Samenvatting Probleem 4 - ISBR

Probleem 4 – Internationaal en Europees Recht
Leerdoel I. Wat is internationaal en EU recht?
Internationaal recht is het recht dat geldt tussen staten (vaak ook de burgers van de staten).
De Raad van Europa en de Verenigde Naties zijn de intergouvernementele organisaties die
internationaal recht maken.
- Intergouvernementele organisatie; de lidstaten zijn gebonden aan het verdrag van de
internationale organisatie als zij er uitdrukkelijk mee hebben ingestemd.

Europees recht bestaat uit het recht gemaakt door de Raad van Europa en de Europese Unie.

Door het Verdrag van Maastricht werd de Europese Unie opgericht.
Het EU recht is gebaseerd op het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU) en het Verdrag
betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU, of EU-Werkingsverdrag).

De Europese Raad is de belangrijkste instelling van de Europese Unie (art. 15 VEU).
Samengesteld uit de staatshoofden en regeringsleiders van de lidstaten, de voorzitter van de
Commissie en de voorzitter van de Europese raad.
- De taak van de Europese Raad is het geven van de nodige impulsen voor de ontwikkeling van
de Unie en het vaststellen van de algemene politieke beleidslijnen.
De Raad (van ministers) bestaat uit vertegenwoordigers van de lidstaten op ministerieel niveau (art.
16 VEU). Dit zijn leden van de regeringen van de lidstaten.
- Welke ministers dit in concreto zijn hangt af van het onderwerp van de

De Commissie leden worden voor een periode van 5 jaar benoemd door de Europese raad.
1) Het doen van voorstellen aan de Raad en het Europees Parlement inzake wetgeving van de
EU;
2) Van de Raad afgeleide taak op het gebied van regelgeving en bestuur;
3) Een kleinere originaire bestuurstaak;
4) Het uitoefenen van toezicht op de naleving van het Europees recht.

De leden van het Europees Parlement woorden rechtstreeks voor 5 jaar gekozen (art. 14 VEU).
Ze hebben een wetgevingstaak, begrotingstaken, politieke controle, adviserende taken en het kiezen
van de voorzitter van de Commissie.

De rechterlijke macht van de EU wordt uitgeoefend door het Hof van Justitie van de Europese Unie.
- Het Hof van Justitie (HvJ)
- Een Gerecht
- Gespecialiseerde rechtbanken (geen op dit moment).
Rechterlijke instanties zijn NIET verplicht het Hof te verzoeken over deze vraag een uitspraak te doen.
Ze zijn WEL verplicht om het Hof te verzoeken, als volgens het nationale recht het niet vatbaar is voor
hoger beroep, tenzij:
- Acte clair: de juiste uitleg van het unierecht evident.
- Acte éclairé: er bestaat al rechtspraak van het Hof.

De Europese Centrale Bank (ECB) voert het monetaire beleid voor de lidstaten die de euro als
gemeenschappelijke munt hebben.
- Zij beheert de euro, ziet toe op prijsstabiliteit en houdt toezicht op banken.
- Enorme invloed op de economische groei en werkgelegenheid van lidstaten.
De Rekenkamer verricht de controle van de rekeningen.