Hart en vaatziekten
Baroreceotrorreflex Zijn receptoren die in de vaatwand van de aortaboog en de arteriae carotides
zitten. Deze geven signalen aan het cardiovasculaire gedeelte van de hersenstam door wanneer er
veranderingen zijn in de bloeddruk. Bij verhoging van bloeddruk geeft deze een signaal om de
bloeddruk weer lager te krijgen.
Veel voorkomende symptomen
, Diagnostisch onderzoek
• Lichamelijkonderzoek
• Meten: via de pols, bloeddruk capillaire refilltijd (5sec drukken, na 2sec weer terug naar kleur), enkel-
arm index(bloeddrukvergelijking),
• Laboratoriumonderzoek
• Functieonderzoek: elektrocardiografie hartfilmpje, ergometrie (fietstest) onder spanning gemonitord,
looptest
• Beeldvormend onderzoek: CT-scan, röntgenonderzoek, X-thorax, MRI-scan, echografie,
duplexonderzoek meting bloedstroom
• Hartkatheterisatie, om contrastvloeistof in de kranslagader te spuiten.
Sprake van myocardischemie als gevolg van vernauwing van de coronairarterie. Bloedstroom
verminderd en met zuurstof tekort van het myocard als gevolg.
Risicofactoren
Komen overeen met de risicofactoren voor arteriële aandoeningen
Etiologie
Meeste zijn het gevolg van artherosclerose in een grote arterie. Bij vrouwen eerder sprake van micro
vasculaire coronaire disfunctie.
Pathofysiologie
Progressieve vernauwing in de loop der jaren en wanneer die ernstig vernauwd is, is ischemie het
gevolg. De mate van ischemie is afhankelijk van zuurstofvraag en het zuurstofaanbod.
Een atheromateuze plaque in de coronairarteriën kan acuut scheuren
Andere reden voor vernauwing is coronaire vacospasmen. Deze kunnen optreden in coronairarteriën
met en zonder atherosclerose. Het mechanismen van die vaatspasmen is niet bekend. Het kan uitgelokt
worden door stress roken en drugs.
Preventie
Voorkomen van de plaques door verminderen van risicofactoren dus niet roken, regelmatig bewegen,
voeding, gezond slapen, afvallen.
Stabiele angina pectoris
Tijdelijke pijn op borst door verhoogde vraag naar zuurstof. Drukkend klemmend gevoel op de borst.
Gevoel van strakke band rond de thorax.
, Diagnostiek
EGC in rust. Lichamelijk onderzoek
Behandeling
Verminderen van invloedbare factoren en met medicatie vermindering van pijn.
Reperfusietherapie
Het weer doorgankelijk maken van een arterie.
Prognose
Laag mortaliteitscijfer 1,4 procent per jaar. Vrouwen slechtere prognose dan mannen.
Acuut coronair syndroom
Acuute niet voorbijgaande ischemie van de myocardcellen door vernauwing of obstructie van een
coronairarterie.
Symptomen
Lijken op die van angina pectoris maar zijn ernstiger en niet voorbijgaand.
• Klachten in rust die langer dan een kwartier aanhouden
• Pijn op borst
• Band om thorac gevoel
• Uitstralende pijn naar linkerschouder en linker arm naar keel kaken en tanden
• Syncope
• Zwakkere pulsaties
• Variabele bloeddruk
Diagnostiek
Spoed naar ziekenhuis voor behandeling. Lichamelijk onderzoek. Zsm ecg gemaakt
Behandeling
Reperfusietherapie
PCI: indien de anatomie dit toelaat
CABG: indien PCI niet mogelijk is
Trombolyse: alleen bij stemis die niet binnen 120 min een PCI kunnen ondergaan.
Complicaties
Ritme en geleidingsstoornissen bij 90% van de zorgvragers. Hartfalen en trombotische complicaties
zoals recidief van de coronaire obstructie.
, Prognose
Is afhankelijk van gezondheidstoestand van de zorgvrager snelheid van diagnose en interventie en mate
van beschadiging hartspier.
Verpleegkundige aandachtspunten
Signaleren van coronaire hartziekten door alert te zijn op klachten. Monitoren van het hartritme en
herkennen van tijdige alarmering.
Perifeer arterieel vaatlijden
Sprake van vernauwing in arteriën in de extremiteiten meestal in onderbenen.
Etiologie
Arteria femoralis en arteria poplitea en tibialis zijn vaak degene die zijn aangetast door artherosclerose
Risico
Leefstijlfactoren zoals roken en hypercholesterolemie
Symptomen
Pijn of kramp in bil of been spieren. Koude voeten zwakke arteriele pulsaties. Pijn die ontstaat tijtdens
lopen en afneemt tijdens rust word ook wel claudicatio intermittens genoemd.
Diagnostiek
Lichamelijk onderzoek enkel armindex bepald. Lager dan 0,9 is er perifeer arterieel vaatlijden.
Invasiever vaatonderzoek is soms nodig voor een operatie.
Behandeling
Verminderen van symptomen en risicofactoren. Doel is progressie van aandoening afnemen of
complicaties voorkomen. Voetverzorging is van belnag en bij moeizaam genezende wondjes of
beschadigingen . Looptraining heeft het meest effect onder begeleiding van fysio.
Aneurysma
Is een abnormale verwijding van meer dan 50 procent van de diameter van een arterie.
Etiologie
Ontstaat uit een zwakke plek in de vaatwand als gevolg van een combinatie van genetische factoren,
chronische stress en ontstekingsmediatoren. Ook infectie en trauma kan een rol spelen.
Risico
Baroreceotrorreflex Zijn receptoren die in de vaatwand van de aortaboog en de arteriae carotides
zitten. Deze geven signalen aan het cardiovasculaire gedeelte van de hersenstam door wanneer er
veranderingen zijn in de bloeddruk. Bij verhoging van bloeddruk geeft deze een signaal om de
bloeddruk weer lager te krijgen.
Veel voorkomende symptomen
, Diagnostisch onderzoek
• Lichamelijkonderzoek
• Meten: via de pols, bloeddruk capillaire refilltijd (5sec drukken, na 2sec weer terug naar kleur), enkel-
arm index(bloeddrukvergelijking),
• Laboratoriumonderzoek
• Functieonderzoek: elektrocardiografie hartfilmpje, ergometrie (fietstest) onder spanning gemonitord,
looptest
• Beeldvormend onderzoek: CT-scan, röntgenonderzoek, X-thorax, MRI-scan, echografie,
duplexonderzoek meting bloedstroom
• Hartkatheterisatie, om contrastvloeistof in de kranslagader te spuiten.
Sprake van myocardischemie als gevolg van vernauwing van de coronairarterie. Bloedstroom
verminderd en met zuurstof tekort van het myocard als gevolg.
Risicofactoren
Komen overeen met de risicofactoren voor arteriële aandoeningen
Etiologie
Meeste zijn het gevolg van artherosclerose in een grote arterie. Bij vrouwen eerder sprake van micro
vasculaire coronaire disfunctie.
Pathofysiologie
Progressieve vernauwing in de loop der jaren en wanneer die ernstig vernauwd is, is ischemie het
gevolg. De mate van ischemie is afhankelijk van zuurstofvraag en het zuurstofaanbod.
Een atheromateuze plaque in de coronairarteriën kan acuut scheuren
Andere reden voor vernauwing is coronaire vacospasmen. Deze kunnen optreden in coronairarteriën
met en zonder atherosclerose. Het mechanismen van die vaatspasmen is niet bekend. Het kan uitgelokt
worden door stress roken en drugs.
Preventie
Voorkomen van de plaques door verminderen van risicofactoren dus niet roken, regelmatig bewegen,
voeding, gezond slapen, afvallen.
Stabiele angina pectoris
Tijdelijke pijn op borst door verhoogde vraag naar zuurstof. Drukkend klemmend gevoel op de borst.
Gevoel van strakke band rond de thorax.
, Diagnostiek
EGC in rust. Lichamelijk onderzoek
Behandeling
Verminderen van invloedbare factoren en met medicatie vermindering van pijn.
Reperfusietherapie
Het weer doorgankelijk maken van een arterie.
Prognose
Laag mortaliteitscijfer 1,4 procent per jaar. Vrouwen slechtere prognose dan mannen.
Acuut coronair syndroom
Acuute niet voorbijgaande ischemie van de myocardcellen door vernauwing of obstructie van een
coronairarterie.
Symptomen
Lijken op die van angina pectoris maar zijn ernstiger en niet voorbijgaand.
• Klachten in rust die langer dan een kwartier aanhouden
• Pijn op borst
• Band om thorac gevoel
• Uitstralende pijn naar linkerschouder en linker arm naar keel kaken en tanden
• Syncope
• Zwakkere pulsaties
• Variabele bloeddruk
Diagnostiek
Spoed naar ziekenhuis voor behandeling. Lichamelijk onderzoek. Zsm ecg gemaakt
Behandeling
Reperfusietherapie
PCI: indien de anatomie dit toelaat
CABG: indien PCI niet mogelijk is
Trombolyse: alleen bij stemis die niet binnen 120 min een PCI kunnen ondergaan.
Complicaties
Ritme en geleidingsstoornissen bij 90% van de zorgvragers. Hartfalen en trombotische complicaties
zoals recidief van de coronaire obstructie.
, Prognose
Is afhankelijk van gezondheidstoestand van de zorgvrager snelheid van diagnose en interventie en mate
van beschadiging hartspier.
Verpleegkundige aandachtspunten
Signaleren van coronaire hartziekten door alert te zijn op klachten. Monitoren van het hartritme en
herkennen van tijdige alarmering.
Perifeer arterieel vaatlijden
Sprake van vernauwing in arteriën in de extremiteiten meestal in onderbenen.
Etiologie
Arteria femoralis en arteria poplitea en tibialis zijn vaak degene die zijn aangetast door artherosclerose
Risico
Leefstijlfactoren zoals roken en hypercholesterolemie
Symptomen
Pijn of kramp in bil of been spieren. Koude voeten zwakke arteriele pulsaties. Pijn die ontstaat tijtdens
lopen en afneemt tijdens rust word ook wel claudicatio intermittens genoemd.
Diagnostiek
Lichamelijk onderzoek enkel armindex bepald. Lager dan 0,9 is er perifeer arterieel vaatlijden.
Invasiever vaatonderzoek is soms nodig voor een operatie.
Behandeling
Verminderen van symptomen en risicofactoren. Doel is progressie van aandoening afnemen of
complicaties voorkomen. Voetverzorging is van belnag en bij moeizaam genezende wondjes of
beschadigingen . Looptraining heeft het meest effect onder begeleiding van fysio.
Aneurysma
Is een abnormale verwijding van meer dan 50 procent van de diameter van een arterie.
Etiologie
Ontstaat uit een zwakke plek in de vaatwand als gevolg van een combinatie van genetische factoren,
chronische stress en ontstekingsmediatoren. Ook infectie en trauma kan een rol spelen.
Risico
