderzoeken, heb ik 2 interviews
afgenomen, met zowel mijn opdrachtgever als met een collega. Deze interviews bevestigde
de informatie die ik had opgedaan vanuit de literatuur en het belang van visuele
ondersteuning bij kinderen met autismespectrumstoornis.
Om er zeker van te zijn dat het product goed zou passen bij de doelgroep, heb ik een
pilotschakel uitgevoerd. Hierbij heb ik een prototype van het product uitgetest en feedback
gevraagd aan verschillende collega’s. Ook heb ik gecontroleerd of het product goed te
begrijpen was voor de doelgroep, zodat het product ook echt ingezet zal kunnen worden in de
praktijk.
De laatste stap was het aanpassen van mijn product op basis van de verkregen feedback uit de
pilotschakel. Ik heb een poster ontwikkeld, waarbij ik de verschillende belangen van zowel
de doelgroep als mijn opdrachtgever heb meegenomen in het ontwerp. Ook heb ik een
praktische richtlijn ontwikkeld, om de werking en inzetbaarheid te kunnen waarborgen. De
poster en de praktische richtlijn dragen bij aan het reguleren en herkennen van emoties, zowel
bij jezelf als bij een ander.
2
, INHOUDSOPGAVE
Voorwoord.........................................................................................................................1
Samenvatting.....................................................................................................................2
Inhoudsopgave..................................................................................................................3
Oriëntatieformulier............................................................................................................4
Inhoud .........................................................................................................................................4
PROCES ......................................................................................................................................12
Formulier orientatie afstuderen go/no go..................................................................................15
Literatuurschakel ...........................................................................................................17
INHOUD: richten en plannen .....................................................................................................17
PROCES ......................................................................................................................................23
Interviewschakel..............................................................................................................41
INHOUD: richten en plannen .....................................................................................................41
PROCES ......................................................................................................................................47
.....................................................................................................................................................................57
Pilotschakel......................................................................................................................69
INHOUD: richten en plannen......................................................................................................69
PROCES.......................................................................................................................................75
Eindschakel......................................................................................................................85
INHOUD......................................................................................................................................85
PROCES.......................................................................................................................................92
Samenwerking en feedback..............................................................................................97
Feedback oriëntatieformulier.....................................................................................................................103
Feedback literatuurschakel.........................................................................................................................106
Feedback interviewschakel.........................................................................................................................110
Feedback derde schakel..............................................................................................................................113
Feedback eindschakel.................................................................................................................................117
Feedback oriëntatieformulier.....................................................................................................................120
Feedback literatuurschakel.........................................................................................................................123
Feedback interviewschakel.........................................................................................................................126
Feedback derde schakel..............................................................................................................................130
Feedback eindschakel.................................................................................................................................133
3
Afstudeerproject: Visuele ondersteuning voor kinderen
van 6-12 jaar met autismespectrumstoornis
Vanity van der Putten
500856641
10 juni 2025
Faculteit Onderwijs en Opvoeding
Pedagogiek (voltijd)
4VK
Hogeschool van Amsterdam
Eerste beoordelaar: Simon Verwer
Tweede beoordelaar: Mara Heijdelberger
Opdrachtgever: Eva Bleij
Organisatie: Prinsenstichting Chill Out +
Eigenwijzer
,VOORWOORD
Welkom bij mijn afstudeerproject, waar ik de afgelopen 5 maanden hard en toegewijd aan
heb gewerkt. Tijdens mijn afstudeerproject heb ik onderzoek gedaan naar visuele
ondersteuning voor het reguleren en herkennen van emoties bij kinderen met
autismespectrumstoornis van 6-12 jaar. Dit onderzoek heb ik mogen uitvoeren bij Chill Out +
Eigenwijzer in Purmerend, waar ik geraakt werd door de verschillende uitdagingen waar mijn
gekozen doelgroep mee te maken kreeg. Ik heb met veel trots een product kunnen
ontwikkelen dat bijdraagt aan deze uitdagingen en ondersteuning biedt aan de doelgroep.
Ik wil mijn opdrachtgever E. en mijn begeleider S. bedanken voor hun steun, betrokkenheid
en feedback. Ook ben ik mijn collega’s van Chill Out + Eigenwijzer en mijn medestudenten
erg dankbaar voor hun hulp en feedback. Ik heb een prachtig leertraject achter de rug, waarbij
ik de inzichten van de afgelopen 4 jaar mooi heb kunnen toepassen, maar ook veel nieuwe
inzichten heb opgedaan.
Ik kijk positief terug op deze soms zware, maar ook vooral leerzame en mooie periode van
afstuderen en ben erg trots op het product dat ik heb ontwikkeld.
1
,SAMENVATTING
In dit afstudeerproject staat de ontwikkeling van een visueel product dat kinderen van 6-12
jaar met autismespectrumstoornis ondersteund bij het reguleren en herkennen van de emoties
centraal. Dit onderzoek heb ik uit mogen voeren bij Chill Out + Eigenwijzer in Purmerend.
Dit is een opvang voor kinderen van 4-18 jaar met extra zorgvragen. Ik heb verschillende
schakels ingezet, waarbij ik onderzoek heb gedaan naar mijn doelgroep en de specificaties
van het product dat ik wilde ontwikkelen. De hoofdvraag van mijn onderzoek luidt als volgt:
Aan welke kenmerken moet een product dat visuele ondersteuning biedt voldoen om het
herkennen en reguleren van de emoties te ondersteunen voor kinderen van 6-12 jaar met
autismespectrumstoornis?
De eerste stap in mijn onderzoek was de oriëntatiefase. Tijdens de oriëntatiefase heb ik
kennis gemaakt met de doelgroep en een probleemanalyse gedaan. Ik kwam erachter dat
kinderen met autismespectrumstoornis moeite hebben met het reguleren van de eigen emoties
en moeite hebben met het herkennen van de emoties van een ander. Dit resulteerde vaak in
conflicten. Vanuit hier heb ik hoofd- en deelvragen opgesteld, die mij houvast gaven voor het
verdere onderzoek.
De tweede stap in mijn onderzoek was het literatuuronderzoek. Ik heb onderzoek gedaan naar
autismespectrumstoornis, de ontwikkelingstaken van kinderen van 6-12 jaar en visuele
ondersteuning. De literatuur ondersteunde mijn probleemanalyse en gaf inzichten voor het
inzetten van visuele ondersteuning bij autismespectrumstoornis.
Om mijn bevindingen vanuit de literatuur verder te onderzoeken, heb ik 2 interviews
afgenomen, met zowel mijn opdrachtgever als met een collega. Deze interviews bevestigde
de informatie die ik had opgedaan vanuit de literatuur en het belang van visuele
ondersteuning bij kinderen met autismespectrumstoornis.
Om er zeker van te zijn dat het product goed zou passen bij de doelgroep, heb ik een
pilotschakel uitgevoerd. Hierbij heb ik een prototype van het product uitgetest en feedback
gevraagd aan verschillende collega’s. Ook heb ik gecontroleerd of het product goed te
begrijpen was voor de doelgroep, zodat het product ook echt ingezet zal kunnen worden in de
praktijk.
De laatste stap was het aanpassen van mijn product op basis van de verkregen feedback uit de
pilotschakel. Ik heb een poster ontwikkeld, waarbij ik de verschillende belangen van zowel
de doelgroep als mijn opdrachtgever heb meegenomen in het ontwerp. Ook heb ik een
praktische richtlijn ontwikkeld, om de werking en inzetbaarheid te kunnen waarborgen. De
poster en de praktische richtlijn dragen bij aan het reguleren en herkennen van emoties, zowel
bij jezelf als bij een ander.
2
, INHOUDSOPGAVE
Voorwoord.........................................................................................................................1
Samenvatting.....................................................................................................................2
Inhoudsopgave..................................................................................................................3
Oriëntatieformulier............................................................................................................4
Inhoud .........................................................................................................................................4
PROCES ......................................................................................................................................12
Formulier orientatie afstuderen go/no go..................................................................................15
Literatuurschakel ...........................................................................................................17
INHOUD: richten en plannen .....................................................................................................17
PROCES ......................................................................................................................................23
Interviewschakel..............................................................................................................41
INHOUD: richten en plannen .....................................................................................................41
PROCES ......................................................................................................................................47
.....................................................................................................................................................................57
Pilotschakel......................................................................................................................69
INHOUD: richten en plannen......................................................................................................69
PROCES.......................................................................................................................................75
Eindschakel......................................................................................................................85
INHOUD......................................................................................................................................85
PROCES.......................................................................................................................................92
Samenwerking en feedback..............................................................................................97
Feedback oriëntatieformulier.....................................................................................................................103
Feedback literatuurschakel.........................................................................................................................106
Feedback interviewschakel.........................................................................................................................110
Feedback derde schakel..............................................................................................................................113
Feedback eindschakel.................................................................................................................................117
Feedback oriëntatieformulier.....................................................................................................................120
Feedback literatuurschakel.........................................................................................................................123
Feedback interviewschakel.........................................................................................................................126
Feedback derde schakel..............................................................................................................................130
Feedback eindschakel.................................................................................................................................133
3
