Wat is psychologie?
- Het is de wetenschappelijke studie van gedrag en mentale processen
Hieronder is een afbeelding geplaatst met globale gegevens over de psychologie en de
historie van de psychologie
,Doelen van de psychologie:
- Beschrijven: Wat gebeurt er?
- Uitleggen: Waarom gebeurt het?
- Voorspellen: Wanneer gaat het gebeuren?
- Controleren: Hoe kan het veranderd worden?
^^^^
Dit gaat NIET OP INTUÏTIE:
- Psychologie gaat over het proberen vast te stellen van feiten, het verminderen van
onzekerheid en de bias, en het bevorderen van wetenschappelijk denken
o Het gaat over een wetenschappelijke benadering: wat inhoudt dat er gegevens
worden verzameld zodat bias en fouten worden verminderd (objectieve data
verzamelen)
Wetenschappelijke benadering bestaat uit 5 stappen: (paars is wat gaat over theorie)
1. De vraag begrijpen
2. Hypotheses formuleren
3. De hypothese testen
4. Conclusies trekken
5. De resultaten rapporteren
,Binnen de psychologie bestaan er genoeg uitdagingen/bedreigingen, bijvoorbeeld:
- Sampler bias en selection bias
o Wanneer de deelnemers van een onderzoek niet de gehele populatie
vertegenwoordigen. Leidt tot onjuiste en onbetrouwbare conclusies en data
▪ Niet-representatieve steekproefpopulatie
- Observer bias / expirementer effect
o Dat onderzoekers (onbewust) hun eigen verwachtingen en vooroordelen de
studie laten beïnvloeden. Onderzoekers zien bijvoorbeeld wat ze verwachten te
zien, waardoor ze objectieve observaties missen, of interpreteren in het licht van
hun eigen theorie of hypothese.
- Confirmation bias
o De neiging om informatie te zoeken, te interpreteren en te onthouden op een
manier die de eigen bestaande overtuigingen bevestigt. + Het negeren van
informatie die hun eigen overtuigingen tegenspreekt.
- Social desirability bias
o De neiging om op een manier te antwoorden die sociaal acceptabeler lijkt of
goedkeuring oplevert. In plaats van eerlijk te zien, om juist een positieve indruk te
maken.
▪ Gebeurt soms in onderzoeken, enquêtes of gesprekken, waarbij
respondenten hun gedrag of meningen aanpassen om te voldoen aan
maatschappelijke normen of verwachtingen van de interviewer.
- Placebo effect
o Wanneer verwachtingen aan de voorkant al gedrag beïnvloeden.
▪ Versterking van symptomen, die ontstaat doordat een persoon gelooft
dat een behandeling werkt. Psychologische verachting van de genezing is
oorzaak, en niet de werkzame stoffen zelf.
Oplossingen hiervoor:
- Juiste onderzoeksopzet
- Experimentele studies met controlegroepen
o Experimentele groep krijgt de experimentele behandeling, controlegroep is voor
vergelijking, kan geen behandeling krijgen, standaard of bestaande behandeling
of placebo behandeling.
- Single blind studies (deelnemer weet niet van behandeling, onderzoeker wel) en double
blind studies (deelnemer en onderzoeker weten niet van de behandeling)
o Double blind verhoogt objectiviteit. Bij single blind kunnen de verwachtingen van
onderzoekers de objectiviteit nog beïnvloeden.
Meetinstrumenten:
- Objectiviteit
- Betrouwbaarheid
o Conditions remain the same, same instruments. The results should be similar.
- Geldigheid (valid)
o Are you measuring what you suppose to be measuring?
o B.V. IQ willen weten en een grote lap tekst geven, dan kan het zijn dat je meer
leesniveau en techniek vraagt, dan het IQ wat je graag wil weten.
, Modern perspectives (7)
1. Pscychodynamic perspective (Sigmund Freud)
o Focust op het onbewuste denken en eerdere ervaringen
2. Behaviourism
o Als het gedrag is resultaat van leren via interactie met de omgeving
(conditionering) (Watson & Skinner)
▪ B.v. Sneller rijden zorgt ervoor dat je sneller ergens bent. Dat heb je
geleerd van de vorige keer b.v. ‘You get rewarded’ en je bent geneigd om
het vaker te doen.
3. Humanism (Carl Rogers & Abraham Maslow)
o Vrije wil en menselijk potentieel voor groei
4. Cognitive psychology (Gestalt psychology)
o De studie van leren, herkennen, taal en probleemoplossing
▪ Hoe je denkt over een bepaalde situatie
5. Sociocultural (Vygotksy)
o Menselijk gedrag wordt beïnvloed door andere mensen
6. Biopsychology (Darwin)
o Biologische grondslagen van gedrag
▪ B.v. Veel testosteron waardoor je anders reageert.
7. Evolutionary (Buss)
o Overlevingswaarde van gedrag
Integratie is belangrijk:
- Het begrijpen van meerdere perspectieven om menselijk gedrag beter te begrijpen
o Samenbrengen van: (voorbeeld agressie)
▪ Biologisch (zit in je hersenen/hormonen (oplossing vanuit dit perspectief
= neem medicatie)