Anneke C. Timmermans, Christine M. Rubie-Davies &
Camilla Rjosk (2018), Pygmalion’s 50th anniversary: the
state of the art in teacher expectation research,
Educational Research and Evaluation, 24:3-5, 91-98,
Dit artikel, getiteld "Pygmalion’s 50th anniversary: the state of the art in
teacher expectation research", biedt een overzicht van 50 jaar onderzoek
naar de verwachtingen van leraren, naar aanleiding van het invloedrijke
werk Pygmalion in the Classroom (1968).
Belangrijke punten uit het onderzoek
• Relatieve nauwkeurigheid vs. bevooroordeling: Hoewel leraren
vaak relatief nauwkeurig zijn in hun verwachtingen, neigen ze er toch naar
om bepaalde groepen te bevoordelen. Zo hebben ze vaak hogere
verwachtingen van leerlingen uit welvarende gezinnen vergeleken met
minder welvarende gezinnen.
• Impact op gedrag: De verwachtingen van een leraar beïnvloeden
direct hun lesgevend gedrag. Leerlingen van wie de leraar hoge
verwachtingen heeft, krijgen vaak rijkere vragen, meer kansen om te
leren en meer leergerichte feedback.
• Niet universeel: Effecten van leraarverwachtingen zijn niet voor
iedereen gelijk. Sommige leerlingen zijn gevoeliger voor deze effecten, en
sommige leraren creëren sterkere effecten dan anderen.
• Stabiliteit van verwachtingen: Onderzoek toont aan dat de neiging
van leraren om leerlingen te over- of onderschatten stabiel blijft over de
jaren heen, zelfs bij nieuwe groepen leerlingen.
• Interventies werken: Het is mogelijk om de verwachtingen van
leraren (en daarmee de prestaties van leerlingen) te verhogen door
middel van trainingen die gericht zijn op gedragsverandering,
bewustwording of het aanpakken van onderliggende overtuigingen.
Belangrijke begrippen met uitleg
Het Pygmalion-effect verwijst naar het fenomeen waarbij de
verwachtingen van een leraar over de capaciteiten van een leerling de
uiteindelijke prestaties van die leerling beïnvloeden. Dit concept werd
voor het eerst uitvoerig beschreven in 1968 door Rosenthal en Jacobson,
die concludeerden dat wanneer de verwachtingen van leraren vroeg in
het schooljaar werden gemanipuleerd, dit effect had op hoe leerlingen
later presteerden op een IQ-test.
,Hieronder volgen de belangrijkste aspecten van het Pygmalion-effect
zoals beschreven in de bronnen:
Mechanismen en de "Self-Fulfilling Prophecy"
Het effect werkt als een self-fulfilling prophecy (zelfvervullende
voorspelling). Leraren communiceren hun verschillende verwachtingen via
hun gedrag:
Leerkansen: Leerlingen voor wie leraren hoge verwachtingen
hebben, krijgen vaak meer uitdagende leerkansen en rijkere vragen
voorgeschoteld.
Feedback: Deze leerlingen ontvangen vaker leergerichte feedback.
Internalisering: Studenten kunnen deze verwachtingen
internaliseren, wat zich uiteindelijk uit in hun werkelijke prestaties,
intelligentie en motivatie.
Factoren die de verwachtingen beïnvloeden
Hoewel leraren over het algemeen relatief accuraat zijn in hun
verwachtingen, treden er vaak biases (vooringenomenheden) op:
Sociaal-economische status (SES): Leraren hebben de neiging
leerlingen uit welvarende gezinnen te bevoordelen boven leerlingen
uit minder welvarende gezinnen.
Speciale behoeften: Leraren houden vaak lagere verwachtingen
aan voor leerlingen met speciale onderwijsbehoeften (SEN) dan
objectief gerechtvaardigd is.
Etniciteit en gender: De resultaten over de invloed van etniciteit
en geslacht zijn inconsistent, hoewel sommige onderzoeken lagere
verwachtingen vonden voor minderheidsgroepen, jongens bij
begrijpend lezen en meisjes bij wiskunde.
Gevoeligheid van leerlingen en verschillen tussen leraren
Niet elke leerling of leraar ervaart het Pygmalion-effect op dezelfde
manier:
Kwetsbare groepen: Leerlingen die laag presteren, uit gezinnen
met lage inkomens komen of tot etnische minderheden behoren,
lijken gevoeliger te zijn voor de effecten van zelfvervullende
voorspellingen.
Stabiliteit bij leraren: Onderzoek toont aan dat de verwachtingen
van leraren over meerdere jaren en verschillende klassen heen
stabiel kunnen blijven, wat suggereert dat het vormen van bepaalde
verwachtingen een persoonlijke eigenschap van de leraar kan zijn.
, Differentiërende leraren: Sommige leraren differentiëren meer
tussen leerlingen in hun verwachtingen dan anderen. In klassen
waar leraren minder differentiëren tussen hoog- en laagpresterende
leerlingen, behalen leerlingen vaak betere resultaten voor wiskunde.
Interventies en praktijk
De bronnen benadrukken dat het mogelijk is om lerarenverwachtingen en
de daaropvolgende leerlingprestaties te verhogen door middel van
interventies. Dit kan door het gedrag van de leraar te veranderen,
bewustwording van verwachtingseffecten te creëren of de onderliggende
overtuigingen aan te pakken. Het is van groot belang dat
lerarenopleidingen aandacht besteden aan deze bevindingen, zodat
toekomstige leraren leren hoe ze negatieve effecten van lage
verwachtingen kunnen vermijden en alle leerlingen uitdagende kansen
kunnen bieden
Een self-fulfilling prophecy (zelfvervullende voorspelling) is een proces
waarbij de oorspronkelijke definitie van een situatie (ook al is deze onjuist)
leidt tot nieuw gedrag dat de oorspronkelijke, onjuiste opvatting
werkelijkheid maakt,. In de context van het onderwijs betekent dit dat de
verwachtingen van een leraar over een leerling het uiteindelijke
functioneren van die leerling feitelijk gaan beïnvloeden.
De bronnen belichten de volgende aspecten van dit fenomeen:
Het mechanisme in de klas
Het proces van een zelfvervullende voorspelling in de klas verloopt via
specifieke stappen:
Vorming van verwachtingen: Leraren vormen verwachtingen
over de capaciteiten van leerlingen, vaak gebaseerd op kenmerken
zoals sociaal-economische status, eerdere prestaties of etniciteit,.
Differentieel gedrag: Leraren communiceren deze verwachtingen
onbewust door hun gedrag. Leerlingen van wie veel wordt verwacht,
krijgen vaak meer leerkansen, rijkere vragen en meer leergerichte
feedback.
Internalisering: Leerlingen nemen deze verwachtingen van de
leraar over (internalisering), wat vervolgens hun motivatie,
intelligentie en uiteindelijke prestaties beïnvloedt,.
Gevoeligheid en effectiviteit
De impact van de zelfvervullende voorspelling is niet voor iedereen gelijk:
Camilla Rjosk (2018), Pygmalion’s 50th anniversary: the
state of the art in teacher expectation research,
Educational Research and Evaluation, 24:3-5, 91-98,
Dit artikel, getiteld "Pygmalion’s 50th anniversary: the state of the art in
teacher expectation research", biedt een overzicht van 50 jaar onderzoek
naar de verwachtingen van leraren, naar aanleiding van het invloedrijke
werk Pygmalion in the Classroom (1968).
Belangrijke punten uit het onderzoek
• Relatieve nauwkeurigheid vs. bevooroordeling: Hoewel leraren
vaak relatief nauwkeurig zijn in hun verwachtingen, neigen ze er toch naar
om bepaalde groepen te bevoordelen. Zo hebben ze vaak hogere
verwachtingen van leerlingen uit welvarende gezinnen vergeleken met
minder welvarende gezinnen.
• Impact op gedrag: De verwachtingen van een leraar beïnvloeden
direct hun lesgevend gedrag. Leerlingen van wie de leraar hoge
verwachtingen heeft, krijgen vaak rijkere vragen, meer kansen om te
leren en meer leergerichte feedback.
• Niet universeel: Effecten van leraarverwachtingen zijn niet voor
iedereen gelijk. Sommige leerlingen zijn gevoeliger voor deze effecten, en
sommige leraren creëren sterkere effecten dan anderen.
• Stabiliteit van verwachtingen: Onderzoek toont aan dat de neiging
van leraren om leerlingen te over- of onderschatten stabiel blijft over de
jaren heen, zelfs bij nieuwe groepen leerlingen.
• Interventies werken: Het is mogelijk om de verwachtingen van
leraren (en daarmee de prestaties van leerlingen) te verhogen door
middel van trainingen die gericht zijn op gedragsverandering,
bewustwording of het aanpakken van onderliggende overtuigingen.
Belangrijke begrippen met uitleg
Het Pygmalion-effect verwijst naar het fenomeen waarbij de
verwachtingen van een leraar over de capaciteiten van een leerling de
uiteindelijke prestaties van die leerling beïnvloeden. Dit concept werd
voor het eerst uitvoerig beschreven in 1968 door Rosenthal en Jacobson,
die concludeerden dat wanneer de verwachtingen van leraren vroeg in
het schooljaar werden gemanipuleerd, dit effect had op hoe leerlingen
later presteerden op een IQ-test.
,Hieronder volgen de belangrijkste aspecten van het Pygmalion-effect
zoals beschreven in de bronnen:
Mechanismen en de "Self-Fulfilling Prophecy"
Het effect werkt als een self-fulfilling prophecy (zelfvervullende
voorspelling). Leraren communiceren hun verschillende verwachtingen via
hun gedrag:
Leerkansen: Leerlingen voor wie leraren hoge verwachtingen
hebben, krijgen vaak meer uitdagende leerkansen en rijkere vragen
voorgeschoteld.
Feedback: Deze leerlingen ontvangen vaker leergerichte feedback.
Internalisering: Studenten kunnen deze verwachtingen
internaliseren, wat zich uiteindelijk uit in hun werkelijke prestaties,
intelligentie en motivatie.
Factoren die de verwachtingen beïnvloeden
Hoewel leraren over het algemeen relatief accuraat zijn in hun
verwachtingen, treden er vaak biases (vooringenomenheden) op:
Sociaal-economische status (SES): Leraren hebben de neiging
leerlingen uit welvarende gezinnen te bevoordelen boven leerlingen
uit minder welvarende gezinnen.
Speciale behoeften: Leraren houden vaak lagere verwachtingen
aan voor leerlingen met speciale onderwijsbehoeften (SEN) dan
objectief gerechtvaardigd is.
Etniciteit en gender: De resultaten over de invloed van etniciteit
en geslacht zijn inconsistent, hoewel sommige onderzoeken lagere
verwachtingen vonden voor minderheidsgroepen, jongens bij
begrijpend lezen en meisjes bij wiskunde.
Gevoeligheid van leerlingen en verschillen tussen leraren
Niet elke leerling of leraar ervaart het Pygmalion-effect op dezelfde
manier:
Kwetsbare groepen: Leerlingen die laag presteren, uit gezinnen
met lage inkomens komen of tot etnische minderheden behoren,
lijken gevoeliger te zijn voor de effecten van zelfvervullende
voorspellingen.
Stabiliteit bij leraren: Onderzoek toont aan dat de verwachtingen
van leraren over meerdere jaren en verschillende klassen heen
stabiel kunnen blijven, wat suggereert dat het vormen van bepaalde
verwachtingen een persoonlijke eigenschap van de leraar kan zijn.
, Differentiërende leraren: Sommige leraren differentiëren meer
tussen leerlingen in hun verwachtingen dan anderen. In klassen
waar leraren minder differentiëren tussen hoog- en laagpresterende
leerlingen, behalen leerlingen vaak betere resultaten voor wiskunde.
Interventies en praktijk
De bronnen benadrukken dat het mogelijk is om lerarenverwachtingen en
de daaropvolgende leerlingprestaties te verhogen door middel van
interventies. Dit kan door het gedrag van de leraar te veranderen,
bewustwording van verwachtingseffecten te creëren of de onderliggende
overtuigingen aan te pakken. Het is van groot belang dat
lerarenopleidingen aandacht besteden aan deze bevindingen, zodat
toekomstige leraren leren hoe ze negatieve effecten van lage
verwachtingen kunnen vermijden en alle leerlingen uitdagende kansen
kunnen bieden
Een self-fulfilling prophecy (zelfvervullende voorspelling) is een proces
waarbij de oorspronkelijke definitie van een situatie (ook al is deze onjuist)
leidt tot nieuw gedrag dat de oorspronkelijke, onjuiste opvatting
werkelijkheid maakt,. In de context van het onderwijs betekent dit dat de
verwachtingen van een leraar over een leerling het uiteindelijke
functioneren van die leerling feitelijk gaan beïnvloeden.
De bronnen belichten de volgende aspecten van dit fenomeen:
Het mechanisme in de klas
Het proces van een zelfvervullende voorspelling in de klas verloopt via
specifieke stappen:
Vorming van verwachtingen: Leraren vormen verwachtingen
over de capaciteiten van leerlingen, vaak gebaseerd op kenmerken
zoals sociaal-economische status, eerdere prestaties of etniciteit,.
Differentieel gedrag: Leraren communiceren deze verwachtingen
onbewust door hun gedrag. Leerlingen van wie veel wordt verwacht,
krijgen vaak meer leerkansen, rijkere vragen en meer leergerichte
feedback.
Internalisering: Leerlingen nemen deze verwachtingen van de
leraar over (internalisering), wat vervolgens hun motivatie,
intelligentie en uiteindelijke prestaties beïnvloedt,.
Gevoeligheid en effectiviteit
De impact van de zelfvervullende voorspelling is niet voor iedereen gelijk:
