Week 1: introductie en de nationale en internationale
koopovereenkomst
Het faciliterende karakter van het commercieel contractenrecht
Belangrijkste functies van het commerciële contract
- Bewijsfunctie
- Reallocatie van risico’s t.o.v. wettelijke risicoverdeling
- Vormt de basis voor commerciële onderhandelingen
Kenmerken van het commerciële contractenrecht
1. Ondernemers hebben behoefte aan rechtszekerheid -> willen risico’s inschatten,
voorspelbaarheid, voorzienbaarheid en zekerheid
2. Ondernemers hebben behoefte aan een eigen wijze van geschilbeslechting
3. Internationale dimensie van het commerciële contractenrecht
Kleine ondernemer: professionele partij met zwakkere machtspositie, verdient bescherming door het
recht indien een andere, sterkere partij daar misbruik van zou maken
- Maar wordt wel een zekere mate van kennis van zaken doen verwacht
- Kleine ondernemer heeft de vrijheid aan het handelsverkeer deel te nemen
- Ondernemer kan veel makkelijker risico dragen dan particulier
- Ondernemer is vaak een repeat player en particulier is one-shotter
Redelijkheid en billijkheid art. 6:248 lid 1 BW
- In Engelse wetgeving bestaat er geen/weinig aanvullende wetgeving. Alles dat partijen willen
afspreken moet daar al in de overeenkomst staan. In NL is er wel sprake van veel meer
aanvullende wetgeving
- Toepassingsvereisten voor aanvullende werking R&B: als de overeenkomst een leemte
vertoont
o Als partijen een bepaalde voorziening niet in het contract hebben getroffen -> let op:
wanneer partijen bewust geen voorziening willen treffen door de gevolgen daarvan
kan je geen R&B toepassen
o Als partijen een bepaalde voorziening hebben opgenomen in ovk, maar de bepaling
is komen te vervallen wegens nietigheid of vernietigbaarheid
- Leemte: ‘als ter zake van een onderdeel van die overeenkomst geen wilsovereenstemming
bestaat’ (HR Aegon/Stichting Koersplandewegkwij)
Commerciële koopovereenkomst naar Nederlands recht
- Gemengde overeenkomst art. 6:215 BW: als overeenkomst voldoet aan de omschrijving van
twee/meer benoemde overeenkomsten
o Hoofdregel: wetsbepalingen van beide (alle) benoemde overeenkomsten zijn van
toepassing -> cumulatiebeginsel
o Wanneer geen cumulatie?
Als de wettelijke regelingen niet verenigbaar zijn
Als de wettelijke bepalingen verenigbaar zijn, maar de strekking van de
betrokken bepalingen zich verzetten tegen cumulatie met de aard van de
overeenkomst
Indien er geen sprake is van een gestapelde overeenkomst
- Kwalificatie van een overeenkomst
o Tweefasenleer (HR Inscharing)
1: door uitleg vaststellen welke rechten en verplichtingen partijen zijn
overeengekomen
, Kijken naar bedoeling van partijen bij het aangaan van de
overeenkomst
Moet worden gekeken naar de feitelijke uitvoering van het contract
na de totstandkoming daarvan en hoe partijen aldus inhoud aan hun
overeenkomst hebben gegeven
2: Nadat dus de inhoud van de overeenkomst is vastgesteld moet de rechter
beoordelen of de inhoud van de aldus uitgelegde overeenkomst de
kenmerken heeft van een bepaalde benoemde overeenkomst
Niet van belang of partijen daadwerkelijk de bedoeling hadden de
overeenkomst onder de regeling van de desbetreffende benoemde
overeenkomst te doen vallen
o Uitzondering op de kwalificatie van een dwingrechtelijke overeenkomst (alsgeheel
toets)
Als de overeenkomst mede voldoet aan de wettelijke criteria van een
benoemde overeenkomst waarop dwingend recht van toepassing is, kan in
bijzondere situatie van dwingend recht worden afgeweken
Time Share arrest
Toepassingsgebied en uitsluiting van Weens Koopverdrag
Weens Koopverdrag is een internationaal verdrag dat geldt voor internationale koop van roerende
zaken. Bevat regels over hoe een internationale koopovereenkomst tot stand komt en wat de
rechten en plichten zijn van koper en verkoper
Geldt als beide partijen in landen zijn gevestigd die partij zijn bij het verdrag
Als het verdrag van toepassing is gelden de regels uit het verdrag boven nationale regels, maar alleen
voor onderwerpen die het verdrag regelt. Voor zaken die het verdrag niet regelt, geldt het gewone
nationale recht.
Wanneer is CISG van toepassing?
- 1. Verschillende landen
o Koper en verkoper moeten in verschillende landen gevestigd zijn
- 2. Verdragslanden
o Beide landen moeten partij zijn bij het CISG of het recht van een verdragsland moet
van toepassing zijn volgens IPR
- 3. Koop van roerende zaken (autonome interpretatie, gemengde ovk kan er ook onder
vallen)
o Moet gaan om een koop van roerende zaken, kern van de overeenkomst moet zijn
de levering van zaken tegen betaling van geld
- Geldt niet voor consumentenkoop, aandelen, zeeschepen, elektriciteit, goederen via
openbare veilig en executieverkoop
Let op art. 100 CISG voor overgangsrecht!
- Lid 1 gaat over geschil over totstandkoming
- Lid 2 gaat over geschil over inhoud van de ovk
Hoe sluit je CISG uit?
- Rechtskeuze voor Nederlands recht is niet genoeg, want verdrag maakt onderdeel uit van NL
recht
- Je moet expliciet Weens Koopverdrag uitsluiten art. 6 CISG
, - In algemene voorwaarden? Als AV geen onderdeel blijken te zijn van de overeenkomst geldt
de uitsluiting niet meer
- Opinion nr 16 regel 4 onder b onder I: als je het recht van een contracterende staat kiest, heb
je CISG niet uitgesloten. (zie ook HR Aswebo/Jura r.o. 3.5.1)
Art 3 van het CISG gaat over analogie van koopovereenkomsten, willen zo veel onder het verdrag
laten vallen. Gaat over een ‘wezenlijk deel’ en het ‘belangrijkste deel’.
- Lid 1 is van belang voor aparte overeenkomst
- Lid 2 is van belang voor gemengde overeenkomst
- Bij beide eerst kijken naar economic value-criteria, als dat niet op gaat kijken naar essential-
criteria. Staat beide in Advisory opinion nr 4, voor lid 1 in punt 2 en lid 2 in punt 9
(non-)Conformiteit naar Nederlands recht en onder het Weens Koopverdrag
Nederlands recht: 7:17 BW
- Partijen kunnen onderhandelen over de invulling van conformiteit
Weens Koopverdrag: art. 35 CISG
- Partijafspraak lid 1
- Geschikt voor normaal gebruik lid 2 sub a
- Geschikt voor bijzonder doel lid 2 sub b
- Koper wist of had behoren te weten van de non-conformiteit lid 3
- Klachtplicht art. 39 CISG -> je moet het als je het binnenkrijgt direct keuren art. 38
- Mag alleen vervanging vorderen als er sprake is van en wezenlijke tekortkoming
(fundamental breach) art. 46 lid 2 CISG, art. 25 CISG. Moet voorzienbaar zijn voor de
verkoper, koper moet dit bewijzen.
- Kijken naar HR Korea Trade/Impro Hergiswill r.o. 4.1.2.: wat had de koper redelijkerwijs
kunnen weten?
Jurisprudentie
- HR Aswebo/Jura r.o. 3.5.1
o Rechtskeuze voor het nationale recht van een verdragsstaat betekent niet
automatisch een uitsluiting van het CISG. Wil men het verdrag uitsluiten, moet dat
uitdrukkelijk of ondubbelzinnig blijken jo. art 6 CISG
- HR Korea Trade/Impro Hergiswil r.o. 4.1.2
o Voor antwoord op de vraag welke eigenschappen de koper op grond van de
overeenkomst mocht verwachten, is niet alleen van belang van welke eigenschappen
de verkoper is uitgegaan en hetgeen hij daarover aan de koper heeft meegedeeld,
maar ook wat koper ten tijde van sluiten distributieovereenkomst wist dan wel
redelijkerwijs had kunnen weten
koopovereenkomst
Het faciliterende karakter van het commercieel contractenrecht
Belangrijkste functies van het commerciële contract
- Bewijsfunctie
- Reallocatie van risico’s t.o.v. wettelijke risicoverdeling
- Vormt de basis voor commerciële onderhandelingen
Kenmerken van het commerciële contractenrecht
1. Ondernemers hebben behoefte aan rechtszekerheid -> willen risico’s inschatten,
voorspelbaarheid, voorzienbaarheid en zekerheid
2. Ondernemers hebben behoefte aan een eigen wijze van geschilbeslechting
3. Internationale dimensie van het commerciële contractenrecht
Kleine ondernemer: professionele partij met zwakkere machtspositie, verdient bescherming door het
recht indien een andere, sterkere partij daar misbruik van zou maken
- Maar wordt wel een zekere mate van kennis van zaken doen verwacht
- Kleine ondernemer heeft de vrijheid aan het handelsverkeer deel te nemen
- Ondernemer kan veel makkelijker risico dragen dan particulier
- Ondernemer is vaak een repeat player en particulier is one-shotter
Redelijkheid en billijkheid art. 6:248 lid 1 BW
- In Engelse wetgeving bestaat er geen/weinig aanvullende wetgeving. Alles dat partijen willen
afspreken moet daar al in de overeenkomst staan. In NL is er wel sprake van veel meer
aanvullende wetgeving
- Toepassingsvereisten voor aanvullende werking R&B: als de overeenkomst een leemte
vertoont
o Als partijen een bepaalde voorziening niet in het contract hebben getroffen -> let op:
wanneer partijen bewust geen voorziening willen treffen door de gevolgen daarvan
kan je geen R&B toepassen
o Als partijen een bepaalde voorziening hebben opgenomen in ovk, maar de bepaling
is komen te vervallen wegens nietigheid of vernietigbaarheid
- Leemte: ‘als ter zake van een onderdeel van die overeenkomst geen wilsovereenstemming
bestaat’ (HR Aegon/Stichting Koersplandewegkwij)
Commerciële koopovereenkomst naar Nederlands recht
- Gemengde overeenkomst art. 6:215 BW: als overeenkomst voldoet aan de omschrijving van
twee/meer benoemde overeenkomsten
o Hoofdregel: wetsbepalingen van beide (alle) benoemde overeenkomsten zijn van
toepassing -> cumulatiebeginsel
o Wanneer geen cumulatie?
Als de wettelijke regelingen niet verenigbaar zijn
Als de wettelijke bepalingen verenigbaar zijn, maar de strekking van de
betrokken bepalingen zich verzetten tegen cumulatie met de aard van de
overeenkomst
Indien er geen sprake is van een gestapelde overeenkomst
- Kwalificatie van een overeenkomst
o Tweefasenleer (HR Inscharing)
1: door uitleg vaststellen welke rechten en verplichtingen partijen zijn
overeengekomen
, Kijken naar bedoeling van partijen bij het aangaan van de
overeenkomst
Moet worden gekeken naar de feitelijke uitvoering van het contract
na de totstandkoming daarvan en hoe partijen aldus inhoud aan hun
overeenkomst hebben gegeven
2: Nadat dus de inhoud van de overeenkomst is vastgesteld moet de rechter
beoordelen of de inhoud van de aldus uitgelegde overeenkomst de
kenmerken heeft van een bepaalde benoemde overeenkomst
Niet van belang of partijen daadwerkelijk de bedoeling hadden de
overeenkomst onder de regeling van de desbetreffende benoemde
overeenkomst te doen vallen
o Uitzondering op de kwalificatie van een dwingrechtelijke overeenkomst (alsgeheel
toets)
Als de overeenkomst mede voldoet aan de wettelijke criteria van een
benoemde overeenkomst waarop dwingend recht van toepassing is, kan in
bijzondere situatie van dwingend recht worden afgeweken
Time Share arrest
Toepassingsgebied en uitsluiting van Weens Koopverdrag
Weens Koopverdrag is een internationaal verdrag dat geldt voor internationale koop van roerende
zaken. Bevat regels over hoe een internationale koopovereenkomst tot stand komt en wat de
rechten en plichten zijn van koper en verkoper
Geldt als beide partijen in landen zijn gevestigd die partij zijn bij het verdrag
Als het verdrag van toepassing is gelden de regels uit het verdrag boven nationale regels, maar alleen
voor onderwerpen die het verdrag regelt. Voor zaken die het verdrag niet regelt, geldt het gewone
nationale recht.
Wanneer is CISG van toepassing?
- 1. Verschillende landen
o Koper en verkoper moeten in verschillende landen gevestigd zijn
- 2. Verdragslanden
o Beide landen moeten partij zijn bij het CISG of het recht van een verdragsland moet
van toepassing zijn volgens IPR
- 3. Koop van roerende zaken (autonome interpretatie, gemengde ovk kan er ook onder
vallen)
o Moet gaan om een koop van roerende zaken, kern van de overeenkomst moet zijn
de levering van zaken tegen betaling van geld
- Geldt niet voor consumentenkoop, aandelen, zeeschepen, elektriciteit, goederen via
openbare veilig en executieverkoop
Let op art. 100 CISG voor overgangsrecht!
- Lid 1 gaat over geschil over totstandkoming
- Lid 2 gaat over geschil over inhoud van de ovk
Hoe sluit je CISG uit?
- Rechtskeuze voor Nederlands recht is niet genoeg, want verdrag maakt onderdeel uit van NL
recht
- Je moet expliciet Weens Koopverdrag uitsluiten art. 6 CISG
, - In algemene voorwaarden? Als AV geen onderdeel blijken te zijn van de overeenkomst geldt
de uitsluiting niet meer
- Opinion nr 16 regel 4 onder b onder I: als je het recht van een contracterende staat kiest, heb
je CISG niet uitgesloten. (zie ook HR Aswebo/Jura r.o. 3.5.1)
Art 3 van het CISG gaat over analogie van koopovereenkomsten, willen zo veel onder het verdrag
laten vallen. Gaat over een ‘wezenlijk deel’ en het ‘belangrijkste deel’.
- Lid 1 is van belang voor aparte overeenkomst
- Lid 2 is van belang voor gemengde overeenkomst
- Bij beide eerst kijken naar economic value-criteria, als dat niet op gaat kijken naar essential-
criteria. Staat beide in Advisory opinion nr 4, voor lid 1 in punt 2 en lid 2 in punt 9
(non-)Conformiteit naar Nederlands recht en onder het Weens Koopverdrag
Nederlands recht: 7:17 BW
- Partijen kunnen onderhandelen over de invulling van conformiteit
Weens Koopverdrag: art. 35 CISG
- Partijafspraak lid 1
- Geschikt voor normaal gebruik lid 2 sub a
- Geschikt voor bijzonder doel lid 2 sub b
- Koper wist of had behoren te weten van de non-conformiteit lid 3
- Klachtplicht art. 39 CISG -> je moet het als je het binnenkrijgt direct keuren art. 38
- Mag alleen vervanging vorderen als er sprake is van en wezenlijke tekortkoming
(fundamental breach) art. 46 lid 2 CISG, art. 25 CISG. Moet voorzienbaar zijn voor de
verkoper, koper moet dit bewijzen.
- Kijken naar HR Korea Trade/Impro Hergiswill r.o. 4.1.2.: wat had de koper redelijkerwijs
kunnen weten?
Jurisprudentie
- HR Aswebo/Jura r.o. 3.5.1
o Rechtskeuze voor het nationale recht van een verdragsstaat betekent niet
automatisch een uitsluiting van het CISG. Wil men het verdrag uitsluiten, moet dat
uitdrukkelijk of ondubbelzinnig blijken jo. art 6 CISG
- HR Korea Trade/Impro Hergiswil r.o. 4.1.2
o Voor antwoord op de vraag welke eigenschappen de koper op grond van de
overeenkomst mocht verwachten, is niet alleen van belang van welke eigenschappen
de verkoper is uitgegaan en hetgeen hij daarover aan de koper heeft meegedeeld,
maar ook wat koper ten tijde van sluiten distributieovereenkomst wist dan wel
redelijkerwijs had kunnen weten
