Logisch positivisme
Antimetafysisch Het radicaal verwerpen en het beschouwen als
e houding betekenisloos van metafysische uitspraken (=buiten
de menselijke ervaring)
Empirische Alleen observatie is een legitieme bron van kennis.
basis Wel alleen door zorgvuldig opgezette experimenten
met een duidelijke hypothese
Verificatiecriteri Manier om zinvolle (toetsbare) uitspraken te kunnen
um onderscheiden van zinloze (niet toetsbare uitspraken.
Precieze voorspellingen over verwachte observaties
op basis van een hypothese/theorie
Inductief Wetenschap vertrekt van hypothesen die tot
redeneren universele uitspraken leiden. (vele observaties kunnen
een uitspraak plausibel maken, maar dit levert geen
sluitend bewijs op)
Eenheid van De criteria voor wetenschap zouden voor allen
wetenschappen wetenschappen hetzelfde moeten zijn, zowel voor
natuur- als sociale wetenschap
Onderliggende aannames
Bereikbaarheid Het is mogelijk om tot ware kennis te komen, als de
van ware kennis bron van kennis zuiver is en de methoden foutloos
Empirisme Kennis wordt alleen gekregen door de correcte
toepassing van de wetenschappelijke methode en door
het te baseren op observeerbare feiten
Vooruitgang Er is een sterk geloof in vooruitgang, naarmate de
wetenschap vordert, komen we dichter bij de ultieme
waarheid
Kritisch rationalisme
Inductieprobleem Het idee dat universele waarheden niet definitief
kunnen worden bewezen op basis van empirische
observaties
Falsificatiecriteriu Het actief proberen hypotheses te falsifiëren,
m waardoor theorieën versterken en de
corroboratiegraad hoger wordt
Criteria voor Empirische inhoud, precisie en eenvoud
goede
hypotheses
Theoriegeladen Alle observatie-uitspraken zijn interpretaties van ‘de
feiten’ in het licht van een impliciete of expliciete
theorie geen rock-bottom-of-knowledge
Onderscheid Pseudowetenschap is dogmatisch (=niet bereid
tussen eigen theorie der discussie te stellen en legt alles
(pseudo)wetensc binnen het eigen kader uit)
hap
Empirische wending
Paradigma Een samenhangend systeem van modellen en
theorieën dat een kader vormt om de werkelijkheid
Antimetafysisch Het radicaal verwerpen en het beschouwen als
e houding betekenisloos van metafysische uitspraken (=buiten
de menselijke ervaring)
Empirische Alleen observatie is een legitieme bron van kennis.
basis Wel alleen door zorgvuldig opgezette experimenten
met een duidelijke hypothese
Verificatiecriteri Manier om zinvolle (toetsbare) uitspraken te kunnen
um onderscheiden van zinloze (niet toetsbare uitspraken.
Precieze voorspellingen over verwachte observaties
op basis van een hypothese/theorie
Inductief Wetenschap vertrekt van hypothesen die tot
redeneren universele uitspraken leiden. (vele observaties kunnen
een uitspraak plausibel maken, maar dit levert geen
sluitend bewijs op)
Eenheid van De criteria voor wetenschap zouden voor allen
wetenschappen wetenschappen hetzelfde moeten zijn, zowel voor
natuur- als sociale wetenschap
Onderliggende aannames
Bereikbaarheid Het is mogelijk om tot ware kennis te komen, als de
van ware kennis bron van kennis zuiver is en de methoden foutloos
Empirisme Kennis wordt alleen gekregen door de correcte
toepassing van de wetenschappelijke methode en door
het te baseren op observeerbare feiten
Vooruitgang Er is een sterk geloof in vooruitgang, naarmate de
wetenschap vordert, komen we dichter bij de ultieme
waarheid
Kritisch rationalisme
Inductieprobleem Het idee dat universele waarheden niet definitief
kunnen worden bewezen op basis van empirische
observaties
Falsificatiecriteriu Het actief proberen hypotheses te falsifiëren,
m waardoor theorieën versterken en de
corroboratiegraad hoger wordt
Criteria voor Empirische inhoud, precisie en eenvoud
goede
hypotheses
Theoriegeladen Alle observatie-uitspraken zijn interpretaties van ‘de
feiten’ in het licht van een impliciete of expliciete
theorie geen rock-bottom-of-knowledge
Onderscheid Pseudowetenschap is dogmatisch (=niet bereid
tussen eigen theorie der discussie te stellen en legt alles
(pseudo)wetensc binnen het eigen kader uit)
hap
Empirische wending
Paradigma Een samenhangend systeem van modellen en
theorieën dat een kader vormt om de werkelijkheid
