1STE BACHELOR
PW
Prof: Stijn Baert
ECONOMIE
K000871A
,1. WELVAART EN MARKTEVENWICHT
Hoofdstuk 1 – p. 16-53
1.1 Goed, maar niet goed genoeg
Wanneer gaat het goed met onze economie?
- Als er op dit moment welvaart wordt gecreëerd + investeren in de
creatie van welvaart voor de toekomst.
- Een economie die haar potentieel optimaal weet om te zetten in
hoge economische welvaart
Wat doen economen?
- Bestuderen de creatie van welvaart
- Bestuderen het globale economische systeem
- Bestuderen het verschil tussen baten en kosten per interventie of
beleidsopties = welvaartsanalyse
Bedrijfseconoom: analyseert de operationele werking van organisaties, zoals
bedrijven en overheden
De financiële voordelen of opbrengsten die voortkomen uit
economische activiteiten of beleidsmaatregelen, uitgedrukt
Monetaire baten in geld.
Bv. Een bedrijf plaatst zonnepanelen en bespaart €5.000 per jaar
op energiekosten.
Zaken die je niet exact kunt waarderen in euro’s; via
Niet-monetaire kwalitatieve maatstaven is wel een indicatieve waardering
baten mogelijk.
Bv. Meer groen in een stad zorgt voor betere luchtkwaliteit en
meer welzijn, maar dat is moeilijk exact te waarderen in geld.
1.2 België in de Global Competitiveness index (GCI)
World economic organisatie om een betere samenwerking tussen
Forum (WEF) overheden en het bedrijfsleven te faciliteren
World economieën van 137 worden vergeleken op basis van
Competitiveness twaalf ruime economische domeinen die onderverdeeld
Report kunnen worden in drie groepen
3 groepen:
1) Basisvereisten: de kwaliteit wordt gemeten van de nationale instituties,
de infrastructuur, de macro-economische omgeving, de gezondheidszorg
en het basisonderwijs
2) Efficiëntiestimuli: meet de kwaliteit van het hoger onderwijs, de
efficiënte werking van de markten en de ruime technologische readiness
3) Innovatie en sofisticatie: bestudeert het gebruik van nieuwe
technologieën in het bedrijfsleven en het algemene innovatievermogen
België staat op 20
- Ons land kampt met een problematische macro-economische
omgeving door de zwakke begrotingsdiscipline van onze regeringen en de
hoge uitstaande schuld.
- Wel goede gezondheidszorg, basisonderwijs en de sofisticatie van
, het bedrijfsleven
1.3 Welvaart: een interdisciplinaire zoektocht
→ economie staat open voor inzichten uit andere disciplines
Inclusieve Dezelfde kansen en een hoge levenskwaliteit voor
maatschappij alle inwoners
Let op de ontwikkeling van de prijzen op de markten
Traditionele
voor nieuwbouwwoningen, bestaande woningen en
economische analyse
huurwoningen
→ hoge transactiekosten zorgen ervoor dat er minder snel verkocht of
aangekocht wordt, wat de economische mobiliteit negatief beïnvloedt.
→ Stel dat de traditionele analyse concludeert dat de
huisvestingmarkten efficiënt en concurrentieel werken, dan is
er voor overheden geen reden tot ingrijpen.
Indien maatschappelijke inclusie een belangrijk criterium in de analyse is,
zullen economen een oplossing voor dit specifiek probleem suggereren.
↓
Deze maatschappelijke kosten worden ook in rekening gebracht.
↓
Maximale welvaart is het doel van een welvaartsanalyse en de invulling
van welvaart gebeurt in toenemende mate op een interdisciplinaire
manier.
VB: Gezondheidszorg: kostenplaatje blijft stijgen
↓
Inzetten middelen voor activerende preventie te verhogen
→ we laten mensen in alle vrijheid kiezen voor een levensstijl
die hen chronisch ziek maakt en daarna worden de hoge
medische kosten gedragen door de maatschappij
→ investeren in geestelijke gezondheidszorg bijdraagt tot
een hoger geluksniveau in de maatschappij.
Complete welvaartsanalyse = per definitie multi- / interdisciplinair
1.4 Welvaart uit markttransacties
Elementaire economische welvaartsanalyse
Educatieve Analyse v.d. creatie van welvaart op basis van
economische markttransacties.
analyse
markt Systeem of plaats waar kopers en verkopers
samenkomen om goederen en diensten te verhandelen.
transacties wanneer kopers en verkopers het eens worden over prijs
en hoeveelheid
economisch motief consumenten kopen omdat ze een duidelijke baat of
een voordeel zien in de transactie
wet van de vraag de gevraagde hoeveelheid in een markt zal toenemen
, indien de prijs daalt
marginale kost de bijkomende productiekost per extra geproduceerde
eenheid
De bereidheid tot betalen is afhankelijk van het aantal producten dat wordt
aangekocht → wie een product sterk waardeert, zal bereid zijn een hoge
prijs te betalen
Voor elke aankoop vergelijkt de potentiële consument zijn of haar
bereidheid tot betalen met de marktprijs
Elke producent wil bij de verkoop minimaal de relevante productiekosten
recupereren. Dat kan alleen wanneer de marktprijs hoger is dan de
productiekosten per eenheid product.
Een aanbieder wil steeds zijn marginale kost recupereren
Een markt is steeds duidelijk gespecificeerd
1.5 Vraag, aanbod en marktevenwicht
Daling van de prijs leidt tot een daling van de
Wet van het aanbod
aangeboden hoeveelheid en omgekeerd
De prijs waarbij vraag en aanbod gelijk zijn,
Evenwichtsprijs zodat iedereen die wil kopen of verkopen dat ook
kan. Er zijn geen overschotten of tekorten.
Het consumentensurplus Het verschil tussen de bereidheid tot betalen van
over de alle consumenten en de evenwichtsprijs
evenwichtshoeveelheid
Het producenten surplus Het verschil tussen de evenwichtsprijs en de
over de marginale kost van alle aanbieders
evenwichtshoeveelheid
De optelsom van beide surplussen die gecreëerd
Welvaart
worden door transacties op de markt
Allocatieve efficiëntie
De evenwichtsproductie komt tot stand bij de aanbieders met de laagste
marginale kosten en wordt aangekocht door de consumenten met de
hoogste bereidheid tot betalen
In de realiteitzijn zowat alle markten continu in beweging
PW
Prof: Stijn Baert
ECONOMIE
K000871A
,1. WELVAART EN MARKTEVENWICHT
Hoofdstuk 1 – p. 16-53
1.1 Goed, maar niet goed genoeg
Wanneer gaat het goed met onze economie?
- Als er op dit moment welvaart wordt gecreëerd + investeren in de
creatie van welvaart voor de toekomst.
- Een economie die haar potentieel optimaal weet om te zetten in
hoge economische welvaart
Wat doen economen?
- Bestuderen de creatie van welvaart
- Bestuderen het globale economische systeem
- Bestuderen het verschil tussen baten en kosten per interventie of
beleidsopties = welvaartsanalyse
Bedrijfseconoom: analyseert de operationele werking van organisaties, zoals
bedrijven en overheden
De financiële voordelen of opbrengsten die voortkomen uit
economische activiteiten of beleidsmaatregelen, uitgedrukt
Monetaire baten in geld.
Bv. Een bedrijf plaatst zonnepanelen en bespaart €5.000 per jaar
op energiekosten.
Zaken die je niet exact kunt waarderen in euro’s; via
Niet-monetaire kwalitatieve maatstaven is wel een indicatieve waardering
baten mogelijk.
Bv. Meer groen in een stad zorgt voor betere luchtkwaliteit en
meer welzijn, maar dat is moeilijk exact te waarderen in geld.
1.2 België in de Global Competitiveness index (GCI)
World economic organisatie om een betere samenwerking tussen
Forum (WEF) overheden en het bedrijfsleven te faciliteren
World economieën van 137 worden vergeleken op basis van
Competitiveness twaalf ruime economische domeinen die onderverdeeld
Report kunnen worden in drie groepen
3 groepen:
1) Basisvereisten: de kwaliteit wordt gemeten van de nationale instituties,
de infrastructuur, de macro-economische omgeving, de gezondheidszorg
en het basisonderwijs
2) Efficiëntiestimuli: meet de kwaliteit van het hoger onderwijs, de
efficiënte werking van de markten en de ruime technologische readiness
3) Innovatie en sofisticatie: bestudeert het gebruik van nieuwe
technologieën in het bedrijfsleven en het algemene innovatievermogen
België staat op 20
- Ons land kampt met een problematische macro-economische
omgeving door de zwakke begrotingsdiscipline van onze regeringen en de
hoge uitstaande schuld.
- Wel goede gezondheidszorg, basisonderwijs en de sofisticatie van
, het bedrijfsleven
1.3 Welvaart: een interdisciplinaire zoektocht
→ economie staat open voor inzichten uit andere disciplines
Inclusieve Dezelfde kansen en een hoge levenskwaliteit voor
maatschappij alle inwoners
Let op de ontwikkeling van de prijzen op de markten
Traditionele
voor nieuwbouwwoningen, bestaande woningen en
economische analyse
huurwoningen
→ hoge transactiekosten zorgen ervoor dat er minder snel verkocht of
aangekocht wordt, wat de economische mobiliteit negatief beïnvloedt.
→ Stel dat de traditionele analyse concludeert dat de
huisvestingmarkten efficiënt en concurrentieel werken, dan is
er voor overheden geen reden tot ingrijpen.
Indien maatschappelijke inclusie een belangrijk criterium in de analyse is,
zullen economen een oplossing voor dit specifiek probleem suggereren.
↓
Deze maatschappelijke kosten worden ook in rekening gebracht.
↓
Maximale welvaart is het doel van een welvaartsanalyse en de invulling
van welvaart gebeurt in toenemende mate op een interdisciplinaire
manier.
VB: Gezondheidszorg: kostenplaatje blijft stijgen
↓
Inzetten middelen voor activerende preventie te verhogen
→ we laten mensen in alle vrijheid kiezen voor een levensstijl
die hen chronisch ziek maakt en daarna worden de hoge
medische kosten gedragen door de maatschappij
→ investeren in geestelijke gezondheidszorg bijdraagt tot
een hoger geluksniveau in de maatschappij.
Complete welvaartsanalyse = per definitie multi- / interdisciplinair
1.4 Welvaart uit markttransacties
Elementaire economische welvaartsanalyse
Educatieve Analyse v.d. creatie van welvaart op basis van
economische markttransacties.
analyse
markt Systeem of plaats waar kopers en verkopers
samenkomen om goederen en diensten te verhandelen.
transacties wanneer kopers en verkopers het eens worden over prijs
en hoeveelheid
economisch motief consumenten kopen omdat ze een duidelijke baat of
een voordeel zien in de transactie
wet van de vraag de gevraagde hoeveelheid in een markt zal toenemen
, indien de prijs daalt
marginale kost de bijkomende productiekost per extra geproduceerde
eenheid
De bereidheid tot betalen is afhankelijk van het aantal producten dat wordt
aangekocht → wie een product sterk waardeert, zal bereid zijn een hoge
prijs te betalen
Voor elke aankoop vergelijkt de potentiële consument zijn of haar
bereidheid tot betalen met de marktprijs
Elke producent wil bij de verkoop minimaal de relevante productiekosten
recupereren. Dat kan alleen wanneer de marktprijs hoger is dan de
productiekosten per eenheid product.
Een aanbieder wil steeds zijn marginale kost recupereren
Een markt is steeds duidelijk gespecificeerd
1.5 Vraag, aanbod en marktevenwicht
Daling van de prijs leidt tot een daling van de
Wet van het aanbod
aangeboden hoeveelheid en omgekeerd
De prijs waarbij vraag en aanbod gelijk zijn,
Evenwichtsprijs zodat iedereen die wil kopen of verkopen dat ook
kan. Er zijn geen overschotten of tekorten.
Het consumentensurplus Het verschil tussen de bereidheid tot betalen van
over de alle consumenten en de evenwichtsprijs
evenwichtshoeveelheid
Het producenten surplus Het verschil tussen de evenwichtsprijs en de
over de marginale kost van alle aanbieders
evenwichtshoeveelheid
De optelsom van beide surplussen die gecreëerd
Welvaart
worden door transacties op de markt
Allocatieve efficiëntie
De evenwichtsproductie komt tot stand bij de aanbieders met de laagste
marginale kosten en wordt aangekocht door de consumenten met de
hoogste bereidheid tot betalen
In de realiteitzijn zowat alle markten continu in beweging
