Samenvatting Dringende medische hulpverlening door verpleegkundigen, ISBN: 9789463792707 Dringende zorgverlening

Hoofdstuk 5: Het gastro-intestinaal stelsel
Acute buikpijn

 = verzamelnaam voor hevige buikpijn zonder voorlopige diagnose
 Geen chronische pijn

 Soorten pijn:

Koliekpijn  Afsluiting holle organen (bv. Niersteen, galsteen)
 Bewegingsdrang
 Wisselend verloop

Continue pijn  Prikkeling van buikvlies (bv. Perforatie, appendicitis)
 Scherpe, stekende pijn
 Slechter bij bewegen



 Oorzaken:

Infectie  Koorts
 Pijn komt langzaam en verergert progressief
 Aanwijzing voor: appendicitis, cholecystitis, diverticulitis

Perforatie  Hevige pijn die plots begonnen is
 Eerst plaatselijk, later over volledig abdomen
 Aanwijzing: perforatie ulcus maag/ duodenum  trauma of voorwerp, of van
galblaas

Bloeding  Relatief weinig pijn die continu aanwezig is
 Ev. gerefereerde pijn (schouderpijn)

Hypotensie, shock  Aanwijzing ruptuur milt, lever, mesenteriumscheur, extra-uteriene
zwangerschap, bloeding tgv anticoagulantia

Obstructie  Koliekpijn met pijnvrije intervallen zonder koorts
 Aanwijzing voor: ingeklemde breuk, galsteen-of niersteen, dunne darm of colon
ileus, paralytische ileus

Vasculaire  Plots begin hevige pijn, niet specifiek abdominaal
problemen  Aanwijzing voor: dreigend rupturerend abdominaal aneurysma, trombose van
mesenterium




1

,  Plaats van pijn:


Rechter onderste  Appendicitis
kwadrant  Niet-specifieke buikpijn
 Ingeklemde breuk
 Diverticulitis
 Uretersteen

Rechter bovenste  Cholecystitis
kwadrant  Hepatitis
 Leverabces of tumor

Maagstreek  Maag of duodenumulcus
 Pancreatitis
 Hartinfarct
 Abdominaal aneurysma

Linker onderste kwadrant  Peridiverticulitis
 Ingeklemde breuk
 Extra-uteriene zwangerschap
 Follikelbloeding
 Ovariumcyste
 Uretersteen

Linker bovenste kwadrant  Miltruptuur of infarct
 Pleurale pneumonie

Flankpijn  Niersteen
 Pyelitis
 Retroperitoneale bloeding




 Klinisch onderzoek:
o Zien:
 Zwelling buik
 Bewegen of stilliggen
 Huiduitslag
 Stoelgang (bloed, zwart)
 Hematurie
o Voelen:

2