Quinten Maas Samenvatting EHBO
SAMENVATTING EHBO
INHOUD
De basisprincipes ................................................................................................................................3
Wettelijk kader .................................................................................................................................3
Basisprincipes van eerste hulp ..........................................................................................................3
Blijf rustig in een noodsituatie ........................................................................................................3
Vermijd besmetting .......................................................................................................................3
Handel als eerstehulpverlener .......................................................................................................4
Zorg voor het comfort van het slachtoffer .......................................................................................4
Verleen psychosociale eerste hulp ................................................................................................4
Houd rekening met emotionele reacties nadien ..............................................................................5
Benadering van een noodsituatie ..........................................................................................................5
Zorg voor de veiligheid ......................................................................................................................5
Specifieke situaties .......................................................................................................................6
Beoordeel de toestand van het slachtoffer .........................................................................................7
Bewustzijn controleren..................................................................................................................7
Beoordeel de toestand van het slachtoffer .....................................................................................7
Alarmeer de hulpdiensten .................................................................................................................8
Verleen verdere eerste hulp ..............................................................................................................9
Benadering van een slachtoffer zonder ademhaling ............................................................................. 10
AED ............................................................................................................................................... 10
Belemmering van de ademhaling door een vreemd voorwerp ............................................................... 11
ABCDE .............................................................................................................................................. 11
Airway – luchtweg ........................................................................................................................... 12
Breathing – ademhaling .................................................................................................................. 12
Circulation – circulatie .................................................................................................................... 12
Disability – neurologische problemen .............................................................................................. 12
Exposure / Environment – systematisch onderzoek / privacy / temperatuur ........................................ 13
Bloedingen ........................................................................................................................................ 13
Hartproblemen .................................................................................................................................. 16
Ademhalingsmoeilijkheden ................................................................................................................ 19
Normale omstandigheden .............................................................................................................. 19
Symptomen ................................................................................................................................... 20
Ziektebeelden ................................................................................................................................ 21
Letsels aan de borstkas .................................................................................................................. 24
1
,Quinten Maas Samenvatting EHBO
Levensreddende technieken ............................................................................................................... 25
Brandwonden .................................................................................................................................... 26
Vastellen en ernst bepalen .............................................................................................................. 26
Hoe verzorg je een brandwonde ...................................................................................................... 28
Specifieke brandwonden ................................................................................................................ 29
Hoofdletsel ....................................................................................................................................... 31
Wervelletsel ...................................................................................................................................... 34
Beroerte ............................................................................................................................................ 35
Stuipen ............................................................................................................................................. 36
Flauwte ............................................................................................................................................. 38
Stoornissen aan het bewegingsstelsel................................................................................................. 39
Diabetes ........................................................................................................................................... 42
Shock ................................................................................................................................................ 44
Vergiftigingen..................................................................................................................................... 44
Huidwonden ...................................................................................................................................... 46
2
,Quinten Maas Samenvatting EHBO
DE BASISPRINCIPES
WETTELIJK KADER
Je bent verplicht hulp toe te dienen als dat gaat, doe je dit niet ben je schuldig aan verzuim.
Aard van hulpverlening hangt af van je kennis van EHBO af. Voer alleen de technieken uit waarvoor je bent
opgeleid. Sowieso noodcentrale 112 (NC112) alarmeren. Je mag jezelf niet in gevaar brengen tijdens de
eerstehulpverlening. Voer geen handelingen uit waartoe je niet bevoegd bent (vb. medicatie geven).
Codex over het welzijn op het werk:
- Werkgevers moeten waken over de veiligheid en gezondheid van hun werknemers en voor hun
gezondheid zorgen (“de welzijnswet”).
- Werkgever moet een risicoanalyse maken over de werkzaamheden en werkomstandigheden voor
de werknemer en de omgeving en de risico’s zoveel mogelijk beperken.
- Uitvoeringsmaatregelen van die welzijnswet vormen een onderdeel van de codex over het welzijn
op het werk.
- Werkgevers zijn verplicht een interne dienst voor preventie en bescherming op het werk op te
richten en zich aan te sluiten bij een externe dienst.
- Deze diensten zorgen samen voor gezondheidsmaatregelen (vb. adviezen, vaccins, enz.) maar
ook voor de opvolging en bevordering van veiligheids-en preventiemaatregelen. De externe dienst
gaat ook de medische geschiktheid van de werknemers na en houdt toezicht op hun gezondheid
op de werkplek.
- Elk bedrijf met > 50 werknemers moet een Comité voor Preventie en Bescherming op het Werk
(CPBW) oprichten. Dit comité gaat na of de werkgever er alles aan doet om zijn werknemers veilig
en gezond te werk te stellen.
BASISPRINCIPES VAN EERSTE HULP
BLIJF RUSTIG IN EEN NOODSITUATIE
- Begin rustig tegen het slachtoffer te praten
- Handel niet vooraleer je rustig bent
- Straal rust en kalmte uit → paniek is besmettelijk
- Bel de NC112 → de operator zal je helpen
VERMIJD BESMETTIN G
- In beide richtingen → jij kan besmetten maar ook besmet raken!
- Eenvoudige richtlijnen:
o Was of ontsmet je handen voor en na de hulpverlening
o Vermijd contact met alle lichaamsvochten (bloed, uitwerpselen, enz.)
o Bedek wondjes aan je handen (met een kleefpleister)
o Raak een open wonde niet aan
o Wees voorzichtig met scherpe voorwerpen
o Schuif nooit opnieuw de beschermhuls over een naald
o Prikongeval? Ga asap naar je huisarts of volg de (bedrijfs)procedures
3
, Quinten Maas Samenvatting EHBO
- Handhygiëne
o Algemene nagel-en handhygiëne
▪ Zuivere kortgeknipte nagels, geen sieraden of ringen
▪ Gebruik liefst vloeibare zeep
▪ Gebruik liefst wegwerphanddoekjes
o Was je handen of gebruik een ontsmettende handalcohol
▪ Was je handen bij voldoende stromend water
▪ Ontsmet je handen met handalcohol bij onvoldoende of geen stromend water
o Gebruik wegwerphandschoenen
▪ Draag zoveel mogelijk wegwerphandschoenen (zeker bij mogelijk contact met
bloed of ander lichaamsvocht, slijmvliezen, beschadigde huid, enz.)
▪ Was of ontsmet je handen nadat je de handschoenen hebt uitgetrokken.
▪ Gooi de handschoenen weg met de bevuilde kant naar binnen.
HANDEL ALS EERSTEHULPVERLENER
- Stel jezelf voor
- Zelfs beperkte hulp kan veel betekenen (vb. correct NC112 bellen)
- Doe niets wat je niet geleerd hebt
- Overleg eventueel met andere toegesnelde eerstehulpverleners
- Enkele misvattingen…
o Schat de ernst van de situatie in i.p.v. te denken dat het zo erg wel niet zal zijn…
o Verleen EHBO en denk niet dat een ander het wel zal doen of dat je geen tijd hebt…
o Iedereen helpt → Art. 422bis
o Beperk je angst voor besmetting maar laat het slachtoffer niet aan z’n lot over
o Help de andere en jezelf en weet dat je niet iedereen kan redden
ZORG VOOR HET COMFORT VAN HET SLACHTOFFER
- Niet alleen letten op het letsel maar ook op de comfort van je slachtoffer
- Bescherm tegen de kou of hitte (zilver – goud deken)
- Verplaats het slachtoffer alleen bij gevaar of als hij/zij zelf een comfortabelere positie wil
innemen
- Slachtoffer niet laten roken, eten of drinken
- Probeer het slachtoffer af te schermen van omstanders
VERLEEN PSYCHOSOCIALE EERSTE HULP
- Probeer tijdens de hulpverlening rekening te houden met de emoties van alle betrokkenen
o Omgaan met het slachtoffer
▪ Blijf zelf kalm en zet je op ooghoogte van het slachtoffer
▪ Benader het slachtoffer met respect, op een vriendelijke manier en zonder
vooroordelen
▪ Stel jezelf voor, gebruik je voornaam, vermeld dat je eerstehulpverlener bent,
Praat helder en op een rustige toon
▪ Vraag toestemming om eerste hulp te mogen bieden en als je het slachtoffer
moet aanraken
▪ Geef (correcte) informatie aan je slachtoffer
▪ Win het vertrouwen van de begeleider van een kind
▪ Schakel omstanders in, geef hen duidelijke taken en zeg telkens om terug te
komen
4
SAMENVATTING EHBO
INHOUD
De basisprincipes ................................................................................................................................3
Wettelijk kader .................................................................................................................................3
Basisprincipes van eerste hulp ..........................................................................................................3
Blijf rustig in een noodsituatie ........................................................................................................3
Vermijd besmetting .......................................................................................................................3
Handel als eerstehulpverlener .......................................................................................................4
Zorg voor het comfort van het slachtoffer .......................................................................................4
Verleen psychosociale eerste hulp ................................................................................................4
Houd rekening met emotionele reacties nadien ..............................................................................5
Benadering van een noodsituatie ..........................................................................................................5
Zorg voor de veiligheid ......................................................................................................................5
Specifieke situaties .......................................................................................................................6
Beoordeel de toestand van het slachtoffer .........................................................................................7
Bewustzijn controleren..................................................................................................................7
Beoordeel de toestand van het slachtoffer .....................................................................................7
Alarmeer de hulpdiensten .................................................................................................................8
Verleen verdere eerste hulp ..............................................................................................................9
Benadering van een slachtoffer zonder ademhaling ............................................................................. 10
AED ............................................................................................................................................... 10
Belemmering van de ademhaling door een vreemd voorwerp ............................................................... 11
ABCDE .............................................................................................................................................. 11
Airway – luchtweg ........................................................................................................................... 12
Breathing – ademhaling .................................................................................................................. 12
Circulation – circulatie .................................................................................................................... 12
Disability – neurologische problemen .............................................................................................. 12
Exposure / Environment – systematisch onderzoek / privacy / temperatuur ........................................ 13
Bloedingen ........................................................................................................................................ 13
Hartproblemen .................................................................................................................................. 16
Ademhalingsmoeilijkheden ................................................................................................................ 19
Normale omstandigheden .............................................................................................................. 19
Symptomen ................................................................................................................................... 20
Ziektebeelden ................................................................................................................................ 21
Letsels aan de borstkas .................................................................................................................. 24
1
,Quinten Maas Samenvatting EHBO
Levensreddende technieken ............................................................................................................... 25
Brandwonden .................................................................................................................................... 26
Vastellen en ernst bepalen .............................................................................................................. 26
Hoe verzorg je een brandwonde ...................................................................................................... 28
Specifieke brandwonden ................................................................................................................ 29
Hoofdletsel ....................................................................................................................................... 31
Wervelletsel ...................................................................................................................................... 34
Beroerte ............................................................................................................................................ 35
Stuipen ............................................................................................................................................. 36
Flauwte ............................................................................................................................................. 38
Stoornissen aan het bewegingsstelsel................................................................................................. 39
Diabetes ........................................................................................................................................... 42
Shock ................................................................................................................................................ 44
Vergiftigingen..................................................................................................................................... 44
Huidwonden ...................................................................................................................................... 46
2
,Quinten Maas Samenvatting EHBO
DE BASISPRINCIPES
WETTELIJK KADER
Je bent verplicht hulp toe te dienen als dat gaat, doe je dit niet ben je schuldig aan verzuim.
Aard van hulpverlening hangt af van je kennis van EHBO af. Voer alleen de technieken uit waarvoor je bent
opgeleid. Sowieso noodcentrale 112 (NC112) alarmeren. Je mag jezelf niet in gevaar brengen tijdens de
eerstehulpverlening. Voer geen handelingen uit waartoe je niet bevoegd bent (vb. medicatie geven).
Codex over het welzijn op het werk:
- Werkgevers moeten waken over de veiligheid en gezondheid van hun werknemers en voor hun
gezondheid zorgen (“de welzijnswet”).
- Werkgever moet een risicoanalyse maken over de werkzaamheden en werkomstandigheden voor
de werknemer en de omgeving en de risico’s zoveel mogelijk beperken.
- Uitvoeringsmaatregelen van die welzijnswet vormen een onderdeel van de codex over het welzijn
op het werk.
- Werkgevers zijn verplicht een interne dienst voor preventie en bescherming op het werk op te
richten en zich aan te sluiten bij een externe dienst.
- Deze diensten zorgen samen voor gezondheidsmaatregelen (vb. adviezen, vaccins, enz.) maar
ook voor de opvolging en bevordering van veiligheids-en preventiemaatregelen. De externe dienst
gaat ook de medische geschiktheid van de werknemers na en houdt toezicht op hun gezondheid
op de werkplek.
- Elk bedrijf met > 50 werknemers moet een Comité voor Preventie en Bescherming op het Werk
(CPBW) oprichten. Dit comité gaat na of de werkgever er alles aan doet om zijn werknemers veilig
en gezond te werk te stellen.
BASISPRINCIPES VAN EERSTE HULP
BLIJF RUSTIG IN EEN NOODSITUATIE
- Begin rustig tegen het slachtoffer te praten
- Handel niet vooraleer je rustig bent
- Straal rust en kalmte uit → paniek is besmettelijk
- Bel de NC112 → de operator zal je helpen
VERMIJD BESMETTIN G
- In beide richtingen → jij kan besmetten maar ook besmet raken!
- Eenvoudige richtlijnen:
o Was of ontsmet je handen voor en na de hulpverlening
o Vermijd contact met alle lichaamsvochten (bloed, uitwerpselen, enz.)
o Bedek wondjes aan je handen (met een kleefpleister)
o Raak een open wonde niet aan
o Wees voorzichtig met scherpe voorwerpen
o Schuif nooit opnieuw de beschermhuls over een naald
o Prikongeval? Ga asap naar je huisarts of volg de (bedrijfs)procedures
3
, Quinten Maas Samenvatting EHBO
- Handhygiëne
o Algemene nagel-en handhygiëne
▪ Zuivere kortgeknipte nagels, geen sieraden of ringen
▪ Gebruik liefst vloeibare zeep
▪ Gebruik liefst wegwerphanddoekjes
o Was je handen of gebruik een ontsmettende handalcohol
▪ Was je handen bij voldoende stromend water
▪ Ontsmet je handen met handalcohol bij onvoldoende of geen stromend water
o Gebruik wegwerphandschoenen
▪ Draag zoveel mogelijk wegwerphandschoenen (zeker bij mogelijk contact met
bloed of ander lichaamsvocht, slijmvliezen, beschadigde huid, enz.)
▪ Was of ontsmet je handen nadat je de handschoenen hebt uitgetrokken.
▪ Gooi de handschoenen weg met de bevuilde kant naar binnen.
HANDEL ALS EERSTEHULPVERLENER
- Stel jezelf voor
- Zelfs beperkte hulp kan veel betekenen (vb. correct NC112 bellen)
- Doe niets wat je niet geleerd hebt
- Overleg eventueel met andere toegesnelde eerstehulpverleners
- Enkele misvattingen…
o Schat de ernst van de situatie in i.p.v. te denken dat het zo erg wel niet zal zijn…
o Verleen EHBO en denk niet dat een ander het wel zal doen of dat je geen tijd hebt…
o Iedereen helpt → Art. 422bis
o Beperk je angst voor besmetting maar laat het slachtoffer niet aan z’n lot over
o Help de andere en jezelf en weet dat je niet iedereen kan redden
ZORG VOOR HET COMFORT VAN HET SLACHTOFFER
- Niet alleen letten op het letsel maar ook op de comfort van je slachtoffer
- Bescherm tegen de kou of hitte (zilver – goud deken)
- Verplaats het slachtoffer alleen bij gevaar of als hij/zij zelf een comfortabelere positie wil
innemen
- Slachtoffer niet laten roken, eten of drinken
- Probeer het slachtoffer af te schermen van omstanders
VERLEEN PSYCHOSOCIALE EERSTE HULP
- Probeer tijdens de hulpverlening rekening te houden met de emoties van alle betrokkenen
o Omgaan met het slachtoffer
▪ Blijf zelf kalm en zet je op ooghoogte van het slachtoffer
▪ Benader het slachtoffer met respect, op een vriendelijke manier en zonder
vooroordelen
▪ Stel jezelf voor, gebruik je voornaam, vermeld dat je eerstehulpverlener bent,
Praat helder en op een rustige toon
▪ Vraag toestemming om eerste hulp te mogen bieden en als je het slachtoffer
moet aanraken
▪ Geef (correcte) informatie aan je slachtoffer
▪ Win het vertrouwen van de begeleider van een kind
▪ Schakel omstanders in, geef hen duidelijke taken en zeg telkens om terug te
komen
4
