H1: Aarde – Landschapszones
Door A. Paans
Introductie
Begrippen
Draagkracht: Het maximum aantal mensen dat in een gebied of op aarde kan
leven zonder schade aan te richten aan het ecosysteem.
Duurzaam waterbeheer: Waterbeheer waarbij alleen de voorraad
vernieuwbaar water wordt gebruikt.
Grondwater: Water in de bodem en ondergrond dat zich bevindt in de
verzadigde zone. Alle ruimten (poriën) tussen de gronddeeltjes en het
gesteente zijn gevuld.
Infiltratie: Proces waarbij water de grond in zakt.
Klimaatgebied: Groot gebied met sterke overeenkomsten in klimaat.
Permafrost: Een geheel of gedeeltelijk bevroren bodem en ondergrond in de
polaire en boreale landschapszones.
Vegetatie: Het geheel aan planten in een gebied.
Versterkt broeikaseffect: Het deel van het broeikaseffect dat wordt veroorzaakt
door menselijk handelen. Het gaat hierbij met name om de uitstoot van
koolstofdioxide.
Verwering: Het uiteenvallen van gesteenten door inwerking van water,
temperatuur, wortels en zuren.
1
,1.1 – Het landschap als dynamisch systeem
Landschappen zijn dynamische systemen.
- Bestaande uit verschillende samenhangende veranderende
onderdelen: de geofactoren.
De geofactoren
Geofactoren: de onderdelen van het landschap die op elkaar inwerken en
samen de processen en het uiterlijk van het aardoppervlak bepalen.
- Belangrijk: landschappen veranderen in de loop van de tijd.
2
, Bodem
- Geofactoren terug te zien in bodems (= het bovenste deel van de grond
waar planten in wortelen en dat in meer of mindere mate is verkleurd
door organisch materiaal en uitspoeling).
- Ander landschap : andere bodem
- Bodemprocessen verlopen verschillend, op verschillende plekken op
aarde.
- Bepalend: temperatuur, neerslag, groeiseizoen (en andere
geofactoren!).
Mineralisatie = Het proces waarbij plantenmateriaal geheel wordt afgebroken
en omgezet in voedingsstoffen.
Humusvorming = Het proces waarbij plantenmateriaal gedeeltelijk wordt
afgebroken.
Humus = zeer vruchtbaar omdat het voedingsstoffen en water aan zich kan
binden.
3
Door A. Paans
Introductie
Begrippen
Draagkracht: Het maximum aantal mensen dat in een gebied of op aarde kan
leven zonder schade aan te richten aan het ecosysteem.
Duurzaam waterbeheer: Waterbeheer waarbij alleen de voorraad
vernieuwbaar water wordt gebruikt.
Grondwater: Water in de bodem en ondergrond dat zich bevindt in de
verzadigde zone. Alle ruimten (poriën) tussen de gronddeeltjes en het
gesteente zijn gevuld.
Infiltratie: Proces waarbij water de grond in zakt.
Klimaatgebied: Groot gebied met sterke overeenkomsten in klimaat.
Permafrost: Een geheel of gedeeltelijk bevroren bodem en ondergrond in de
polaire en boreale landschapszones.
Vegetatie: Het geheel aan planten in een gebied.
Versterkt broeikaseffect: Het deel van het broeikaseffect dat wordt veroorzaakt
door menselijk handelen. Het gaat hierbij met name om de uitstoot van
koolstofdioxide.
Verwering: Het uiteenvallen van gesteenten door inwerking van water,
temperatuur, wortels en zuren.
1
,1.1 – Het landschap als dynamisch systeem
Landschappen zijn dynamische systemen.
- Bestaande uit verschillende samenhangende veranderende
onderdelen: de geofactoren.
De geofactoren
Geofactoren: de onderdelen van het landschap die op elkaar inwerken en
samen de processen en het uiterlijk van het aardoppervlak bepalen.
- Belangrijk: landschappen veranderen in de loop van de tijd.
2
, Bodem
- Geofactoren terug te zien in bodems (= het bovenste deel van de grond
waar planten in wortelen en dat in meer of mindere mate is verkleurd
door organisch materiaal en uitspoeling).
- Ander landschap : andere bodem
- Bodemprocessen verlopen verschillend, op verschillende plekken op
aarde.
- Bepalend: temperatuur, neerslag, groeiseizoen (en andere
geofactoren!).
Mineralisatie = Het proces waarbij plantenmateriaal geheel wordt afgebroken
en omgezet in voedingsstoffen.
Humusvorming = Het proces waarbij plantenmateriaal gedeeltelijk wordt
afgebroken.
Humus = zeer vruchtbaar omdat het voedingsstoffen en water aan zich kan
binden.
3
