ABCDE voor verpleegkundigen Asaf Gafni & Eveline Heesterbeek samenvatting hoofdstuk 5 D (Disability)

Hoofdstuk 5 D (Disability)
D: disability
- Zoeken naar tekenen van acute neurologie
- Opsporen van veranderingen in bewustzijn en neurologische uitval
- Verschillende bevindingen:
o Verminderd bewustzijn
o Pupilafwijkingen: grootte, vorm, lichtreactie, symmetrie
o Lateralisatie in de armen, benen of het gelaat
o Hoofdtrauma
o Hoofdpijn
o Stuipen
o Vreemd gedrag
- Afwijking kan passen bij intracraniële afwijking, zoals herseninfarct of hersenbloeding
- Oorzaken D-probleem:
o Infectie
 Encefalitis: ontsteking van de hersenen
 Meningitis: ontsteking van de hersenvliezen
o Intoxicatie
 Alcohol, drugs, medicatie en inname/uitademing van giftige stoffen
 Mydriasis: vergrote pupillen
 Miosis: vernauwde pupillen
o Hypoglykemie
 Te lage glucosespiegel
o Trauma
 Intracranieel letsel
o Insult
 Epilepsie of koortsstuip

5.1 ABCDE-gerelateerde oorzaken van een verminderd bewustzijn
Onderzoek in de D: CT-scan van het hoofd

Oorzaken van verminderd bewustzijn per letter:
- A: airway
 Verlaagd zuurstofgehalte (hypoxie) en verhoogde koolstofdioxideconcentratie (hypercapnie)
door geobstrueerde luchtweg
- B: breathing
 Verlaagd zuurstofgehalte (hypoxie) en verhoogde koolstofdioxideconcentratie (hypercapnie)
door verminderde gaswisseling in de longen (ventilatie- of oxygenatieprobleem in de longen)
- C: circulation
o Hypovolemie (verminderd bloedvolume)
o Hartritmestoornis
o Shock
o Verhoogde hersendruk
o Verminderde doorbloeding van de hersenen
- D: disability
o Hypoglykemie
o CVA en hersenbloedingen

, o Trauma capitis met hersenletsel
o Hyperglykemie
o Wernicke-encefalopathie
o Insult
o Encefalitis (hersenontsteking)
o Meningitis (hersenvliesontsteking)
o Intoxicatie/vergifitiging
 Alcholoverdosis
 Drugsoverdosis
 Koolmonoxidevergiftiging
 Hepatisch encefalopathie (metabole ontregeling bij ernstig leverfalen)
- E: exposure/environment
o Hyperthermie (verhoogde lichaamstemperatuur)
o Hypothermie (verlaagde lichaamstemperatuur)
o Sepsis

5.2 Hypoglykemie en hyperglykemie
Hypoglykemie: te lage bloedsuikerspiegel
- Symptomen:
o Rillen
o Transpireren
o Hongergevoel
o Hoofdpijn
o Prikkelbaarheid
o Verlaagd bewustzijn/bewusteloosheid
- Behandeling: glucose toedienen

Hyperglykemie: te hoge bloedsuikerspiegel
- Symptomen:
o Zwakte
o Misselijkheid
o Slaperigheid
o Hevige dorst en veel drinken (polydipsie)
o Veel plassen (polyurie)
o Gewichtsverlies
o Buikpijn
o Verlies van eetlust
- Behandeling
o Insuline (adhv kaliumwaarde)
o Vochttoediening

Ketoacidose: ophoping van ketonen in het lichaam
 Complicatie van hyperglykemie

5.3 Alcoholintoxicatie
Overdosis alcohol -> bewustzijnsverlies
- Hogere doseringen zorgen voor afwijkingen in coördinatie en balans van het lichaam