Overzicht
Hoofdstuk 1 (Bladzijde 2 – 4) – Cellen en Opbouw
Hoofdstuk 2 (Bladzijde 5 – 11) – Weefsel en Holtes
Hoofdstuk 12 (Bladzijde 12 – 16) – Huid en Beharing
Hoofdstuk 3 (Bladzijde 17 – 24) – Skelet
Hoofdstuk 4 (Bladzijde 25 – 27) – Spieren
Hoofdstuk 8 (Bladzijde 28 – 35) - Ademhalingssysteem
Hoofdstuk 7 (Bladzijde 36 – 45) – Het Hart (circulatie)
Hoofdstuk 7 (Bladzijde 46 – 51) - Bloedsomloop
Hoofdstuk 5 (Bladzijde 52 – 70) – Zenuwstelsel en Zintuigen
Hoofdstuk 6 (Bladzijde 71 – 77) - Hormoonstelsel
Hoofdstuk 9 (Bladzijde 78 – 90) - Spijsvertering
Hoofdstuk 10 (Bladzijde 91 – 99) – Nieren en Urinewegen
Hoofdstuk 11 (Bladzijde 100 – 124) – Voortplanting en Genetica
,Sectie 1
Hoofdstuk 1
Intro
Anatomie en fysiologie zijn wetenschappelijke termen die gebruikt worden om de studie die de
bouw van het lichaam (anatomie) en hoe het lichaam werkt (fysiologie) beschrijft, te omschrijven. In
deze sectie bestuderen we de anatomie en fysiologie van de hond en de kat. In sectie 2 beschrijven
we de vergelijkbare anatomie en fysiologie van het paard; het meest voorkomende boerderijdier en
enkele van de meest voorkomende exotische soorten. We starten met het bestuderen van de
basiseenheid van het lichaam – de cel – en vervolgen daarna onze weg via de verschillende weefsels,
organen en systemen totdat we het plaatje compleet hebben.
Anatomische termen
Middenvlak (Median Plane) - Scheidt het lichaam in een linker- en een rechterhelft
Oppervlakkig (Superficial) - Dicht bij het oppervlak/ de huid van het lichaam
Diep (Deep) – Dicht bij het centrum van het lichaam
Schedel/ Voorste (Cranial/Anterior) - Naar de voorkant van het lichaam/ de kop van het dier
Staart (Caudal) - Naar de achterkant van het lichaam/ de staart van het dier
Binnenkant/ Mediaal (Medial) - Delen van het dier die meer in het midden van het dier liggen
Buitenkant/ Lateraal (Lateral) - Delen van het dier die meer naar de zijkanten liggen
Rugzijde/ Bovenkant (Dorsal) - Rugzijde (bovenkant) van het dier
Buikzijde/ Onderkant (Ventral) - Buikzijde (onderkant) van het dier
Neuszijde (Rostral) - Richting de neus van het dier
Dichter bij het lichaam (Proximal) - Deel van de ledematen die dichter bij het lichaam liggen
Verder van het lichaam af (Distal) - Deel van de ledematen die verder weg van het lichaam liggen
Handpalm (Palmar) - Onderkant voorpoot (bovenkant heet: dorsal surface) - handpalm
Voetzool (Plantar) - Onderkant achterpoot (bovenkant heet: dorsal surface) - voetzool
,Begrip van anatomische terminologie is handig als u de dierenarts helpt bij diagnostische
beeldvorming. U kunt bijvoorbeeld worden gevraagd om de patiënt te positioneren voor een
ventrale, dorsale röntgenfoto van de borstkas en als u de betekenis van de woorden 'ventraal' en
'dorsaal' kent, kunt u het dier correct positioneren.
De opbouw van het lichaam
Het lichaam is opgebouwd uit verschillende systemen die onderverdeeld kunnen worden in één van
de volgende drie groepen:
1. Structurele systemen zorgen voor de stevigheid van het lichaam, de vorm van het lichaam en
het transportsysteem in het lichaam:
Skelet
Spieren
Lichaamsbedekking (huid en haren)
Cardiovasculair systeem (hart en bloedvaten)
2. Coördinerende systemen zorgen voor de controle mechanismes in het lichaam:
Zenuwsysteem (centraal zenuwstelsel)
Hormoonsysteem (hormoonstelsel)
3. Viscerale systemen vormen de generale systemen in het lichaam (borstholte, buikholte en
bekken):
Digestiesysteem (verteringssysteem)
Ademhalingssysteem
Urinesysteem
Voortplantingssysteem
Celdeling
Er zijn 2 typen lichaamscellen
1. Somatische Cellen (Somatic cells) - Alle cellen in het lichaam behalve de reproductiecellen.
Delen door mitose (mitosis) en hebben een diploid (of normaal) aantal aan chromosomen
(van iedere chromosoom een paar).
2. Kiemcellen (Germ cells) - Eicellen en spermacellen. Delen door meiose (meiosis) en hebben
een haploid aantal aan chromosomen (1 exemplaar van ieder chromosoom).
Mitose: somatische cellen delen zich in tweeën dit heet binary fission. Mitose kan onderverdeeld
worden in 4 actieve fasen. De 4 actieve fasen zijn: profase (prophase), metafase (metaphase),
anafase (anaphase) en telofase (telophase). Hierna komt de rustfase (interphase).
Mitose resulteert in de productie van twee identieke dochtercellen, waarvan één ieder identiek is
aan de moedercel en een diploid (of normaal – van iedere chromosoom een paar) aantal
chromosomen bevat.
Meiose: het delen van kiemcellen. Meiose kan onderverdeeld worden in 8 actieve fasen: profase I
(prophase), metafase I (metaphase I), anafase I (anaphase I), telofase I (telophase I), profase II
(prophase II), metafase II (metaphase II), anafase II (anaphase II), telofase II (telophase II).
Meiose resulteert in de productie van vier identieke dochtercellen, waarvan geen van vier identiek is
aan de moedercel en iedere cel een haploid (1 exemplaar van iedere chromosoom) aantal
chromosomen bevat.
, ICF (intracellular) is datgene wat in de cellen van het lichaam wordt aangetroffen en kan worden
onderverdeeld in de vloeistof in de bloedcellen en de vloeistof in alle andere cellen. ICF neemt 40%
van het totale lichaamsgewicht op.
ECF (extracellular) is datgene wat buiten de cellen ligt (d.w.z. de omgeving van de cellen). ECF neemt
20% van het totale lichaamsgewicht op en omvat de vloeistof waarin de bloedcellen zijn
gesuspendeerd (het plasma), de vloeistof in het lymfestelsel en de cerebrospinale vloeistof (de
transcellulaire vloeistof) en de vloeistof die alle andere cellen van het lichaam (de interstitiële of
weefselvloeistof).
Hoofdstuk 1 (Bladzijde 2 – 4) – Cellen en Opbouw
Hoofdstuk 2 (Bladzijde 5 – 11) – Weefsel en Holtes
Hoofdstuk 12 (Bladzijde 12 – 16) – Huid en Beharing
Hoofdstuk 3 (Bladzijde 17 – 24) – Skelet
Hoofdstuk 4 (Bladzijde 25 – 27) – Spieren
Hoofdstuk 8 (Bladzijde 28 – 35) - Ademhalingssysteem
Hoofdstuk 7 (Bladzijde 36 – 45) – Het Hart (circulatie)
Hoofdstuk 7 (Bladzijde 46 – 51) - Bloedsomloop
Hoofdstuk 5 (Bladzijde 52 – 70) – Zenuwstelsel en Zintuigen
Hoofdstuk 6 (Bladzijde 71 – 77) - Hormoonstelsel
Hoofdstuk 9 (Bladzijde 78 – 90) - Spijsvertering
Hoofdstuk 10 (Bladzijde 91 – 99) – Nieren en Urinewegen
Hoofdstuk 11 (Bladzijde 100 – 124) – Voortplanting en Genetica
,Sectie 1
Hoofdstuk 1
Intro
Anatomie en fysiologie zijn wetenschappelijke termen die gebruikt worden om de studie die de
bouw van het lichaam (anatomie) en hoe het lichaam werkt (fysiologie) beschrijft, te omschrijven. In
deze sectie bestuderen we de anatomie en fysiologie van de hond en de kat. In sectie 2 beschrijven
we de vergelijkbare anatomie en fysiologie van het paard; het meest voorkomende boerderijdier en
enkele van de meest voorkomende exotische soorten. We starten met het bestuderen van de
basiseenheid van het lichaam – de cel – en vervolgen daarna onze weg via de verschillende weefsels,
organen en systemen totdat we het plaatje compleet hebben.
Anatomische termen
Middenvlak (Median Plane) - Scheidt het lichaam in een linker- en een rechterhelft
Oppervlakkig (Superficial) - Dicht bij het oppervlak/ de huid van het lichaam
Diep (Deep) – Dicht bij het centrum van het lichaam
Schedel/ Voorste (Cranial/Anterior) - Naar de voorkant van het lichaam/ de kop van het dier
Staart (Caudal) - Naar de achterkant van het lichaam/ de staart van het dier
Binnenkant/ Mediaal (Medial) - Delen van het dier die meer in het midden van het dier liggen
Buitenkant/ Lateraal (Lateral) - Delen van het dier die meer naar de zijkanten liggen
Rugzijde/ Bovenkant (Dorsal) - Rugzijde (bovenkant) van het dier
Buikzijde/ Onderkant (Ventral) - Buikzijde (onderkant) van het dier
Neuszijde (Rostral) - Richting de neus van het dier
Dichter bij het lichaam (Proximal) - Deel van de ledematen die dichter bij het lichaam liggen
Verder van het lichaam af (Distal) - Deel van de ledematen die verder weg van het lichaam liggen
Handpalm (Palmar) - Onderkant voorpoot (bovenkant heet: dorsal surface) - handpalm
Voetzool (Plantar) - Onderkant achterpoot (bovenkant heet: dorsal surface) - voetzool
,Begrip van anatomische terminologie is handig als u de dierenarts helpt bij diagnostische
beeldvorming. U kunt bijvoorbeeld worden gevraagd om de patiënt te positioneren voor een
ventrale, dorsale röntgenfoto van de borstkas en als u de betekenis van de woorden 'ventraal' en
'dorsaal' kent, kunt u het dier correct positioneren.
De opbouw van het lichaam
Het lichaam is opgebouwd uit verschillende systemen die onderverdeeld kunnen worden in één van
de volgende drie groepen:
1. Structurele systemen zorgen voor de stevigheid van het lichaam, de vorm van het lichaam en
het transportsysteem in het lichaam:
Skelet
Spieren
Lichaamsbedekking (huid en haren)
Cardiovasculair systeem (hart en bloedvaten)
2. Coördinerende systemen zorgen voor de controle mechanismes in het lichaam:
Zenuwsysteem (centraal zenuwstelsel)
Hormoonsysteem (hormoonstelsel)
3. Viscerale systemen vormen de generale systemen in het lichaam (borstholte, buikholte en
bekken):
Digestiesysteem (verteringssysteem)
Ademhalingssysteem
Urinesysteem
Voortplantingssysteem
Celdeling
Er zijn 2 typen lichaamscellen
1. Somatische Cellen (Somatic cells) - Alle cellen in het lichaam behalve de reproductiecellen.
Delen door mitose (mitosis) en hebben een diploid (of normaal) aantal aan chromosomen
(van iedere chromosoom een paar).
2. Kiemcellen (Germ cells) - Eicellen en spermacellen. Delen door meiose (meiosis) en hebben
een haploid aantal aan chromosomen (1 exemplaar van ieder chromosoom).
Mitose: somatische cellen delen zich in tweeën dit heet binary fission. Mitose kan onderverdeeld
worden in 4 actieve fasen. De 4 actieve fasen zijn: profase (prophase), metafase (metaphase),
anafase (anaphase) en telofase (telophase). Hierna komt de rustfase (interphase).
Mitose resulteert in de productie van twee identieke dochtercellen, waarvan één ieder identiek is
aan de moedercel en een diploid (of normaal – van iedere chromosoom een paar) aantal
chromosomen bevat.
Meiose: het delen van kiemcellen. Meiose kan onderverdeeld worden in 8 actieve fasen: profase I
(prophase), metafase I (metaphase I), anafase I (anaphase I), telofase I (telophase I), profase II
(prophase II), metafase II (metaphase II), anafase II (anaphase II), telofase II (telophase II).
Meiose resulteert in de productie van vier identieke dochtercellen, waarvan geen van vier identiek is
aan de moedercel en iedere cel een haploid (1 exemplaar van iedere chromosoom) aantal
chromosomen bevat.
, ICF (intracellular) is datgene wat in de cellen van het lichaam wordt aangetroffen en kan worden
onderverdeeld in de vloeistof in de bloedcellen en de vloeistof in alle andere cellen. ICF neemt 40%
van het totale lichaamsgewicht op.
ECF (extracellular) is datgene wat buiten de cellen ligt (d.w.z. de omgeving van de cellen). ECF neemt
20% van het totale lichaamsgewicht op en omvat de vloeistof waarin de bloedcellen zijn
gesuspendeerd (het plasma), de vloeistof in het lymfestelsel en de cerebrospinale vloeistof (de
transcellulaire vloeistof) en de vloeistof die alle andere cellen van het lichaam (de interstitiële of
weefselvloeistof).
