Samenvatting vak governance

Governance samenvatting
Les 1
Governance: uitoefening bestuursmacht en beleid. Overheid voert uit

Good governance: bijv. Transparantie, accountability, etc.

Water governance:
 Institutionele aspecten;
 Bestuurlijke aspecten;
 Juridische aspecten;
 Sociaal-maatschappelijke aspecten;
 organisatorische aspecten;
 financiële aspecten;
Waterbeheer, afvalwaterbehandeling en drinkwatervoorziening

Klimatologische veranderingen -> nieuwe opgaven & normen
Economische ontwikkeling -> terugtredende overheid & opkomst private sector
Bestuurlijke ontwikkeling -> centrale regie (EU) & participerende maatschappij
RO -> toenemende druk op schaarse ruimte
Maatschappelijke ontwikkeling -> belang milieu, natuur & cultuur
Juridische ontwikkeling -> doolhof wet- en regelgeving & langlopende processen

Building blocks good governance:
1. Duidelijke bestuurlijke organisatie: transparantie & verantwoordelijkheid
2. Wettelijk verankerd stelsel waterrecht: afweging algemeen & individueel belang
3. Adequaat financieringsstelsel
4. Planmatige aanpak: bedreigingen
5. Betrokkenheid belangengroepen: verkiezingen (bestuur), bewonersavonden,
inspraak & beroep

Gebiedsontwikkeling: plannen, verandering, kaders, samenwerking tussen partijen
Resultaat: gebiedsvisie, grondexploitatie & samenwerkingscontracten, realisatie
verandering, exploitatieplan & beheersplan

Veel veranderd: crisis, opkomst participatiemaatschappij, duurzaamheid / smart city /
agenda stad, andere stakeholders

Energieke samenleving: burgercoöperatie, crowdfunding, crowdsourcing,
buurtondernemingen/wijkbedrijven (vormen burgerinitiatieven)
Voorbeelden: schieblock/luchtsingel, zomerhofkwartier, katendrecht, binckhorst (den haag)

Gebiedsontwikkeling 1.0: projectontwikkeling op grote schaal
 Grote plannen, nog grotere ambities, aanbodsgestuurde markt
 Gronden werden aangekocht en vervolgens uitgegeven aan ontwikkelaars
 Realiseren winst op grond & opstalontwikkeling
 Samenwerkings- en financieel model:

, o Initiatief-haalbaarheid-realisatie
 Grootschalige voorinvesteringen & lange terugverdientijden (toch winst publiek &
privaat)
 Exploitatiefase buiten beeld
 Niet crisisbestendig
 Gedreven door aanbodgestuurde markt

Gebiedsontwikkeling 2.0:
 Hoogconjuctuur (snelle economische groei) wordt afgewisseld met economische
krimp
 Geen vertrouwen dat de opbrengsten op lange termijn de investeringen
rechtvaardigen
 Organische gebiedsontwikkeling
o Stapsgewijze, kleinschalige transformatie
o M.b.v. een globaal masterplan
o Een lange planhorizon
 Organische ontwikkeling kan gebieden door crisis helpen, maar niet altijd kans om
(duurzaamheids) ambities te realiseren.
 Soms aanpak nodig van grootschalige ingrepen en kansen biedt op substantiële
publiek-private samenwerking
 Binckhorst 2007: pps

Gebiedsontwikkeling 3.0:
 Koppelen vastgoed, gebruik, stromen
 Gestuurd op huidig & toekomstige exploitatie gebied
 Afwegen o.b.v. levensduur & toekomstwaarde
 Niet meer gericht op eenmalige snelle winsten
 Biedt perspectief op investeringen in infrastructurele voorzieningen en systemen die
kostenbesparingen en duurzaamheidsprestatie gebied op hoger niveau brengen
 Met die infra exploitaties van gebouwen koppelen, lokale productie aansluiten en
slim sturen met data (smart grids, mobiliteitsmanagement, reverse logistics)
 Benthemplein
 Grijpt in op bestaande samenwerking
o Door partijen van de stomen te introduceren
o Door gebruik en eigenaren bij ontwikkeling te betrekken
o Door ruimte te creëren voor nieuwe partijen, openstaan voor andere
werkwijzen
o Belegger i.p.v. ontwikkelaar
 Langjarig rendement
 Oog voor waardeontwikkeling
o Nieuwe verdienmodellen nodig
 Niet alleen grond- en opstallen, ook beheer en stromen
 Nieuwe modellen:
 Prestatiecontracten (DMFC: design, maintenance, finance,
construct)
 Fondsvorming
 Coöperaties / (collectief) particulier opdrachtgeverschap

, MKBA:
 Opbrengsten op de lange termijn
 Maatschappelijke kosten & baten
 Stel waarden & waardecreatie centraal
 Regel financiering integraal en voor de lange termijn

Proces van gebiedsontwikkeling:
 Opeenvolging van handelingen
 Schaal, tijdshorizon, problematiek, aansturende partij, participanten, etc. Maakt
daarin nauwelijks verschil

Door crisis:
 Kleinere ontwikkelingen
 Ontwikkelingen vragen meer tijd
 Aansturing vaker in private handen
 Onderscheid tussen gebiedsontwikkeling en kavelontwikkeling groter

Samenvatting soorten gebiedsontwikkeling
 1.0: projectontwikkeling op grote schaal
 2.0: organische gebiedsontwikkeling
 3.0: koppelen vastgoed, gebruik & stromen




Stappen gebiedsontwikkeling:
1. Start
2. Intentie (voorverkenning)
3. Ambitie (verkenning)
4. Visie (planontwikkeling)
5. Productie (realisering)
6. Gebruik (gebruik & beheer)

Gebiedsontwikkeling is de kunst van het verbinden van functies, disciplines, partijen,
belangen en geldstromen, met het oog op de (her)ontwikkeling van een gebied.
Planproces: