Doelstellingen ZSO 4.1
Neuromusculaire junctie
Synaps = gespecialiseerd contactpunt tussen 2 tegenover elkaar liggende celmembranen
waar elektrische signalen doorstromen
Neuromusculaire junctie = grensvlak tussen motorneuron en spiercel
- Je kan het verschil tussen een elektrische en chemische synaps, in termen van bouw,
werking, snelheid en speciale eigenschappen beschrijven
Elektrische synaps
Snelle en directe overdracht van elektrische signalen
Aangrenzende celmembranen zijn 3nm van elkaar gescheiden
Lijken afgedicht aan elkaar door plaatachtige structuur van 1µm
diameter
Elektrische synapsen vormen gap-junctions die bestaan uit connexons
(1 connexon bestaat uit 6 connexine monomeren) en vormen een
waterig kanaal dat de 2 membranen fysiek verbindt
Geven spanningsveranderingen rechtstreeks door van ene naar andere
cel via de continuïteit met lage weerstand die wordt geleverd door de
verbindingskanalen
De kanalen bieden een pad met lage weerstand voor elektrotonische
stroom + zorgen ervoor dat spanningssignalen met weinig verzwakking
en zonder vertraging tussen 2 gekoppelde cellen kunnen stromen
Reciproke synapsen laten stroom in beide richtingen lopen
Rectificerende synapsen laten stroom in 1 richting lopen
Chemische synaps
Vertraging van 1ms in postsynaptisch spanningssignaaal na excitatie
van presynaptische cel vertraagde communicatie
Tegenoverliggende celmembranen gescheiden door grotere afstand:
30nm bij neurale chemische synaps
50nm bij een zenuw-spiersynaps
Aan de presynaptische kant (kant van de synaps die de
signaaloverdracht initieert) bevinden zich talrijke synaptische blaasjes
die zijn afgesloten door bolvormige membraangebonden structuren
(diameter 40-200nm) en bevatten hoge C chemische neurotransmitter
, 2 celmembranen verbonden door diffusie van chemische zender over
de grote opening ertussen
Zender komt vrij uit synaptische blaasjes in synaptische ruimte dan
gebeurt de diffusie van de zender over de spleet van de synaps en dan
activering van de postsynaptische cel door binding zender aan receptor
op postsynaptisch membraan
Verspreiden de stroom in 1 richting (pre- naar postsynaptisch)
Vormen een unidirectionele route voor signaalvoortplanting maar kan
worden gemoduleerd door bidirectionele chemische communicatie
tussen 2 interacterende cellen
1. Neurotransmittermoleculen verpakt in vesiculaire blaasjes
2. Actiepotentiaal komt aan in presynaptisch zenuwuiteinde (spanningsafh Na+- en K+-
kanalen betrokken)
3. Depolarisatie opent spanningsafh Ca2+-kanaal Ca2+ dringt presynaptische terminal
binnen
4. Toename intracellulaire Ca2+ veroorzaakt fusie blaasje presynaptisch membraan
zendermoleculen w vrijgegeven in synaptische spleet
5. Zendermoleculen binden aan receptoren op postsynaptische cel
6. Binding activeert receptor en die activeert postsynaptische cel
7. Proces beëindigd door:
o Enzymatische vernietiging van zender (hydrolyse ACh door curacholinesterase)
o Opname van zender in presynaptisch zenuwuiteinde of in andere cellen door
Na+-afh transportsystmen
o Diffusie zendermoleculen weg van synaps
- Je kan de structuur van een musculaire junctie tekenen en de essentiële
componenten benoemen
Neuromusculaire junctie
Synaps = gespecialiseerd contactpunt tussen 2 tegenover elkaar liggende celmembranen
waar elektrische signalen doorstromen
Neuromusculaire junctie = grensvlak tussen motorneuron en spiercel
- Je kan het verschil tussen een elektrische en chemische synaps, in termen van bouw,
werking, snelheid en speciale eigenschappen beschrijven
Elektrische synaps
Snelle en directe overdracht van elektrische signalen
Aangrenzende celmembranen zijn 3nm van elkaar gescheiden
Lijken afgedicht aan elkaar door plaatachtige structuur van 1µm
diameter
Elektrische synapsen vormen gap-junctions die bestaan uit connexons
(1 connexon bestaat uit 6 connexine monomeren) en vormen een
waterig kanaal dat de 2 membranen fysiek verbindt
Geven spanningsveranderingen rechtstreeks door van ene naar andere
cel via de continuïteit met lage weerstand die wordt geleverd door de
verbindingskanalen
De kanalen bieden een pad met lage weerstand voor elektrotonische
stroom + zorgen ervoor dat spanningssignalen met weinig verzwakking
en zonder vertraging tussen 2 gekoppelde cellen kunnen stromen
Reciproke synapsen laten stroom in beide richtingen lopen
Rectificerende synapsen laten stroom in 1 richting lopen
Chemische synaps
Vertraging van 1ms in postsynaptisch spanningssignaaal na excitatie
van presynaptische cel vertraagde communicatie
Tegenoverliggende celmembranen gescheiden door grotere afstand:
30nm bij neurale chemische synaps
50nm bij een zenuw-spiersynaps
Aan de presynaptische kant (kant van de synaps die de
signaaloverdracht initieert) bevinden zich talrijke synaptische blaasjes
die zijn afgesloten door bolvormige membraangebonden structuren
(diameter 40-200nm) en bevatten hoge C chemische neurotransmitter
, 2 celmembranen verbonden door diffusie van chemische zender over
de grote opening ertussen
Zender komt vrij uit synaptische blaasjes in synaptische ruimte dan
gebeurt de diffusie van de zender over de spleet van de synaps en dan
activering van de postsynaptische cel door binding zender aan receptor
op postsynaptisch membraan
Verspreiden de stroom in 1 richting (pre- naar postsynaptisch)
Vormen een unidirectionele route voor signaalvoortplanting maar kan
worden gemoduleerd door bidirectionele chemische communicatie
tussen 2 interacterende cellen
1. Neurotransmittermoleculen verpakt in vesiculaire blaasjes
2. Actiepotentiaal komt aan in presynaptisch zenuwuiteinde (spanningsafh Na+- en K+-
kanalen betrokken)
3. Depolarisatie opent spanningsafh Ca2+-kanaal Ca2+ dringt presynaptische terminal
binnen
4. Toename intracellulaire Ca2+ veroorzaakt fusie blaasje presynaptisch membraan
zendermoleculen w vrijgegeven in synaptische spleet
5. Zendermoleculen binden aan receptoren op postsynaptische cel
6. Binding activeert receptor en die activeert postsynaptische cel
7. Proces beëindigd door:
o Enzymatische vernietiging van zender (hydrolyse ACh door curacholinesterase)
o Opname van zender in presynaptisch zenuwuiteinde of in andere cellen door
Na+-afh transportsystmen
o Diffusie zendermoleculen weg van synaps
- Je kan de structuur van een musculaire junctie tekenen en de essentiële
componenten benoemen
