Neuroanatomie 1 hc 15 BWB215

Neuroanatomie 1 hc 15: proeven en ruiken

Al die afkortingen in de thalamus

- VPM = ventralis posterior medialis (laterale thalamus-groep)
 gnostische somatosensibiliteit
 projecteert naar S1
- MD = medialis dorsalis (mediale thalamus-groep)
 vitale somatosensibiliteit
 projecteert naar gyrus cinguli
- VMpo = ventralis medialis, posterior deel (mediale thalamus-
groep)
 vitale somatosensibiliteit
 projecteert naar posterior insula
- VPMpc = ventralis posterior medialis, parvocellulaire deel (laterale thalamus-groep)
 viscerosensibiliteit + smaak
 ligt binnen VPM maar heeft dus niet dezelfde functie
 projecteert naar viscerale cortex (mid-dorsale insula en overliggend frontale operculum)

Problemen met geur en proeven

- Grotere kans op ongelukken en onveilige situaties
- Invloed op eetgedrag
- Invloed op levenskwaliteit
- Indicatie van bepaalde neurologische aandoeningen, bijv.:
 Niet-aangeboren hersentrauma -> nervus olfactorius kapot
 Ziekte van Parkinson

Smaak vs. Reuk

- Reageren allebei uitsluitend op chemische stimuli
- Smaak:
 moleculen opgelost in vaste of
 vloeibare vorm
 vereist actieve handeling (likken/eten)
 directe beslissing nodig: doorslikken of uitspugen -> goed of slecht?
 proximaal, fysiek contact nodig
 weinig moleculaire variatie
- reuk:
 moleculen zijn vluchtig of niet-vluchtig
 deel geursignalen heeft een belangrijke sociale boodschap
 actief en passief
 meestal distaal, fysiek contact meestal niet nodig
 oneindige moleculaire variaties mogelijk

Smaak-stimuli hebben direct waarde voor homeostase

- Proeven = samplen -> epitheel van je mond gebruiken
- Identificeren van chemische stoffen in relatie tot de lichamelijke behoefte, of tot overleven
(voedingsstoffen, bedorven voedsel, giftige planten etc.)
 Bitter (iets wat niet meer goed is)

, Chemoreceptoren: Clusters smaakreceptoren in tongpapillen

- Aparte receptorcellen (smaakcellen) apart van zenuwcel, ze worden geïnnerveerd
door een perifeer neuron
- Smaakcellen hebben signaaloverdracht naar dendrieten van pseudo-unipolaire
neuronen
- In elke papil smaakcellen voor verschillende smaken
- Axon maakt contact met meerdere smaakcellen van dezelfde smaak
- Elke receptorcel is gevoelig voor 1 smaak, allemaal door elkaar in de mond
- Steuncellen
- Basale cellen regenereren




Smaakneuronen zijn pseudo-unipolaire
neuronen die in sensibele ganglia liggen

- nVII, nIX, nX... Hey! Deze
hersenzenuwen zijn ook betrokken bij
viscerosensibiliteit!
- Nervus 5 is gevoel in tong, 7 9 en 10 is smaak

Smaakneuronen zijn pseudo-unipolaire neuronen die in sensibele ganglia liggen

- Smaakreceptoren ook in epitheel van gehemelte, pharynx en larynx!
- Tong, voorste 2/3 + zachte gehemelte = chorda tympani (nVII)
- Tong, achterste 1/3 = nIX
- Pharynx + epiglottis = nX