Wonen in Nederland
Hoofdstuk 1: De Lage Landen bij de zee
Paragraaf 1
Rijkswaterstaat voert het beleid van het ministerie van Infrastructuur en Milieu uit op het
gebied van veiligheid, leefbaarheid en bereikbaarheid in Nederland. Een waterschap is een
regionale overheidsinstantie die de waterhuishouding regelt. Veel mensen beseffen niet dat
de zeespiegelstijging en bodemdaling een groot overstromingsrisico met zich meebrengen,
hun overstromingsrisicobewustzijn is laag.
Een dijkring is een gebied dat beschermd wordt tegen het buitenwater door een primaire
waterkering (dijk, sluis etc.) of door hoge gronden.
Hoe groter de schade bij een overstroming is in een gebied, hoe beter een gebied moet
worden beschermd. Dit kan bijvoorbeeld door dijken en duinen te verhogen, het strand te
verbreden of het aanvullen met zand. Het risico van een overstroming hangt af van de kans
dat een overstroming plaatsvindt en de gevolgen die de overstroming heeft.
Het versterkte broeikaseffect leidt tot klimaatverandering. Dit heeft zeespiegelstijging en een
verandering in het neerslagregiem, de verdeling van de hoeveelheid neerslag over een
bepaalde periode, tot gevolg. De klimaatverandering heeft ook gevolgen voor de
Nederlandse kust. Die kan alleen blijven bestaan onder de volgende voorwaarden:
- De zeebodem moet over een grote afstand vanaf de kust flauw aflopen
- De stroming moet voldoende zand aanvoeren
- Het verschil tussen hoogwater en laagwater (getijdenverschil) mag niet te groot zijn
- De kust moet niet worden geteisterd door zware stormen
- Er mag geen sprake zijn van een te snelle stijging van de zeespiegel
Na de Watersnoodramp werd de Deltawet ingevoerd. Daardoor werden verschillende
maatregelen genomen om Nederland te beschermen tegen stormvloeden. Dit werd
gefinancierd uit het Deltafonds.
Paragraaf 2
Duinen zijn door de wind gevormde zandheuvels aan de landzijde van het strand. In
Nederland zijn er ‘jonge’ en ‘oude’ duinen.
In Nederland zijn drie kusttypen te onderscheiden:
- Een waddenkust kun je herkennen aan zeegaten en eilanden. Wadden zijn
buitendijkse gronden die alleen bij hoogwater overstromen.
- De gesloten kust, (vanaf Den Helder tot Hoek van Holland), is opgebouwd een rij van
strandwallen en duinen.
, - Een estuarium is een trechtervormige riviermonding waar zoet rivierwater en zout
zeewater zich mengen. In een estuarium wordt het verschil in waterstand bij vloed
(stijgen) en eb (dalen) landinwaarts groter.
Zachte kusten zijn van natuurlijke oorsprong. Harde kusten zijn door de mens gebouwd en
versterkt, bijvoorbeeld zeedijken, dit zijn dijken langs de kust of langs oevers van de
benedenloop van een rivier of een estuarium.
Tal van kustprocessen zorgen voor opbouw en afbraak van de kust onder invloed van de
krachten van wind en water.
De wind is medeverantwoordelijk voor het ontstaan van golven en zeestromingen,
opstuwing van water, het transport van zand en zandsedimentatie. Als er meer zandafvoer
dan zandaanvoer is, vindt er kusterosie plaats.
Het afwisselen van eb en vloed is de getijdenstroming. Dit ontstaat vooral door de
aantrekkingskracht van de maan. Wanneer de aantrekkingskracht van de zon en de maan
samenvallen, ontstaat er extra hoog water, springtij. Als het verschil tussen hoog- en
laagwater minimaal is, spreek je van doodtij. Dit is het geval als de aantrekkingskrachten van
de maan en de zon haaks op elkaar staan.
Zeestromingen zijn zoutwaterstromen in de oceanen en de zeeën die al eeuwenlang een
vaste richting hebben en over duizenden kilometers bewegen.
Paragraaf 3
Bij dynamische handhaving mag de kustlijn binnen een bepaalde bandbreedte bewegen,
zodat water en wind vrij spel hebben om op te bouwen en af te breken. Op sommige
plekken verdwijnt er zoveel zand dat er zandsuppleties (zandopspuitingen) nodig zijn. Dit kan
op het strand (strandsuppleties), maar ook in de vooroevers (onderwatersuppleties).
De zandmotor is een schiereiland van zand dat de komende twintig jaar door wind, golven
en stroming langs de kust zal worden verspreid.
Een slufter is een getijdengebied waarin zout water vanuit zee onder invloed van eb en vloed
door een geul in de duinen het land kan binnendringen.
Een ontwikkeling waarin een kustlijn een starre grens wordt die veel bescherming vraagt,
wordt aangeduid als bolwerkvorming. Dit zorgt voor een groter overstromingsrisico.
Het Nationaal Waterplan is een voorbeeld van een integraal waterbeleid, daarin worden alle
zaken die met waterveiligheid en watervoorziening te maken hebben, beschreven. Het
Nationaal Waterplan is een uitwerking van het Deltaprogramma, opgesteld door de Tweede
Deltacommissie. Het Deltaprogramma richt zich op de duurzame veiligheid tegen
overstromingen en de duurzame voorziening van voldoende en schoon water in ons land.
Om te zorgen dat deze plannen echt worden uitgevoerd zijn ze vastgelegd in de Deltawet
waterveiligheid en zoetwatervoorziening (2011).
Hoofdstuk 1: De Lage Landen bij de zee
Paragraaf 1
Rijkswaterstaat voert het beleid van het ministerie van Infrastructuur en Milieu uit op het
gebied van veiligheid, leefbaarheid en bereikbaarheid in Nederland. Een waterschap is een
regionale overheidsinstantie die de waterhuishouding regelt. Veel mensen beseffen niet dat
de zeespiegelstijging en bodemdaling een groot overstromingsrisico met zich meebrengen,
hun overstromingsrisicobewustzijn is laag.
Een dijkring is een gebied dat beschermd wordt tegen het buitenwater door een primaire
waterkering (dijk, sluis etc.) of door hoge gronden.
Hoe groter de schade bij een overstroming is in een gebied, hoe beter een gebied moet
worden beschermd. Dit kan bijvoorbeeld door dijken en duinen te verhogen, het strand te
verbreden of het aanvullen met zand. Het risico van een overstroming hangt af van de kans
dat een overstroming plaatsvindt en de gevolgen die de overstroming heeft.
Het versterkte broeikaseffect leidt tot klimaatverandering. Dit heeft zeespiegelstijging en een
verandering in het neerslagregiem, de verdeling van de hoeveelheid neerslag over een
bepaalde periode, tot gevolg. De klimaatverandering heeft ook gevolgen voor de
Nederlandse kust. Die kan alleen blijven bestaan onder de volgende voorwaarden:
- De zeebodem moet over een grote afstand vanaf de kust flauw aflopen
- De stroming moet voldoende zand aanvoeren
- Het verschil tussen hoogwater en laagwater (getijdenverschil) mag niet te groot zijn
- De kust moet niet worden geteisterd door zware stormen
- Er mag geen sprake zijn van een te snelle stijging van de zeespiegel
Na de Watersnoodramp werd de Deltawet ingevoerd. Daardoor werden verschillende
maatregelen genomen om Nederland te beschermen tegen stormvloeden. Dit werd
gefinancierd uit het Deltafonds.
Paragraaf 2
Duinen zijn door de wind gevormde zandheuvels aan de landzijde van het strand. In
Nederland zijn er ‘jonge’ en ‘oude’ duinen.
In Nederland zijn drie kusttypen te onderscheiden:
- Een waddenkust kun je herkennen aan zeegaten en eilanden. Wadden zijn
buitendijkse gronden die alleen bij hoogwater overstromen.
- De gesloten kust, (vanaf Den Helder tot Hoek van Holland), is opgebouwd een rij van
strandwallen en duinen.
, - Een estuarium is een trechtervormige riviermonding waar zoet rivierwater en zout
zeewater zich mengen. In een estuarium wordt het verschil in waterstand bij vloed
(stijgen) en eb (dalen) landinwaarts groter.
Zachte kusten zijn van natuurlijke oorsprong. Harde kusten zijn door de mens gebouwd en
versterkt, bijvoorbeeld zeedijken, dit zijn dijken langs de kust of langs oevers van de
benedenloop van een rivier of een estuarium.
Tal van kustprocessen zorgen voor opbouw en afbraak van de kust onder invloed van de
krachten van wind en water.
De wind is medeverantwoordelijk voor het ontstaan van golven en zeestromingen,
opstuwing van water, het transport van zand en zandsedimentatie. Als er meer zandafvoer
dan zandaanvoer is, vindt er kusterosie plaats.
Het afwisselen van eb en vloed is de getijdenstroming. Dit ontstaat vooral door de
aantrekkingskracht van de maan. Wanneer de aantrekkingskracht van de zon en de maan
samenvallen, ontstaat er extra hoog water, springtij. Als het verschil tussen hoog- en
laagwater minimaal is, spreek je van doodtij. Dit is het geval als de aantrekkingskrachten van
de maan en de zon haaks op elkaar staan.
Zeestromingen zijn zoutwaterstromen in de oceanen en de zeeën die al eeuwenlang een
vaste richting hebben en over duizenden kilometers bewegen.
Paragraaf 3
Bij dynamische handhaving mag de kustlijn binnen een bepaalde bandbreedte bewegen,
zodat water en wind vrij spel hebben om op te bouwen en af te breken. Op sommige
plekken verdwijnt er zoveel zand dat er zandsuppleties (zandopspuitingen) nodig zijn. Dit kan
op het strand (strandsuppleties), maar ook in de vooroevers (onderwatersuppleties).
De zandmotor is een schiereiland van zand dat de komende twintig jaar door wind, golven
en stroming langs de kust zal worden verspreid.
Een slufter is een getijdengebied waarin zout water vanuit zee onder invloed van eb en vloed
door een geul in de duinen het land kan binnendringen.
Een ontwikkeling waarin een kustlijn een starre grens wordt die veel bescherming vraagt,
wordt aangeduid als bolwerkvorming. Dit zorgt voor een groter overstromingsrisico.
Het Nationaal Waterplan is een voorbeeld van een integraal waterbeleid, daarin worden alle
zaken die met waterveiligheid en watervoorziening te maken hebben, beschreven. Het
Nationaal Waterplan is een uitwerking van het Deltaprogramma, opgesteld door de Tweede
Deltacommissie. Het Deltaprogramma richt zich op de duurzame veiligheid tegen
overstromingen en de duurzame voorziening van voldoende en schoon water in ons land.
Om te zorgen dat deze plannen echt worden uitgevoerd zijn ze vastgelegd in de Deltawet
waterveiligheid en zoetwatervoorziening (2011).
