Opgaven werkcollege 2 jaar
2025/2026
Opmerking vooraf: tenzij anders aangegeven is de bedoeling dat bij vragen naar de omvang van de
verschuldigde belasting een berekening wordt gemaakt.
Vraag 1)
Geef aan in welk van deze gevallen ten aanzien van de verkrijger tariefgroep 1 en/of de vrijstelling
van artikel 32 lid 1 ten 4e sub c SW respectievelijk de vrijstelling van artikel 33 ten 5 e SW van
toepassing is en waarom:
(a) Xander heeft een kind, Ysbrand Xander huwt met Zara.
Zara doet een schenking aan Ysbrand.
Wanneer is tariefgroep 1 van toepassing? Geldt voor partner of kinderen;
De vrijstelling van artikel 32 lid 1 ten 4e sub c SW respectievelijk de vrijstelling van artikel 33 ten 5e
SW houdt in; dat er een vrijstelling is van erfbelasting voor de partners en kinderen. (en 33 stelt dat
dezelfde vrijstelling geldt oor de schenkbelasting).
In dit geval huwt x met z, en doet z een schenking aan Y.
De eerste vraag die moet worden beantwoordt is of Y als kind is aan te merken van Z;
Y is in dit geval een stiefkind van Z, en stiefkinderen worden gelijkgesteld met biologische kinderen
voor de Successiewet (art. 19 lid 1 sub b)
Deze verkrijging valt voor het stiefkind in tariefgroep 1; het kind Z is een bloedverwant van X, ogv art.
1;3 BW ontstaat daardoor aanverwantschap met Z. art. 2 lid 3 onder i AWR stelt dat het stiefkind als
kind wordt aangemerkt. hoewel het stiefkind wel als kind wordt aangemerkt, geldt niet dat de
stiefouder ook als ouder wordt aangemerkt. ook is de vrijstelling van art. 33 sub 5 SW van toepassing
(omdat Y als kind van Z wordt aangemerkt.)
Wg;
Wanneer wordt een schenking belast? Eigenlijk altijd, tenzij het een lage schenking is.
Ysbrand wordt een aanverwant van Zara ogv 1;3 BW.
Tussen moeder en kind ontstaat bloedverwantschap eenvoudig, als het kind uit de moeder is geboren
(uitgangspunt) voor vaders is dat anders; juridisch zeggen we als een man getrouwd is met een
vrouw uit wie een kind is geboren, dan wordt hij als vader aangemerkt. ook door erkenning, adoptie of
gerechtelijke vaststelling van het vaderschap. sprake van bloedverwantschap.
Hoe dichter bij iemand staat hoe gunstiger de vrijstelling in het tarief. Gelijkstelling aanverwanten en
bloedverwanten = art. 19 lid 1 sub b SW.
Verschil tussen afstammeling in rechte lijn en een afstammeling in rechte lijn; niet hetzelfde, maar de
belastingdienst heeft gesteld dat een bloedverwant in dit geval ook wordt gezien als een
afstammeling.
Kindvrijstelling 6.713 euro voor schenkingen; maar moet gaan om de schenking van een ouder aan
een kind. Kijken naar art. 2 lid 3 onder i AWR; definitie van wat onder kind moet worden verstaan voor
alle fiscale wetten; ‘eerste graads bloedverwant of aanverwant in de rechte lijn’.
Dus van die 10k-6.713 moet je 10% belasting betalen.
,(b) Xander heeft een kind, Ysbrand. Xander gaat samenwonen met Zara en op enig
moment kwalificeren zij als fiscale partners in de zin van artikel 1a SW. Zara doet
een schenking aan Ysbrand.
Primair dient te worden opgemerkt dat aanverwantschap uitsluitend ontstaat door het
huwelijk of een geregistreerd partnerschap, en dus niet door samenwoning. Omdat er geen
sprake is van aanverwantschap, kan dit niet worden gelijkgesteld met bloedverwantschap,
en dus is Ysbrand geen ‘kind’ van Zara. Hierdoor is geen sprake van tariefgroep 1, noch is
sprake van de vrijstelling van art. 33 sub 5 SW.
Antwoord boek;
- er bestaat nu geen aanverwantschap tussen Z en S, omdat Z niet is getrouwd met M.
in art. 19 lid 1 onderdeel a SW is echter bepaald dat ongehuwden die elkaars partner
zijn als bedoeld in art. 1a SW voor de bepaling van aanverwantschap als gehuwden
worden beschouwd. Voor de toepassing van de Successiewet bestaat er dus
aanverwantschap tussen Z en S. ogv het bepaalde in art. 19 lid 1 onderdeel b SW
wordt deze aanverwantschap gelijkgesteld aan bloedverwantschap waardoor Z als een
kind van S wordt beschouwd.
Wg;
Wanneer partner? Huwelijk, of de voorwaarden uit art. 1a SW wederzijdse
zorgverplichting; je moet beide bijdragen aan de huishoudelijke kosten.
In dit geval geen aanverwantschap, want geen huwelijk; obv van het civiele recht bw is
geen sprake van aanverwantschap.
19 lid 1 sub b; aanverwant=bloedverwant
2 lid 3 onder i awr;
26 sw; z wordt door het huwelijk/partnerschap gelijkgesteld als ouder van Y, omdat er
wordt uitgegaan van de nauwste band van de partners, in dit geval is X de vader van Y, en
wordt de schenking dus aangemerkt als van hen tezamen.
(c) Xander heeft een kind, Ysbrand.
Xander huwt met Zara.
Zara overlijdt en heeft Ysbrand mede tot erfgenaam benoemd.
In dit geval is er sprake van een huwelijk, waardoor er sprake is van aanverwantschap tussen Z en Y
(Z is immers de biologische vader van Y). Y wordt dus aangemerkt als kind van Z, waarmee Y in
aanmerking komt voor de vrijstelling van art. 32 lid 1 onderdeel 4 onder c SW. Voor tariefgroep 1 is
vereist dat er sprake is van een ‘afstammeling’, naar algemeen spraakgebruik is daarvan slechts
sprake bij bloedverwantschap, echter wordt aanverwantschap gelijkgesteld met bloedverwantschap
ogv art. 19 lid 1 onderdeel b SW, en dus komt Y in aanmerking voor tariefgroep 1.
Antwoord boek;
Het stiefkind is een aanverwant in de neergaande lijn en dit wordt in art. 2 lid 3 onderdeel i SW
gedefinieerd als ‘kind’. Het kind komt daarom in aanmerking voor de vrijstelling van art. 32 lid 1
onderdeel 4 onder c SW. In dit onderdeel wordt een vrijstelling aan ‘kinderen’ gegeven, zonder dat is
bepaald dat de erfrechtelijke verkrijging van ‘de ouder’ afkomstig moet zijn. voor tariefgroep 1 is
vereist dat er sprake is van een ‘afstammeling’. Naar algemeen spraakgebruik is daarvan slechts
sprake bij bloedverwantschap. Omdat in dit geval aanverwantschap wordt gelijkgesteld met
bloedverwantschap ogv art. 19 lid 1 onderdeel b SW komt het stiefkind in aanmerking voor
tariefgroep 1.
, Wg;
Is er door het overlijden van Z nog een aanverwantschap tussen z en y? ja; aanverwantschap eindigt
niet door eindigen van het huwelijk 1;3 lid 3 bw.
Zelfde stappen;
10% tarief en vrijstelling van toepassing?
Ja, zelfde stappen
(d) Xander heeft een kind, Ysbrand.
Xander huwt met Zara, maar het huwelijk eindigt door echtscheiding.
Zara overlijdt en heeft aan Ysbrand een geldbedrag gelegateerd.
In dit geval eindigt het huwelijk door echtscheiding; door het huwelijk was er sprake
van aanverwantschap tussen Z en Y; en dit aanverwantschap eindigt niet door de
echtscheiding. Art. 19 lid 1 onder b SW stelt echter dat aanverwantschap niet wordt
gelijkgesteld aan bloedverwantschap indien het huwelijk anders dan door de dood
is ontbonden, hetgeen hier het geval is, het huwelijk is immers geëindigd door
echtscheiding. Ysbrand is dus geen aanverwant en wordt dus ook niet als
bloedverwant beschouwd. Dus is er ook geen sprake van toepassing van
tariefgroep 1. Daarmee is ook geen sprake van de vrijstelling uit art. 32 SW.
Antwoord boek;
- Hier is het kind een bloedverwant van vader Xander, en door het huwelijk, ogv art. 1;3 BW een
aanverwant van Zara (stiefmoeder). Omdat in art. 2 lid 3 onderdeel i AWR is geregeld dat een
kind ook aanverwant in de neergaande lijn is, is het stiefkind in deze situatie gelijkgesteld met een
kind. Art. 19 lid 1 onderdeel b SW regelt echter dat aanverwantschap niet gelijk wordt gesteld met
bloedverwantschap indien het huwelijk anders dan door de dood is ontbonden. Hieruit moet men
afleiden dat art. 19 lid 1 onderdeel b SW n lex specialis is, waardoor in het onderhavige geval het
ex-schoonkind niet als aanverwant en dus ook niet als bloedverwant wordt beschouwd voor de
heffing van erf- en schenkbelasting.
- Tariefgroep 1 van toepassing op afstammelingen; geen definitie gegeven, maar naar algemeen
spraakgebruik wordt daaronder verstaan de bloedverwant in de neergaande lijn. In dit geval is het
kind gen bloedverwant van de ex-stiefmoeder Zara, en omdat Zara en Xander zijn gescheiden is
voor de toepassing van de Successiewet ook geen sprake meer van aanverwantschap die wordt
gelijkgesteld met bloedverwantschap. Het kind is dan ook geen afstammeling meer van de ex-
stiefmoeder en valt naar de tekst van art. 24 lid 1 SW in tariefgroep II.
Wg;
Gelijkstelling eindigt indien het huwelijk is geëindigd door echtscheiding.
Kind is een bloedverwant en aanverwant in de rechte lijn.
Bedoeling van de wet volgen, geen aanverwantschap meer, en dus geen sprake meer van een kind.
2025/2026
Opmerking vooraf: tenzij anders aangegeven is de bedoeling dat bij vragen naar de omvang van de
verschuldigde belasting een berekening wordt gemaakt.
Vraag 1)
Geef aan in welk van deze gevallen ten aanzien van de verkrijger tariefgroep 1 en/of de vrijstelling
van artikel 32 lid 1 ten 4e sub c SW respectievelijk de vrijstelling van artikel 33 ten 5 e SW van
toepassing is en waarom:
(a) Xander heeft een kind, Ysbrand Xander huwt met Zara.
Zara doet een schenking aan Ysbrand.
Wanneer is tariefgroep 1 van toepassing? Geldt voor partner of kinderen;
De vrijstelling van artikel 32 lid 1 ten 4e sub c SW respectievelijk de vrijstelling van artikel 33 ten 5e
SW houdt in; dat er een vrijstelling is van erfbelasting voor de partners en kinderen. (en 33 stelt dat
dezelfde vrijstelling geldt oor de schenkbelasting).
In dit geval huwt x met z, en doet z een schenking aan Y.
De eerste vraag die moet worden beantwoordt is of Y als kind is aan te merken van Z;
Y is in dit geval een stiefkind van Z, en stiefkinderen worden gelijkgesteld met biologische kinderen
voor de Successiewet (art. 19 lid 1 sub b)
Deze verkrijging valt voor het stiefkind in tariefgroep 1; het kind Z is een bloedverwant van X, ogv art.
1;3 BW ontstaat daardoor aanverwantschap met Z. art. 2 lid 3 onder i AWR stelt dat het stiefkind als
kind wordt aangemerkt. hoewel het stiefkind wel als kind wordt aangemerkt, geldt niet dat de
stiefouder ook als ouder wordt aangemerkt. ook is de vrijstelling van art. 33 sub 5 SW van toepassing
(omdat Y als kind van Z wordt aangemerkt.)
Wg;
Wanneer wordt een schenking belast? Eigenlijk altijd, tenzij het een lage schenking is.
Ysbrand wordt een aanverwant van Zara ogv 1;3 BW.
Tussen moeder en kind ontstaat bloedverwantschap eenvoudig, als het kind uit de moeder is geboren
(uitgangspunt) voor vaders is dat anders; juridisch zeggen we als een man getrouwd is met een
vrouw uit wie een kind is geboren, dan wordt hij als vader aangemerkt. ook door erkenning, adoptie of
gerechtelijke vaststelling van het vaderschap. sprake van bloedverwantschap.
Hoe dichter bij iemand staat hoe gunstiger de vrijstelling in het tarief. Gelijkstelling aanverwanten en
bloedverwanten = art. 19 lid 1 sub b SW.
Verschil tussen afstammeling in rechte lijn en een afstammeling in rechte lijn; niet hetzelfde, maar de
belastingdienst heeft gesteld dat een bloedverwant in dit geval ook wordt gezien als een
afstammeling.
Kindvrijstelling 6.713 euro voor schenkingen; maar moet gaan om de schenking van een ouder aan
een kind. Kijken naar art. 2 lid 3 onder i AWR; definitie van wat onder kind moet worden verstaan voor
alle fiscale wetten; ‘eerste graads bloedverwant of aanverwant in de rechte lijn’.
Dus van die 10k-6.713 moet je 10% belasting betalen.
,(b) Xander heeft een kind, Ysbrand. Xander gaat samenwonen met Zara en op enig
moment kwalificeren zij als fiscale partners in de zin van artikel 1a SW. Zara doet
een schenking aan Ysbrand.
Primair dient te worden opgemerkt dat aanverwantschap uitsluitend ontstaat door het
huwelijk of een geregistreerd partnerschap, en dus niet door samenwoning. Omdat er geen
sprake is van aanverwantschap, kan dit niet worden gelijkgesteld met bloedverwantschap,
en dus is Ysbrand geen ‘kind’ van Zara. Hierdoor is geen sprake van tariefgroep 1, noch is
sprake van de vrijstelling van art. 33 sub 5 SW.
Antwoord boek;
- er bestaat nu geen aanverwantschap tussen Z en S, omdat Z niet is getrouwd met M.
in art. 19 lid 1 onderdeel a SW is echter bepaald dat ongehuwden die elkaars partner
zijn als bedoeld in art. 1a SW voor de bepaling van aanverwantschap als gehuwden
worden beschouwd. Voor de toepassing van de Successiewet bestaat er dus
aanverwantschap tussen Z en S. ogv het bepaalde in art. 19 lid 1 onderdeel b SW
wordt deze aanverwantschap gelijkgesteld aan bloedverwantschap waardoor Z als een
kind van S wordt beschouwd.
Wg;
Wanneer partner? Huwelijk, of de voorwaarden uit art. 1a SW wederzijdse
zorgverplichting; je moet beide bijdragen aan de huishoudelijke kosten.
In dit geval geen aanverwantschap, want geen huwelijk; obv van het civiele recht bw is
geen sprake van aanverwantschap.
19 lid 1 sub b; aanverwant=bloedverwant
2 lid 3 onder i awr;
26 sw; z wordt door het huwelijk/partnerschap gelijkgesteld als ouder van Y, omdat er
wordt uitgegaan van de nauwste band van de partners, in dit geval is X de vader van Y, en
wordt de schenking dus aangemerkt als van hen tezamen.
(c) Xander heeft een kind, Ysbrand.
Xander huwt met Zara.
Zara overlijdt en heeft Ysbrand mede tot erfgenaam benoemd.
In dit geval is er sprake van een huwelijk, waardoor er sprake is van aanverwantschap tussen Z en Y
(Z is immers de biologische vader van Y). Y wordt dus aangemerkt als kind van Z, waarmee Y in
aanmerking komt voor de vrijstelling van art. 32 lid 1 onderdeel 4 onder c SW. Voor tariefgroep 1 is
vereist dat er sprake is van een ‘afstammeling’, naar algemeen spraakgebruik is daarvan slechts
sprake bij bloedverwantschap, echter wordt aanverwantschap gelijkgesteld met bloedverwantschap
ogv art. 19 lid 1 onderdeel b SW, en dus komt Y in aanmerking voor tariefgroep 1.
Antwoord boek;
Het stiefkind is een aanverwant in de neergaande lijn en dit wordt in art. 2 lid 3 onderdeel i SW
gedefinieerd als ‘kind’. Het kind komt daarom in aanmerking voor de vrijstelling van art. 32 lid 1
onderdeel 4 onder c SW. In dit onderdeel wordt een vrijstelling aan ‘kinderen’ gegeven, zonder dat is
bepaald dat de erfrechtelijke verkrijging van ‘de ouder’ afkomstig moet zijn. voor tariefgroep 1 is
vereist dat er sprake is van een ‘afstammeling’. Naar algemeen spraakgebruik is daarvan slechts
sprake bij bloedverwantschap. Omdat in dit geval aanverwantschap wordt gelijkgesteld met
bloedverwantschap ogv art. 19 lid 1 onderdeel b SW komt het stiefkind in aanmerking voor
tariefgroep 1.
, Wg;
Is er door het overlijden van Z nog een aanverwantschap tussen z en y? ja; aanverwantschap eindigt
niet door eindigen van het huwelijk 1;3 lid 3 bw.
Zelfde stappen;
10% tarief en vrijstelling van toepassing?
Ja, zelfde stappen
(d) Xander heeft een kind, Ysbrand.
Xander huwt met Zara, maar het huwelijk eindigt door echtscheiding.
Zara overlijdt en heeft aan Ysbrand een geldbedrag gelegateerd.
In dit geval eindigt het huwelijk door echtscheiding; door het huwelijk was er sprake
van aanverwantschap tussen Z en Y; en dit aanverwantschap eindigt niet door de
echtscheiding. Art. 19 lid 1 onder b SW stelt echter dat aanverwantschap niet wordt
gelijkgesteld aan bloedverwantschap indien het huwelijk anders dan door de dood
is ontbonden, hetgeen hier het geval is, het huwelijk is immers geëindigd door
echtscheiding. Ysbrand is dus geen aanverwant en wordt dus ook niet als
bloedverwant beschouwd. Dus is er ook geen sprake van toepassing van
tariefgroep 1. Daarmee is ook geen sprake van de vrijstelling uit art. 32 SW.
Antwoord boek;
- Hier is het kind een bloedverwant van vader Xander, en door het huwelijk, ogv art. 1;3 BW een
aanverwant van Zara (stiefmoeder). Omdat in art. 2 lid 3 onderdeel i AWR is geregeld dat een
kind ook aanverwant in de neergaande lijn is, is het stiefkind in deze situatie gelijkgesteld met een
kind. Art. 19 lid 1 onderdeel b SW regelt echter dat aanverwantschap niet gelijk wordt gesteld met
bloedverwantschap indien het huwelijk anders dan door de dood is ontbonden. Hieruit moet men
afleiden dat art. 19 lid 1 onderdeel b SW n lex specialis is, waardoor in het onderhavige geval het
ex-schoonkind niet als aanverwant en dus ook niet als bloedverwant wordt beschouwd voor de
heffing van erf- en schenkbelasting.
- Tariefgroep 1 van toepassing op afstammelingen; geen definitie gegeven, maar naar algemeen
spraakgebruik wordt daaronder verstaan de bloedverwant in de neergaande lijn. In dit geval is het
kind gen bloedverwant van de ex-stiefmoeder Zara, en omdat Zara en Xander zijn gescheiden is
voor de toepassing van de Successiewet ook geen sprake meer van aanverwantschap die wordt
gelijkgesteld met bloedverwantschap. Het kind is dan ook geen afstammeling meer van de ex-
stiefmoeder en valt naar de tekst van art. 24 lid 1 SW in tariefgroep II.
Wg;
Gelijkstelling eindigt indien het huwelijk is geëindigd door echtscheiding.
Kind is een bloedverwant en aanverwant in de rechte lijn.
Bedoeling van de wet volgen, geen aanverwantschap meer, en dus geen sprake meer van een kind.
