TF Achterhuis (1997) Inleiding - Amerikaanse techniekfilosofie................2
TF Van Wynsberghe (2013) - Robots en hun invloed op de
gezondheidszorg.......................................................................................3
VM Mishra & Jain.......................................................................................4
VM Kip et al...............................................................................................5
TF chavanayarn 2023...............................................................................6
TF The sociology of expectations in science and technology....................8
TF Beyond checklists toward an ethical-constructive technology
assessment...............................................................................................9
TF Mol & Berg (2001). Inleiding. Goede techniek....................................10
TF Jongsma & Bredenoord (2020)...........................................................11
VM Berwick Disseminating Innovations..................................................12
VM Greenhalgh 2018..............................................................................13
VM Hulter 2020.......................................................................................14
VM McLean et al. (2024).........................................................................15
VM Harrison et al., 2007.........................................................................16
VM 8 Steps Kotter 2022..........................................................................17
VM Weintraub & McKee...........................................................................18
VM Het kleurenmodel van De Caluwé en Vermaak.................................19
K | C1 | Introductiecollege Kennismodule................................................20
K | WG1 | TF: Introductie in techniekfilosofie..........................................21
K | WG2 | VM: Het innovatieproces............................................................24
K | WG3 | TF: Sociologie van verwachtingen..............................................25
K | C2 | Verdiepingscollege Techniekfilosofie en Q&A techniekfilosofische
beschouwing..............................................................................................29
K | WG4 | TF: Technologie en ethiek...........................................................30
K | WG5 | VM: Disseminatie, implementatie en adoptie van innovaties.....34
K | WG6 | VM: Inbedding van (technologische) innovatie...........................35
K | WG8 | VM: De rol van de verandermanager..........................................35
,TF Achterhuis (1997) Inleiding - Amerikaanse
techniekfilosofie
Francis Bacon benadrukt de transformerende kracht van drie
uitvindingen: boekdrukkunst, buskruit en de magneet (pagina 1
alinea 1)
Moderne technologie verandert maatschappelijke structuren,
menselijke mogelijkheden, ervaringen en verlangens (pagina 1
alinea 2)
Technologische vooruitgang (zoals internet) heeft communicatie
radicaal versneld en toegankelijker gemaakt (pagina 1 alinea 3,
pagina 2 alinea 2)
Klassieke techniekfilosofen (Heidegger, Jonas, Ellul) onderzochten
vooral historische en transcendente voorwaarden voor technologie
(2:4)
Zij zagen technologie niet als toegepaste wetenschap, maar als een
levensvorm of "systeem" (2:5)
Klassieke filosofen benadrukten een fundamentele breuk met
traditionele, symbolisch-talige cultuurpatronen (2:6,3:1)
Zij stelden vaak grenzen aan technologie en probeerden deze onder
woorden/denken te brengen (3:6,3:4)
Empirische wending in techniekfilosofie: focus op concrete
technische praktijken en ontwikkeling (constructivisme) (3:7,4:1)
Technologie en maatschappij co-evolueren; technologie is geen
autonome kracht (4:2)
Natuur en milieu worden niet louter gedesacraliseerd, maar zijn
onderdeel van en worden geproduceerd door de technologische
cultuur (4:4,5:1)
Hedendaagse (Amerikaanse) techniekfilosofen staan midden in de
technische praktijk en gebruiken empirische gegevens (5:2)
Amerika wordt gezien als de "oorspronkelijke versie van de
moderniteit", met een intensievere interactie tussen technologie en
maatschappij (5:3)
, TF Van Wynsberghe (2013) - Robots en hun invloed op de
gezondheidszorg
Zorgrobots worden gezien als mogelijke oplossing voor uitdagingen
in de gezondheidszorg, zoals personeelstekort en vergrijzing
Er bestaan verschillende soorten zorgrobots: operatierobots,
bezorgrobots, revalidatierobots en sociale robots zoals Paro
Evaluatie van robots gebeurt vaak via objectieve criteria (bijv.
hersteltijd, kosten), maar dit is onvoldoende om "goede zorg" te
bepalen
Zorg omvat zowel "zorgen voor" (handelingen) als "zorgen om"
(houding, emotie) - robots kunnen alleen bijdragen aan "zorgen
voor"
Zorgpraktijken bestaan uit vier fasen: zorgen om, zorgen dat, zorg
geven, zorg ontvangen - met bijbehorende morele elementen
De therapeutische relatie tussen zorgverlener en zorgontvanger is
cruciaal voor goede zorg en draagt waarden over zoals vertrouwen
en waardigheid
De context waarin zorg plaatsvindt (thuis vs. ziekenhuis) bepaalt
mede wat "goede zorg" is en of robots geschikt zijn
Robots kunnen de therapeutische relatie verstoren wanneer ze
menselijke interactie vervangen, vooral in ziekenhuizen
In thuissituaties kunnen robots soms juist waardigheid en autonomie
bevorderen
Er zijn zorgen dat robotgebruik menselijke zorgvaardigheden kan
doen afnemen en de mens-tot-mens interactie fundamenteel kan
veranderen
Patiënten kunnen emotionele banden met robots ontwikkelen, wat
ethische vragen oproept
Beleid moet duidelijke grenzen stellen aan de rol van robots in zorg
Filosofische analyse is nodig om verder te kijken dan alleen
objectieve meetcriteria bij de beoordeling van zorgrobots