HC’s MTI-2 Q4
HORMONALE REGELSYSTEMEN
INTRODUCTIE HORMONALE REGELSYSTEMEN
Relevantie voor de tandarts
• Rechtstreekse relatie met HH-gebied, mondholte
• “De mondhygiënist richt zich op de niet-complexe zorgt: bij gezonde of medisch stabiele
patiënten. De tandarts voert de complexe behandelingen uit o.a. bij medisch niet-stabiele
patiënten.”
• Ziekte heeft consequenties voor tandheelkundige behandeling: meer kans op
problemen/complicaties
• THK-handelen invloed op medisch domein
• Raakvlakken THK – geneeskunde
• Communicatie met medici / integratie binnen gezondheidszorg
Medische aandoeningen als oorzaak van tandheelkundige afwijkingen
• Acromegalie: te veel groeihormoon
Links: onderbeet
Rechts: tong groot, grof gelaat
• Peutz-Jegher syndroom: zwarte vlekjes op lippen
• M. Addison: zwarte vlekjes op lippen
• Rendu-Osler-Weber: zwarte vlekjes op slijmvliezen
• Autoimmuunziekten en mondheelkunde
• M. Beheet: veel aften in de mond
• Ziekte van Crohn: aandoening aan darm
• Systemische sclerose: auto-immuunziekte, bindweefsel wordt strakker
Consequenties van THK-behandeling
• Gastro-intestinale bloeding
• Allergische reactie
• (vasovagale) collaps
Veranderingen in de geneeskunde – de dokter
• De maatschappij verandert, de dokter ook (langzaam)
• “Macht” van het internet
,HC’s MTI-2 Q4
Veranderingen in de geneeskunde – de patiënt
• Vergrijzing
o Meer chronische ziekten/zieken
o Meer gebruik van medicamenten
• Mondigheid / kritisch
• De patiënt de baas over zijn ziekte: “patient empowerment”
Gevolgen voor medisch onderwijs in THK
Ook tandarts krijgt te maken met verandering in de patiënt:
• Vermindering mondzorg-mindedness
• Vergrijzing
o Meer chronische ziekten
o Meer gebruik van medicamenten
• Mondigheid / kritisch
• Integratie binnen de gezondheidszorg
Structuur van de medische gezondheidszorg
• Tandarts
• Huisarts
• Specialist
• Apotheker
• (ziektekostenverzekeraar)
Algemene aanpak
• Informatie zoeken (boeken – net – collegae – richtlijnen)
• Overleg met huisarts of specialist
• Behandeling temporiseren
• Verwijzing (CBT of kaakchirurg)
HORMONALE REGELSYSTEMEN
Starling
3 communicatiesystemen
• Hormonen
• Zenuwstelsel
• Immuunsysteem
,HC’s MTI-2 Q4
Wat zijn hormonen?
Hormonen worden op pjjlek A gemaakt, dan via het bloed getransporteerd naar plek B, waar ze hun werk
gaan doen.
Hormonen
• Bron
o Schildklierhormoon
o Bijschildklierhormoon
o Insuline (eilandjes van Langerhans)
• Functie
o Groeihormoon
o Seks-/geslachtshormoon
• Chemische structuur
o Eiwit
o Steroid (cholesterol)
o Amine (gemodificeerde aminozuren)
o Eicosanoiden (vetzuren)
, HC’s MTI-2 Q4
Werking hormoon
Een hormoon heeft altijd een receptor nodig. Die kan op het celmembraan, of cytosol (vloeistof) of op de
kern zitten.
Schildklier
• Schildklierhormoon (T4 (&T3))
• Symptomen hypothyreoïdie:
o Vermoeidheid
o Koud
o Overgewicht
o Depressie
o Haaruitval
De schildklier produceert schildklierhormoon, dit is vrij T4 en T3 (in kleine maten). T4 is niet direct
werkzaam, dit moet in de perifere weefsels omgezet worden in T3 (actiever, bindt beter aan de receptor).
Werking schildklierhormoon
• Groei
• Energiehuishouding
• Sympathisch zenuwstelsel
HORMONALE REGELSYSTEMEN
INTRODUCTIE HORMONALE REGELSYSTEMEN
Relevantie voor de tandarts
• Rechtstreekse relatie met HH-gebied, mondholte
• “De mondhygiënist richt zich op de niet-complexe zorgt: bij gezonde of medisch stabiele
patiënten. De tandarts voert de complexe behandelingen uit o.a. bij medisch niet-stabiele
patiënten.”
• Ziekte heeft consequenties voor tandheelkundige behandeling: meer kans op
problemen/complicaties
• THK-handelen invloed op medisch domein
• Raakvlakken THK – geneeskunde
• Communicatie met medici / integratie binnen gezondheidszorg
Medische aandoeningen als oorzaak van tandheelkundige afwijkingen
• Acromegalie: te veel groeihormoon
Links: onderbeet
Rechts: tong groot, grof gelaat
• Peutz-Jegher syndroom: zwarte vlekjes op lippen
• M. Addison: zwarte vlekjes op lippen
• Rendu-Osler-Weber: zwarte vlekjes op slijmvliezen
• Autoimmuunziekten en mondheelkunde
• M. Beheet: veel aften in de mond
• Ziekte van Crohn: aandoening aan darm
• Systemische sclerose: auto-immuunziekte, bindweefsel wordt strakker
Consequenties van THK-behandeling
• Gastro-intestinale bloeding
• Allergische reactie
• (vasovagale) collaps
Veranderingen in de geneeskunde – de dokter
• De maatschappij verandert, de dokter ook (langzaam)
• “Macht” van het internet
,HC’s MTI-2 Q4
Veranderingen in de geneeskunde – de patiënt
• Vergrijzing
o Meer chronische ziekten/zieken
o Meer gebruik van medicamenten
• Mondigheid / kritisch
• De patiënt de baas over zijn ziekte: “patient empowerment”
Gevolgen voor medisch onderwijs in THK
Ook tandarts krijgt te maken met verandering in de patiënt:
• Vermindering mondzorg-mindedness
• Vergrijzing
o Meer chronische ziekten
o Meer gebruik van medicamenten
• Mondigheid / kritisch
• Integratie binnen de gezondheidszorg
Structuur van de medische gezondheidszorg
• Tandarts
• Huisarts
• Specialist
• Apotheker
• (ziektekostenverzekeraar)
Algemene aanpak
• Informatie zoeken (boeken – net – collegae – richtlijnen)
• Overleg met huisarts of specialist
• Behandeling temporiseren
• Verwijzing (CBT of kaakchirurg)
HORMONALE REGELSYSTEMEN
Starling
3 communicatiesystemen
• Hormonen
• Zenuwstelsel
• Immuunsysteem
,HC’s MTI-2 Q4
Wat zijn hormonen?
Hormonen worden op pjjlek A gemaakt, dan via het bloed getransporteerd naar plek B, waar ze hun werk
gaan doen.
Hormonen
• Bron
o Schildklierhormoon
o Bijschildklierhormoon
o Insuline (eilandjes van Langerhans)
• Functie
o Groeihormoon
o Seks-/geslachtshormoon
• Chemische structuur
o Eiwit
o Steroid (cholesterol)
o Amine (gemodificeerde aminozuren)
o Eicosanoiden (vetzuren)
, HC’s MTI-2 Q4
Werking hormoon
Een hormoon heeft altijd een receptor nodig. Die kan op het celmembraan, of cytosol (vloeistof) of op de
kern zitten.
Schildklier
• Schildklierhormoon (T4 (&T3))
• Symptomen hypothyreoïdie:
o Vermoeidheid
o Koud
o Overgewicht
o Depressie
o Haaruitval
De schildklier produceert schildklierhormoon, dit is vrij T4 en T3 (in kleine maten). T4 is niet direct
werkzaam, dit moet in de perifere weefsels omgezet worden in T3 (actiever, bindt beter aan de receptor).
Werking schildklierhormoon
• Groei
• Energiehuishouding
• Sympathisch zenuwstelsel