Samenvatting EVAC - IFRS

College 1 – Opbrengstverantwoording
In concreto moeten de volgende vijf stappen worden toegepast om het juiste tijdstip en het bedrag van
opbrengstverantwoording te bepalen:
1. Identificeer het contract met een klant; (15.9)
2. Identificeer de afzonderlijke prestatieverplichtingen binnen het contract; (15.22)
3. Bepaal de transactieprijs; (15.47)
4. Alloceer de transactieprijs aan de afzonderlijke prestatieverplichtingen; en (15.73)
5. Verantwoord de opbrengsten op het moment dat de entiteit voldaan heeft aan de individuele
prestatieverplichting. (15.31)
Stap 1: Identificeren van het contract [15.9]
Een contract is een overeenkomst met één of meerdere partijen waaruit rechten en verplichtingen
voortkomen.
Een contract moet voldoen aan de volgende criteria:
o De partijen hebben het contract goedgekeurd en zich gecommitteerd aan de
verplichtingen in het contract.
o De rechten van de partijen ten aanzien van de te leveren goederen en diensten zijn
duidelijk.
o De betalingsvoorwaarden zijn duidelijk.
o Het contract heeft economische betekenis.
 Het contract heeft een echte, substantiële impact op de financiële positie of
prestaties van de onderneming. Hiervan is sprake als de het risico, de
timing, of de hoogte van toekomstige cashflows veranderen als gevolg
van de transactie.
o Het is waarschijnlijk dat de onderneming de bedragen ontvangt waarop zij recht heeft.
Contractwijziging
Een contractwijziging is een verandering in de reikwijdte van het contract, de prijs van het contract, of
beide, die door de contractpartijen is goedgekeurd. Goedkeuring kan plaatsvinden schriftelijk,
mondeling, of impliciet via gebruikelijke zakelijke praktijken.


Contractwijziging als afzonderlijk contract
Een contractwijziging wordt verwerkt als een apart contract wanneer beide onderstaande voorwaarden
gelden:
 de reikwijdte van het contract neemt toe door de toevoeging van goederen of diensten die
afzonderlijk identificeerbaar (distinct) zijn;
 Stand alone verkoopprijs: de prijsverhoging weerspiegelt de zelfstandige verkoopprijs van die
extra goederen of diensten, eventueel aangepast voor specifieke omstandigheden (zoals
lagere verkoopkosten)  De prijsverhoging moet dus represetatief zijn.

In dat geval wordt de wijziging behandeld alsof een nieuw contract tot stand is gekomen.

Contractwijziging als onderdeel van het bestaande contract
Wanneer niet aan beide voorwaarden voor een afzonderlijk contract wordt voldaan, wordt de wijziging
verwerkt als een aanpassing van het bestaande contract. Daarbij zijn drie situaties mogelijk.

1. Resterende goederen of diensten zijn distinct
a. het oorspronkelijke contract wordt beschouwd als beëindigd;
b. de wijziging wordt verwerkt als een nieuw contract voor de resterende prestaties;
c. de nieuwe transactievergoeding bestaat uit:
i. de nog niet als omzet verantwoorde vergoeding uit het oorspronkelijke
contract;
ii. plus de vergoeding uit de contractwijziging.
2. Resterende goederen of diensten zijn niet distinct
a. de wijziging maakt deel uit van één doorlopende prestatieverplichting;
b. die prestatieverplichting is op het moment van wijziging al gedeeltelijk voldaan;
c. het effect van de wijziging wordt verwerkt als een cumulatieve omzetcorrectie
(verhoging of verlaging) op de datum van de contractwijziging.

, 3. Combinatie van distinct en niet-distinct prestaties
a. de wijziging wordt toegerekend aan de nog niet (volledig) voldane
prestatieverplichtingen;
b. de verwerking sluit aan bij het doel van IFRS 15 en weerspiegelt de economische
realiteit.
Stap 2: Identificeren van prestatieverplichtingen(performance obligations) in het contract [15.22]
Een prestatieverplichting betreft een toezegging aan een klant tot de overdracht van:
1. Een te onderscheiden goed of dienst of bundel van goederen of diensten (IFRS 15.22) ; of
2. Een reeks van te onderscheiden goederen of diensten die grotendeels hetzelfde zijn en
hetzelfde patroon van overdracht aan de afnemer vertonen (IFRS 15.22).

Goederen of diensten (of series daarvan) die te onderscheiden zijn (distinct) dienen als afzonderlijke
prestatieverplichtingen te worden verwerkt.

Een toegezegd goed of toegezegde dienst is te onderscheiden als wordt voldaan aan de volgende
criteria:
1. De afnemer kan de voordelen van de goederen of diensten zelfstandig benutten, al dan niet
gezamenlijk met middelen die de afnemer heeft of kan verkrijgen; en
a. Kan je zelfstandig voordeel halen uit het goed/dienst en kan deze zelfstandig gebruikt
worden?
b. Kan de dienst/goed ook bij derden worden gekocht?  Deze is heel belangrijk:
Altijd denken of het goed of dienst ook bij iemand anders kan worden gekocht
of door iemand anders kan worden uitgevoerd.
2. De toezegging om de goederen of diensten over te dragen is te onderscheiden van de overige
in de overeenkomst opgenomen toezeggingen (goods or services separetely identifibale -
IFRS 15.27)
a. De rechtspersoon levert een belangrijke dienst van integratie van de goederen of de
diensten met andere in de overeenkomst toegezegde goederen of diensten
i. Concreet: Kan de klant de onderdelen los van elkaar gebruiken en wordt het
niet samen geleverd als 1 eindresultaat?
i. Voorbeeld: Een bouwbedrijf wordt ingehuurd om een complete fabriek te
bouwen. De levering van machines, installatie en bouw van het pand zijn zo
sterk geïntegreerd dat het geheel als één prestatieverplichting wordt
beschouwd.
b. Eén of meer van de goederen of de diensten wijzigt in belangrijke mate andere in de
overeenkomst toegezegde goederen of diensten.
i. Concreet: Controleren of het ene onderdeel niet alleen nuttig is door het
andere onderdeel
ii. Voorbeeld: door de rechtspersoon te leveren installatiewerkzaamheden van
software die de door de rechtspersoon te leveren software in belangrijke mate
wijzigen.
c. De goederen of de diensten zijn in hoge mate afhankelijk van, of in hoge mate
verbonden met andere in de overeenkomst toegezegde goederen of diensten.
i. Concreet: Controleren of het ene onderdeel niet wegvalt als het andere
ontbreekt
Stap 3: Vaststellen van de transactieprijs [15.47]
De transactieprijs bestaat uit het bedrag die de entiteit verwacht te ontvangen voor het overdragen van
toegezegde goederen of diensten aan de klant.
 De transactieprijs is exclusief bedragen die namens derden worden geïnd (bijv. btw).
 De transactieprijs kan bestaan uit:
o een vaste vergoeding;

o een variabele vergoeding;

o of een combinatie van beide.

Bij het bepalen van de transactieprijs houdt de entiteit rekening met:

,  variabele vergoedingen;
 de beperking op variabele vergoedingen;
 het bestaan van een belangrijke financieringscomponent;
 niet-contante vergoedingen;
 vergoedingen die aan de klant worden betaald.
Variabele vergoedingen (IFRS 15.50–59)
Een vergoeding is variabel wanneer het bedrag afhankelijk is van toekomstige gebeurtenissen.
Voorbeelden zijn:
 bonussen en prestatiebeloningen;
 kortingen en rebates;
 retourrechten;
 omzet- of gebruiksgerelateerde vergoedingen (bijv. royalties);
 boetes, schadevergoedingen of claims (bijv. bij te late levering).
De entiteit moet de variabele vergoeding schatten met een methode die het best voorspelt welk
bedrag zij uiteindelijk zal ontvangen:
 de verwachtingswaarde (15.53a): een kansgewogen gemiddelde van mogelijke uitkomsten
(geschikt bij veel vergelijkbare contracten of veel mogelijke uitkomsten);
 het meest waarschijnlijke bedrag (15.53b): het bedrag met de hoogste kans (geschikt bij
contracten met slechts enkele mogelijke uitkomsten, zoals wel/geen bonus).
o Let op: Bij meest waarschijnlijke kans moet je ook checken dat er een zeer
waarschijnlijke kans is dat er geen significante omzetterugdraaien zal plaatsvinden
(zie beperking varabele vergoeding).
Refund liabilities (terugbetalingsverplichtingen)
Indien de entiteit verwacht (een deel van) ontvangen vergoedingen terug te betalen aan de klant:
 wordt een terugbetalingsverplichting opgenomen;
 wordt dat bedrag niet opgenomen in de transactieprijs;
 wordt de verplichting bij elke rapportagedatum geactualiseerd.
Bij verkoop met retourrechten wordt daarnaast een actief opgenomen voor het recht om de goederen
terug te ontvangen.

, Sales-based en usage-based royalties
Bij sales- of usage-based royalty’s (bijvoorbeeld omzet- of gebruiksafhankelijke vergoedingen) neemt
een entiteit omzet alleen op wanneer beide volgende voorwaarden zijn vervuld (IFRS 15.B63):
 de onderliggende verkoop of het gebruik heeft daadwerkelijk plaatsgevonden; en
 de prestatieverplichting waaraan de royalty is gekoppeld, is voldaan (of gedeeltelijk voldaan).
Dit vormt een uitzondering op de algemene regels voor variabele vergoedingen waarbij een schatting
wordt gemaakt en opbrengst kan worden verantwoord indien het zeer waarschijnlijk is dat geen
significante terugname zal plaatsvinden. Bij Sales-based en usage based royalties vindt dus geen
schatting plaats.
Beperking van variabele vergoeding (constraint)
Variabele vergoedingen worden alleen opgenomen in de transactieprijs voor zover het zeer
waarschijnlijk is dat geen significante terugname van cumulatief verantwoorde omzet zal
plaatsvinden wanneer de onzekerheid verdwijnt.
Belangrijke financieringscomponent
Een contract bevat een belangrijke financieringscomponent wanneer het tijdsverschil tussen betaling
en levering de klant of de entiteit een wezenlijk financieringsvoordeel verschaft. In dat geval wordt de
transactieprijs aangepast voor de tijdswaarde van geld, zodat de omzet overeenkomt met de contante
verkoopprijs.
Niet-contante vergoedingen
Wanneer de vergoeding niet (volledig) uit geld bestaat (bijv. aandelen, goederen of diensten):
 wordt deze gewaardeerd tegen reële waarde;
 als die niet betrouwbaar kan worden vastgesteld, wordt uitgegaan van de stand-alone selling
price van de toegezegde goederen of diensten.
Vergoedingen betaalbaar aan de klant
Bedragen die de entiteit aan de klant betaalt of verwacht te betalen (bijv. coupons,
marketingbijdragen):
 worden in beginsel verwerkt als een verlaging van de transactieprijs (en dus van omzet);
 tenzij de betaling betrekking heeft op een afzonderlijk goed of dienst die de klant aan de
entiteit levert.
 Voorbeeld: Coca cola verkoopt voor 10 miljoen cola aan albert heijn, maar coca cola betaalt
zelf 1 miljoen ook aan albert heijn om op een bepaalde hoogte van het schap te liggen 
omzet coca cola is 10 miljoen – 1 miljoen = 9 miljoen (omdat de transacties samenhangen met
elkaar).
Indien de betaling hoger is dan de reële waarde van dat afzonderlijke goed of die dienst:
 wordt het meerdere verwerkt als vermindering van de transactieprijs.
De vermindering van omzet wordt verwerkt op het laatste van:
 het moment waarop de gerelateerde omzet wordt verantwoord;
 het moment waarop de entiteit betaalt of toezegt te betalen.
Stap 4: Alloceren van de transactieprijs aan de prestatieverplichtingen in het contract [15.73]
 De entiteit alloceert de transactieprijs aan de afzonderlijke prestatieverplichtingen in het
contract.
 Bij meerdere prestatieverplichtingen wordt de transactieprijs toegerekend op basis van de
relatieve stand-alone selling prices van de prestatieverplichtingen. Deze wordt vastgesteld bij
contractaanvang.
 De stand-alone selling price is de prijs waartegen een goed of dienst afzonderlijk wordt
verkocht.