4.1: Rivieren
De waterscheiding is de grens tussen de stroomgebieden, die gevormd wordt door gebergten of andere
verhogingen in het landschap.
Een stroomstelsel is het geheel van de hoofdrivier met al zijn zijtakken. Het bestaat uit 3 delen:
De bovenloop. Hoog in de bergen. De rivier stroomt hier snel en er is veel erosie (slijtage
door het stomende water)
De middenloop. De rivier loopt de een dal waar hij zich heeft ingesneden.
De benedenloop. Stroomt door het riviergebied. De rivier stroom traag en er is sedimentatie.
(Het zinken van de erosie deeltjes)
Er zijn 3 soorten rivieren:
Een gletsjerrivier. Deze rivier wordt gevoed door smeltwater dat vrijkomt in het voorjaar uit
bergen.
Een regenrivier. Deze rivier wordt gevoed met regenwater. Er is hier een hoge waterafvoer in
de natte maanden (winter)
Een gemengde rivier. De rivier wordt gevoed door zowel regen- als smeltwater.
Het regiem is het verschil in waterafvoer van een rivier gedurende het jaar.
Debiet is de totale hoeveelheid water die de rivier op een bepaald punt afvoert.
Piekafvoer is wanneer de waterpeil in korte tijd stijgt.
De Vertragingstijd is de tijd die het water nodig heeft om in een rivier te eindigen.
Door Verstening neemt de vertragingstijd af omdat het water direct via het riool de rivieren in kan komen.
Verval is het hoogteverschil tussen 2 plekken. (bvb 175km)
Verhang is het hoogteverschil per kilometer. (bvb 900m 3/s)
Neerslagregiem is de schommelingen in de neerslag gedurende het jaar. Dit verandert op 2 manieren:
Er valt meer neerslag.
De regen valt onregelmatig
Bij doodtij staat het water extra laag en bij springtij extra hoog.
, 4.2: De kust
De Nederlandse kust bestaat uit drie zones:
De waddenzeekust: Kust van Friesland en Groningen en hij wordt gevormd door
dijken. Bij vloed stroom de Waddenzee vol en bij eb komt hij deels droog te liggen.
De Noord- en Zuid-Hollandse kust: is een duinenkust met strandwallen met daarop
duinenrij.
De Zeeuwse kust: was oorspronkelijk een estuarium (een trechtervormige monding
van een rivier in zee). Door de deltawerken is Zeeland veel veiliger dan eerst. Duinen,
Primaire keringen, die direct aan ze liggen, en andere waterkeringen schermen de delta nu
af van de zee.
Een Zachte kust bestaat uit stranden, duinen, zandplaten,
wadden en kwelders
Bij een Harde kust moet je denken aan zeedijken, boulevards en
hybride keringen (combinatie van harde zeewering met duinen)
Golven en de zee brengen zand richting de kust. Parralel aan de
kust wordt een strandwal gevormd, Hierachter ontstaat een
waddengebied. In de loop van tijd vormen meer strandwallen
en als die droog komen te liggen kan de wind zand meenemen
en kunnen duinen vomen.
Het Getij komt via twee getijdenstromingen binnen: het Nauw van Calais en Schotland.
Bij vloed is de stroming van zuid naar noord,
Bij eb is de stroming van noord naar zuid
Een paar grote projecten tegen de zee in de laatste 150 jaar:
De afsluiting van de Zuiderzee.
De Hondsbossche Zeewering op de plek waar de duinen ontbraken.
De Westkapelse Zeedijk.
De Deltawerken
De Stormvloedkering in Nieuwe Waterweg.
De waterscheiding is de grens tussen de stroomgebieden, die gevormd wordt door gebergten of andere
verhogingen in het landschap.
Een stroomstelsel is het geheel van de hoofdrivier met al zijn zijtakken. Het bestaat uit 3 delen:
De bovenloop. Hoog in de bergen. De rivier stroomt hier snel en er is veel erosie (slijtage
door het stomende water)
De middenloop. De rivier loopt de een dal waar hij zich heeft ingesneden.
De benedenloop. Stroomt door het riviergebied. De rivier stroom traag en er is sedimentatie.
(Het zinken van de erosie deeltjes)
Er zijn 3 soorten rivieren:
Een gletsjerrivier. Deze rivier wordt gevoed door smeltwater dat vrijkomt in het voorjaar uit
bergen.
Een regenrivier. Deze rivier wordt gevoed met regenwater. Er is hier een hoge waterafvoer in
de natte maanden (winter)
Een gemengde rivier. De rivier wordt gevoed door zowel regen- als smeltwater.
Het regiem is het verschil in waterafvoer van een rivier gedurende het jaar.
Debiet is de totale hoeveelheid water die de rivier op een bepaald punt afvoert.
Piekafvoer is wanneer de waterpeil in korte tijd stijgt.
De Vertragingstijd is de tijd die het water nodig heeft om in een rivier te eindigen.
Door Verstening neemt de vertragingstijd af omdat het water direct via het riool de rivieren in kan komen.
Verval is het hoogteverschil tussen 2 plekken. (bvb 175km)
Verhang is het hoogteverschil per kilometer. (bvb 900m 3/s)
Neerslagregiem is de schommelingen in de neerslag gedurende het jaar. Dit verandert op 2 manieren:
Er valt meer neerslag.
De regen valt onregelmatig
Bij doodtij staat het water extra laag en bij springtij extra hoog.
, 4.2: De kust
De Nederlandse kust bestaat uit drie zones:
De waddenzeekust: Kust van Friesland en Groningen en hij wordt gevormd door
dijken. Bij vloed stroom de Waddenzee vol en bij eb komt hij deels droog te liggen.
De Noord- en Zuid-Hollandse kust: is een duinenkust met strandwallen met daarop
duinenrij.
De Zeeuwse kust: was oorspronkelijk een estuarium (een trechtervormige monding
van een rivier in zee). Door de deltawerken is Zeeland veel veiliger dan eerst. Duinen,
Primaire keringen, die direct aan ze liggen, en andere waterkeringen schermen de delta nu
af van de zee.
Een Zachte kust bestaat uit stranden, duinen, zandplaten,
wadden en kwelders
Bij een Harde kust moet je denken aan zeedijken, boulevards en
hybride keringen (combinatie van harde zeewering met duinen)
Golven en de zee brengen zand richting de kust. Parralel aan de
kust wordt een strandwal gevormd, Hierachter ontstaat een
waddengebied. In de loop van tijd vormen meer strandwallen
en als die droog komen te liggen kan de wind zand meenemen
en kunnen duinen vomen.
Het Getij komt via twee getijdenstromingen binnen: het Nauw van Calais en Schotland.
Bij vloed is de stroming van zuid naar noord,
Bij eb is de stroming van noord naar zuid
Een paar grote projecten tegen de zee in de laatste 150 jaar:
De afsluiting van de Zuiderzee.
De Hondsbossche Zeewering op de plek waar de duinen ontbraken.
De Westkapelse Zeedijk.
De Deltawerken
De Stormvloedkering in Nieuwe Waterweg.
