Samenvatting waarderend coachen
Wat is coaching?
Motiveren en begeleiden naar een proces, advies geven en vragen wat ze ervan
vinden (terugleggen), ondersteunen in welke fase dan ook, hen iets bijleren, …
- Verschillende leervormen: Het omvat relationeel, gevoelsmatig en
technisch leren, evenals het ontwikkelen van nieuwe attitudes en
perspectieven.
- Geen inhoudelijk expert: De coach hoeft geen expert te zijn in het
vakgebied van de coachee. Sterker nog, het kan een voordeel zijn om geen
expert te zijn, omdat de coach zich dan volledig kan richten op het leerproces
zelf.
- Toekomst- en oplossingsgericht: Hoewel problemen vaak de aanleiding
zijn, is coaching vooral gericht op de toekomst en de mogelijkheden die in een
situatie schuilen. Een coach is minder geïnteresseerd in de oorzaken van een
probleem dan in de kansen om te groeien.
Rol van de coach: De coach fungeert als iemand die deze bronnen weer aanboort
en helpt hindernissen te laten wegsmelten.
Constructief vs. Naïef: Dit enthousiasme is geen oppervlakkig "positief denken",
maar een constructieve houding die ook standhoudt bij echte moeilijkheden.
Wat is coaching niet?
Louter advies geven zonder terugleggen, louter problemen oplossen,…
De 3 rollen invullen
Voorbeeld: je maakt trainingsplan en voedingsplan voor iemand om 10 kg af te
vallen
- Sturen: de juiste richting sturen, je stuurt want je stelt een voedings-en
trainingsplan op,
- Managen: je bepaalt hoe het word uitgevoerd, samen uitvoeren,
voedingsdagboek, organiseren ervan
- Coachen: vragen wat hij/zij nodig heeft om eraan te houden aan het plan,
wat moet er beter of oplossen?
De Houding en 'Kijk' van de Coach
Het succes van coaching hangt sterk samen met de innerlijke instelling van de coach
nog voordat het gesprek begint.
De bril van de coach: De coach moet de coachee zien als iemand die
werkelijk wil leren en over onbenut potentieel beschikt.
Kwaliteit van aanwezigheid: Dit omvat een ontspannen instelling, oprechte
benieuwdheid en echtheid. Mensen voelen intuïtief aan of een coach echt in
hen gelooft, zonder dat dit expliciet uitgesproken hoeft te worden.
De onvolmaakte coach: De coach hoeft niet perfect te zijn. Juist de manier
waarop een coach met eigen onvolmaaktheid omgaat, kan de coachee de
ruimte geven om ook niet perfect te hoeven zijn
,Veiligheidsvoorwaarden:
VEILIGHEID=VOORWAARDEN
- Wees discreet
- Kijk zonder oordeel
- Kies voor transparantie
- Begroet
- Leve de vriendelijkheid!
Non-verbale communicatie
= het overdragen van informatie zonder woorden, maar via lichaamstaal.
- Actieve open houding: recht zitten
- Uiterlijk
- Gezichtsuitdrukkingen: drager van emoties
- Stemtaal: op welke manier iets gezegd wordt
- Aanraking en nabijheidsgedrag
- Bewegingen en gebaren
- Non-verbale communicatie moet consistent zijn met verbale communicatie
- Let ook op bij de coachee
Congruentie: Woorden en Lichaam in Balans
De communicatie is het meest effectief wanneer de verbale boodschap en de
lichaamstaal met elkaar in overeenstemming zijn.
Congruent: De woorden worden ondersteund en versterkt door de
lichaamstaal.
Niet-congruent: De lichaamstaal seint een andere boodschap uit dan de
woorden (bijvoorbeeld "ja" zeggen maar onbewust fronsen of wegkijken).
De Rol van de Coach
Een coach moet leren om naar het totaalbeeld te kijken. De verschillende non-
verbale signalen presenteren zich als één geheel. Door aandacht te verdelen over
zowel verbale als non-verbale signalen, krijgt de coach een compleet beeld van de
cliënt en kan hij zich beter in de ander verplaatsen
Competenties van de coach
Professionele Vaardigheden
Vragen stellen: open, verdiepende vragen die de gecoachte aanzetten tot
zelfreflectie.
Actief luisteren: Niet alleen horen wat er gezegd wordt, maar ook de
achterliggende emoties en non-verbale signalen opvangen.
Structureren: Het aanbrengen van focus en lijn in de gesprekken, zodat het
traject niet verzandt in details.
, NOBCO ethische gedragscode (ni perse vanbuiten kennen gwn is lezen fso)
Uitgangspunten en Respect
Gelijkwaardigheid: De coach en coachee worden beschouwd als volkomen gelijkwaardige,
unieke mensen vol mogelijkheden.
Zelfbeschikking: De coachee weet zelf het beste wat goed voor hem is en draagt de volledige
verantwoordelijkheid voor eigen keuzes en gedrag.
Prioriteit: De doelen en belangen van de coachee staan altijd centraal en hebben voorrang op
die van de coach.
Verkennen/ exploreren
1) Explorerende vragen stellen: wees benieuwd
2) Samenvatten / parafraseren
- Voordelen:
o geen verwarring
o laten horen aan coachee dat je geluisterd hebt
o het koopt een beetje tijd
o helpt om nieuwe vraag te stellen
o coachee zal meer info uit zichzelf geven
3) gevoelsreacties geven/ ontlokken
- geven
o Je drukt je eigen, echte gevoel uit als reactie op wat de ander
zegt.
o Vragen naar hoe die persoon zich erbij voelt
o voorbeeld:
• “amai chique”
• “Dat raakt me”
o Alleen gemeende reacties!
Doorvragen op hoe die zich erbij voelt!!
- ontlokken
o Je merkt een emotie op bij de ander en benoemt of checkt die.
o voorbeeld: “Ik zie dat je helemaal opfleurt als je dit verteld, is dit
ook zo?”
o mensen helpen ontvangen: eerst begrip tonen en dan zeggen en
toch vind ik… -> dit is meervoudig luisteren.
Essenties van verkennen en exploreren
- Authentieke interesse / open benieuwdheid
- ECHT luisteren
- Doel = verhaal “in geuren en kleuren” krijgen
- Comfort vinden in vragen stellen én krijgen
- Foute vragen bestaan niet !
Wat is coaching?
Motiveren en begeleiden naar een proces, advies geven en vragen wat ze ervan
vinden (terugleggen), ondersteunen in welke fase dan ook, hen iets bijleren, …
- Verschillende leervormen: Het omvat relationeel, gevoelsmatig en
technisch leren, evenals het ontwikkelen van nieuwe attitudes en
perspectieven.
- Geen inhoudelijk expert: De coach hoeft geen expert te zijn in het
vakgebied van de coachee. Sterker nog, het kan een voordeel zijn om geen
expert te zijn, omdat de coach zich dan volledig kan richten op het leerproces
zelf.
- Toekomst- en oplossingsgericht: Hoewel problemen vaak de aanleiding
zijn, is coaching vooral gericht op de toekomst en de mogelijkheden die in een
situatie schuilen. Een coach is minder geïnteresseerd in de oorzaken van een
probleem dan in de kansen om te groeien.
Rol van de coach: De coach fungeert als iemand die deze bronnen weer aanboort
en helpt hindernissen te laten wegsmelten.
Constructief vs. Naïef: Dit enthousiasme is geen oppervlakkig "positief denken",
maar een constructieve houding die ook standhoudt bij echte moeilijkheden.
Wat is coaching niet?
Louter advies geven zonder terugleggen, louter problemen oplossen,…
De 3 rollen invullen
Voorbeeld: je maakt trainingsplan en voedingsplan voor iemand om 10 kg af te
vallen
- Sturen: de juiste richting sturen, je stuurt want je stelt een voedings-en
trainingsplan op,
- Managen: je bepaalt hoe het word uitgevoerd, samen uitvoeren,
voedingsdagboek, organiseren ervan
- Coachen: vragen wat hij/zij nodig heeft om eraan te houden aan het plan,
wat moet er beter of oplossen?
De Houding en 'Kijk' van de Coach
Het succes van coaching hangt sterk samen met de innerlijke instelling van de coach
nog voordat het gesprek begint.
De bril van de coach: De coach moet de coachee zien als iemand die
werkelijk wil leren en over onbenut potentieel beschikt.
Kwaliteit van aanwezigheid: Dit omvat een ontspannen instelling, oprechte
benieuwdheid en echtheid. Mensen voelen intuïtief aan of een coach echt in
hen gelooft, zonder dat dit expliciet uitgesproken hoeft te worden.
De onvolmaakte coach: De coach hoeft niet perfect te zijn. Juist de manier
waarop een coach met eigen onvolmaaktheid omgaat, kan de coachee de
ruimte geven om ook niet perfect te hoeven zijn
,Veiligheidsvoorwaarden:
VEILIGHEID=VOORWAARDEN
- Wees discreet
- Kijk zonder oordeel
- Kies voor transparantie
- Begroet
- Leve de vriendelijkheid!
Non-verbale communicatie
= het overdragen van informatie zonder woorden, maar via lichaamstaal.
- Actieve open houding: recht zitten
- Uiterlijk
- Gezichtsuitdrukkingen: drager van emoties
- Stemtaal: op welke manier iets gezegd wordt
- Aanraking en nabijheidsgedrag
- Bewegingen en gebaren
- Non-verbale communicatie moet consistent zijn met verbale communicatie
- Let ook op bij de coachee
Congruentie: Woorden en Lichaam in Balans
De communicatie is het meest effectief wanneer de verbale boodschap en de
lichaamstaal met elkaar in overeenstemming zijn.
Congruent: De woorden worden ondersteund en versterkt door de
lichaamstaal.
Niet-congruent: De lichaamstaal seint een andere boodschap uit dan de
woorden (bijvoorbeeld "ja" zeggen maar onbewust fronsen of wegkijken).
De Rol van de Coach
Een coach moet leren om naar het totaalbeeld te kijken. De verschillende non-
verbale signalen presenteren zich als één geheel. Door aandacht te verdelen over
zowel verbale als non-verbale signalen, krijgt de coach een compleet beeld van de
cliënt en kan hij zich beter in de ander verplaatsen
Competenties van de coach
Professionele Vaardigheden
Vragen stellen: open, verdiepende vragen die de gecoachte aanzetten tot
zelfreflectie.
Actief luisteren: Niet alleen horen wat er gezegd wordt, maar ook de
achterliggende emoties en non-verbale signalen opvangen.
Structureren: Het aanbrengen van focus en lijn in de gesprekken, zodat het
traject niet verzandt in details.
, NOBCO ethische gedragscode (ni perse vanbuiten kennen gwn is lezen fso)
Uitgangspunten en Respect
Gelijkwaardigheid: De coach en coachee worden beschouwd als volkomen gelijkwaardige,
unieke mensen vol mogelijkheden.
Zelfbeschikking: De coachee weet zelf het beste wat goed voor hem is en draagt de volledige
verantwoordelijkheid voor eigen keuzes en gedrag.
Prioriteit: De doelen en belangen van de coachee staan altijd centraal en hebben voorrang op
die van de coach.
Verkennen/ exploreren
1) Explorerende vragen stellen: wees benieuwd
2) Samenvatten / parafraseren
- Voordelen:
o geen verwarring
o laten horen aan coachee dat je geluisterd hebt
o het koopt een beetje tijd
o helpt om nieuwe vraag te stellen
o coachee zal meer info uit zichzelf geven
3) gevoelsreacties geven/ ontlokken
- geven
o Je drukt je eigen, echte gevoel uit als reactie op wat de ander
zegt.
o Vragen naar hoe die persoon zich erbij voelt
o voorbeeld:
• “amai chique”
• “Dat raakt me”
o Alleen gemeende reacties!
Doorvragen op hoe die zich erbij voelt!!
- ontlokken
o Je merkt een emotie op bij de ander en benoemt of checkt die.
o voorbeeld: “Ik zie dat je helemaal opfleurt als je dit verteld, is dit
ook zo?”
o mensen helpen ontvangen: eerst begrip tonen en dan zeggen en
toch vind ik… -> dit is meervoudig luisteren.
Essenties van verkennen en exploreren
- Authentieke interesse / open benieuwdheid
- ECHT luisteren
- Doel = verhaal “in geuren en kleuren” krijgen
- Comfort vinden in vragen stellen én krijgen
- Foute vragen bestaan niet !
