Stakeholders, Public Affairs en Maatschappij
Schriftelijke opdracht
De totstandkoming van de zorgplicht
in het Nederlandse online gokbeleid
Naam: X
Studentnummer: X
Aantal woorden: 3270
Docenten: A. Timmermans & C. van Eijk
Specialisatie: Public Affairs
Datum: 3 november 2025
,Inhoudsopgave
1. Inleiding.................................................................................................... 2
1.1 Introductie van het issue........................................................................................ 2
1.2 Relevantie.............................................................................................................. 3
2. Casus......................................................................................................... 4
2.1 Zorgplicht ter bescherming....................................................................................4
3. Analyse...................................................................................................... 5
3.1 De opkomst van de zorgplicht................................................................................5
3.2 De zorgplicht naar voren........................................................................................7
3.3 Lobbycoalities........................................................................................................ 9
3.4 Tegengeluiden rond de zorgplicht........................................................................11
Literatuurlijst............................................................................................... 13
1. Inleiding
1.1 Introductie van het issue
In de jaren voorafgaand aan de invoering van de Wet Kansspelen op afstand namen
honderdduizenden Nederlanders deel aan online gokactiviteiten, terwijl dit in Nederland nog
verboden was. De snelle groei van dit illegale aanbod leidde tot toenemende zorgen over
gokverslaving onder spelers (NOS, 2015; Rijksoverheid, 2021). Met de inwerkingtreding van
de Wet Kansspelen op afstand in oktober 2021 kwam de spelersbescherming centraal te staan.
2
, Een belangrijk onderdeel van deze wet is de zorgplicht, die aanbieders verplicht het
speelgedrag van klanten te monitoren en in te grijpen bij signalen van risicovol gokgedrag
(Kansspelautoriteit, 2021).
De zorgplicht kwam echter niet vanzelf tot stand. Al vroeg erkende de politiek dat
maatregelen nodig waren om spelers te beschermen tegen illegale online aanbieders.
Tegelijkertijd werd erkend dat aanbieders commerciële belangen hadden bij regulering
(Tweede Kamer der Staten-Generaal, 2014). Aanbieders pleitten daarom voor regulering als
middel om spelers te beschermen tegen de risico’s van online gokken bij illegale aanbieders
(Van der Duin & Ornstein, 2021). Verslavingszorginstellingen waarschuwden daarentegen,
ondanks de zorgplicht, dat normalisering van online gokken het risico op gokverslaving kon
vergroten (Borst, 2019). Daarmee werd de zorgplicht het fundament van de Wet Kansspelen
op afstand.
1.2 Relevantie
De maatschappelijke relevantie van de zorgplicht blijkt uit recente ontwikkelingen. In april
2025 kreeg een aanbieder een boete van €734.000 wegens schending van deze verplichting,
omdat onvoldoende werd ingegrepen bij problematisch speelgedrag (Kansspelautoriteit,
2025). Daarnaast waarschuwen maatschappelijke organisaties voor een toename van
gokproblematiek sinds de legalisering. Met name verslavingsinstellingen signaleren een forse
stijging in het aantal aanmeldingen voor hulpverlening (Pal, 2022). Door de totstandkoming
van de zorgplicht te analyseren, wordt duidelijk welke stakeholders betrokken waren en op
welke wijze zij invloed uitoefenden op de vormgeving van het beleid.
De wetenschappelijke relevantie van dit onderzoek ligt in het toepassen van theorieën over
stakeholderinvloed en beleidsvorming op de totstandkoming van de zorgplicht.
In dit paper wordt onderzocht hoe de zorgplicht binnen het Nederlandse online gokbeleid tot
stand is gekomen. Daarbij wordt geanalyseerd welke actoren, belangen en argumenten de
vormgeving van de zorgplicht in de Wet Kansspelen op afstand hebben beïnvloed. De analyse
is gebaseerd op wetenschappelijke literatuur, parlementaire stukken, beleidsdocumenten en
mediaberichten.
Hoofdstuk 2 beschrijft de casus waarbij de zorgplicht zich heeft ontwikkeld binnen het
online gokbeleid.
3
Schriftelijke opdracht
De totstandkoming van de zorgplicht
in het Nederlandse online gokbeleid
Naam: X
Studentnummer: X
Aantal woorden: 3270
Docenten: A. Timmermans & C. van Eijk
Specialisatie: Public Affairs
Datum: 3 november 2025
,Inhoudsopgave
1. Inleiding.................................................................................................... 2
1.1 Introductie van het issue........................................................................................ 2
1.2 Relevantie.............................................................................................................. 3
2. Casus......................................................................................................... 4
2.1 Zorgplicht ter bescherming....................................................................................4
3. Analyse...................................................................................................... 5
3.1 De opkomst van de zorgplicht................................................................................5
3.2 De zorgplicht naar voren........................................................................................7
3.3 Lobbycoalities........................................................................................................ 9
3.4 Tegengeluiden rond de zorgplicht........................................................................11
Literatuurlijst............................................................................................... 13
1. Inleiding
1.1 Introductie van het issue
In de jaren voorafgaand aan de invoering van de Wet Kansspelen op afstand namen
honderdduizenden Nederlanders deel aan online gokactiviteiten, terwijl dit in Nederland nog
verboden was. De snelle groei van dit illegale aanbod leidde tot toenemende zorgen over
gokverslaving onder spelers (NOS, 2015; Rijksoverheid, 2021). Met de inwerkingtreding van
de Wet Kansspelen op afstand in oktober 2021 kwam de spelersbescherming centraal te staan.
2
, Een belangrijk onderdeel van deze wet is de zorgplicht, die aanbieders verplicht het
speelgedrag van klanten te monitoren en in te grijpen bij signalen van risicovol gokgedrag
(Kansspelautoriteit, 2021).
De zorgplicht kwam echter niet vanzelf tot stand. Al vroeg erkende de politiek dat
maatregelen nodig waren om spelers te beschermen tegen illegale online aanbieders.
Tegelijkertijd werd erkend dat aanbieders commerciële belangen hadden bij regulering
(Tweede Kamer der Staten-Generaal, 2014). Aanbieders pleitten daarom voor regulering als
middel om spelers te beschermen tegen de risico’s van online gokken bij illegale aanbieders
(Van der Duin & Ornstein, 2021). Verslavingszorginstellingen waarschuwden daarentegen,
ondanks de zorgplicht, dat normalisering van online gokken het risico op gokverslaving kon
vergroten (Borst, 2019). Daarmee werd de zorgplicht het fundament van de Wet Kansspelen
op afstand.
1.2 Relevantie
De maatschappelijke relevantie van de zorgplicht blijkt uit recente ontwikkelingen. In april
2025 kreeg een aanbieder een boete van €734.000 wegens schending van deze verplichting,
omdat onvoldoende werd ingegrepen bij problematisch speelgedrag (Kansspelautoriteit,
2025). Daarnaast waarschuwen maatschappelijke organisaties voor een toename van
gokproblematiek sinds de legalisering. Met name verslavingsinstellingen signaleren een forse
stijging in het aantal aanmeldingen voor hulpverlening (Pal, 2022). Door de totstandkoming
van de zorgplicht te analyseren, wordt duidelijk welke stakeholders betrokken waren en op
welke wijze zij invloed uitoefenden op de vormgeving van het beleid.
De wetenschappelijke relevantie van dit onderzoek ligt in het toepassen van theorieën over
stakeholderinvloed en beleidsvorming op de totstandkoming van de zorgplicht.
In dit paper wordt onderzocht hoe de zorgplicht binnen het Nederlandse online gokbeleid tot
stand is gekomen. Daarbij wordt geanalyseerd welke actoren, belangen en argumenten de
vormgeving van de zorgplicht in de Wet Kansspelen op afstand hebben beïnvloed. De analyse
is gebaseerd op wetenschappelijke literatuur, parlementaire stukken, beleidsdocumenten en
mediaberichten.
Hoofdstuk 2 beschrijft de casus waarbij de zorgplicht zich heeft ontwikkeld binnen het
online gokbeleid.
3
