College 1
Populatie vs. Steekproef
Term Definitie
Populatie Volledige groep waarover je uitspraken wil doen
Steekproef Subgroep uit populatie die je daadwerkelijk meet
Populatiegemiddelde (μ) Werkelijke gemiddelde van de populatie
Steekproefgemiddelde (𝑥)̄ Gemiddelde uit je steekproef
Parameters (zoals μ, σ): onbekend, maar interessant
Steekproefgrootheden (zoals 𝑥,̄ s): bekend, maar alleen als schatting
Beschrijvende Statistiek
Maten van Centrale Tendentie
Maat Omschrijving
Gemiddelde (𝑥)̄ Som van waarden gedeeld door aantal
Mediaan (m) Middelste waarde (of gemiddelde van twee middelste bij even n)
Modus Meest voorkomende waarde (kan meerdere zijn)
Wanneer te gebruiken:
Mediaan: bij scheve verdelingen
Gemiddelde: bij symmetrische verdelingen
Modus: bruikbaar bij kwalitatieve data
Maten van Spreiding
Maat Omschrijving
Bereik Max - Min
Interkwartielafstand (IKA) Q3 - Q1
Standaarddeviatie (s of σ) Gemiddelde afstand tot het gemiddelde
Empirische regel (bij normale verdeling):
68% binnen ±1σ
95% binnen ±2σ
99.7% binnen ±3σ
Relatieve Positie & Uitbijters
z-score
Toont hoeveel standaardafwijkingen een waarde van het gemiddelde afligt
, Interpretatie:
z > 3 of z < -3 → mogelijke uitbijter
Boxplots & IKA
Q1: 25e percentiel
Q3: 75e percentiel
IKA = Q3 - Q1
Outlier als: waarde < Q1 - 1.5IKA of > Q3 + 1.5IKA
Grafische Representaties
Soort Doel
Histogram Verdeling van één kwantitatieve variabele
Boxplot Spreiding & uitbijters
Scatterplot Bivariaat verband tussen twee kwantitatieve variabelen
SPSS Quick Commands
Wat SPSS stappen
Centrale tendentie Analyze > Descriptive Statistics > Frequencies
Spreidingsmaten Analyze > Descriptive Statistics > Explore
Z-score berekenen Transform > Compute Variable
Scatterplot Graphs > Legacy Dialogs > Scatter > Simple Scatter
Boxplot Graphs > Legacy Dialogs > Boxplot
College 2
Belangrijke Concepten
Stochast (random variable): numerieke waarde van een toevalsproces
Discrete vs. Continue kansverdelingen:
o Discreet: bv. dobbelsteen, munt
o Continu: lengte, gewicht
Kansdichtheidsfunctie (PDF) en Cumulatieve verdelingsfunctie (CDF)
Belangrijke Verdelingen
Populatie vs. Steekproef
Term Definitie
Populatie Volledige groep waarover je uitspraken wil doen
Steekproef Subgroep uit populatie die je daadwerkelijk meet
Populatiegemiddelde (μ) Werkelijke gemiddelde van de populatie
Steekproefgemiddelde (𝑥)̄ Gemiddelde uit je steekproef
Parameters (zoals μ, σ): onbekend, maar interessant
Steekproefgrootheden (zoals 𝑥,̄ s): bekend, maar alleen als schatting
Beschrijvende Statistiek
Maten van Centrale Tendentie
Maat Omschrijving
Gemiddelde (𝑥)̄ Som van waarden gedeeld door aantal
Mediaan (m) Middelste waarde (of gemiddelde van twee middelste bij even n)
Modus Meest voorkomende waarde (kan meerdere zijn)
Wanneer te gebruiken:
Mediaan: bij scheve verdelingen
Gemiddelde: bij symmetrische verdelingen
Modus: bruikbaar bij kwalitatieve data
Maten van Spreiding
Maat Omschrijving
Bereik Max - Min
Interkwartielafstand (IKA) Q3 - Q1
Standaarddeviatie (s of σ) Gemiddelde afstand tot het gemiddelde
Empirische regel (bij normale verdeling):
68% binnen ±1σ
95% binnen ±2σ
99.7% binnen ±3σ
Relatieve Positie & Uitbijters
z-score
Toont hoeveel standaardafwijkingen een waarde van het gemiddelde afligt
, Interpretatie:
z > 3 of z < -3 → mogelijke uitbijter
Boxplots & IKA
Q1: 25e percentiel
Q3: 75e percentiel
IKA = Q3 - Q1
Outlier als: waarde < Q1 - 1.5IKA of > Q3 + 1.5IKA
Grafische Representaties
Soort Doel
Histogram Verdeling van één kwantitatieve variabele
Boxplot Spreiding & uitbijters
Scatterplot Bivariaat verband tussen twee kwantitatieve variabelen
SPSS Quick Commands
Wat SPSS stappen
Centrale tendentie Analyze > Descriptive Statistics > Frequencies
Spreidingsmaten Analyze > Descriptive Statistics > Explore
Z-score berekenen Transform > Compute Variable
Scatterplot Graphs > Legacy Dialogs > Scatter > Simple Scatter
Boxplot Graphs > Legacy Dialogs > Boxplot
College 2
Belangrijke Concepten
Stochast (random variable): numerieke waarde van een toevalsproces
Discrete vs. Continue kansverdelingen:
o Discreet: bv. dobbelsteen, munt
o Continu: lengte, gewicht
Kansdichtheidsfunctie (PDF) en Cumulatieve verdelingsfunctie (CDF)
Belangrijke Verdelingen
