Kennistoets Waardecreatie
,Les 1
Belangrijkste risico’s (startup)
1. Marktrisico; is het risico dat er geen vraag is naar het product of de dienst die de
startup aanbiedt.
2. Concurrentierisico; De concurrentie in de markt kan hevig zijn wat kan leiden tot
prijsdruk en klantverlies.
3. Technologisch risico; Is het risico zijn dat technologieën (snel) verouderd raken of
worden ingehaald door nieuwe ontwikkelingen.
4. Reputatierisico; Negatieve publiciteit, klachten van klanten of andere
reputatieschade kan leiden tot verlies van vertrouwen bij klanten en investeerders.
5. Financieel risico; Is het risico dat de financiële middelen opraken voordat het bedrijf
winstgevend wordt.
Financieel risico
• Burn rate
Is de snelheid waarmee een startup zijn beschikbare contanten verbruikt. Het wordt
meestal uitgedrukt als een maandelijks bedrag (bedrag per maand)
• Bruto burn rate
Dit is de totale maandelijkse uitgaven van de startup, zonder rekening te houden met
de inkomsten.
• Netto burn rate
Dit is de maandelijkse uitgaven minus de maandelijkse inkomsten.
• Runway
Is de tijd die een startup kan blijven opereren voordat het geld op is, gebaseerd op de
huidige burn rate.
Formule → Runway = kassaldo : netto burn rate.
,Hoe kom je aan geld?
1. Eigen geld (bootstrapping)
De ondernemer gebruikt eigen spaargeld om de startup te financieren.
Voordeel → Volledige controle behouden
Nadeel → Beperkte financiële slagkracht; persoonlijk risico.
2. Friends, Families & Fools (FFF)
Informele investeringen van mensen uit de persoonlijke kring.
Voordeel → Makkelijke toegang, vaak gunstige voorwaarden.
Nadeel → Risico op spanningen in relaties bij mislukking.
3. Subsidies en overheidsregelingen
Overheid en NGO’s stelen (eenmalig) geld beschikbaar.
Voordeel → Gunstige voorwaarden (wel verslaglegging en
verantwoording).
Nadeel → Vaak slechts een klein deel van benodigde investering
tijdrovend proces.
4. Banken (Leningen)
Traditionele lening bij een bank of microkredietverschaffer.
Voordeel → Geen verlies van aandelen.
Nadeel → Moeilijk te verkrijgen zonder onderpand of historiek,
terugbetalingsplicht.
5. Investeerders (Business angels)
Rijke, ervaren ondernemers die investeren in ruil voor aandelen.
Voordeel → Naast geld ook kennis en netwerk.
Nadeel → Aandeel in zeggenschap afstaan.
6. Investeerders (venture capital)
Professionele investeerders (fondsen) die grootschalig investeren in veelbelovende
startups.
Voordeel → Grote bedragen beschikbaar, vaak begeleiding.
Nadeel → Hoge verwachtingen, controle afstaan, focus op snelle
groei en exit.
, 7. Crowdfunding
Financieren via een groot publiek, veel kleine financiers meestal via platforms (zoals
Kickstarter).
Voordeel → Marktvalidatie, marketingwaarde.
Nadeel → Tijdrovend, succes niet gegarandeerd.
Hoe kom je aan geld: Rendement vs. Risico
Hoe meer risico er is, hoe hoger rendement de investeerder wil.
Capital Asset Pricing Model (CAPM)
Financieel model dat de verwachte opbrengst van een investering relateert aan de risicovrije
rente, het verwachte marktrendement en de bèta van de investering.
Het model wordt gebruikt om de juiste vergoeding/ rendement voor het risico van een
investering te bepalen.
De risicovrije rente is het rendement dat wordt verkregen uit “risicovrije” investeringen, zoals
Nederlandse staatsobligaties.
Het verwachte marktrendement is het gemiddelde rendement dat wordt verwacht op de
markt (zoals de AEX-effectenbeurs) als geheel.
Een bèta van een individueel bedrijf geeft aan hoe gevoelig het bedrijf is voor veranderingen
in de markt en wordt berekend door het bedrijf te vergelijken met de markt als geheel.
Een bèta van 1 betekent dat het aandeel even volatiel is als de markt (evenveel risico als de
markt). Een bèta hoger dan 1 betekent dat het aandeel volatieler is dan de markt (meer risico
dan gemiddeld) en een bèta lager dan 1 betekent dat het aandeel minder volatiel is dan de
markt (minder risico dan gemiddeld).
Met de risicovrije rente, het marktrendement en de bèta wordt het verwachte rendement
van de belegging (in jullie innovatie) berekend.
Formule → CAPM-model = E(r) = r_f + B * (r_m – r_f)
B = Bèta = volatiteit
r_f = risicovrije rente = %
r_m = marktrendement = %
E(r) = het verwachte rendement van de belegging = %
Oftewel: Welk rendement verwacht een investeerder
van jouw idee of anders investeert hij liever zijn geld
op de beurs.
,Les 1
Belangrijkste risico’s (startup)
1. Marktrisico; is het risico dat er geen vraag is naar het product of de dienst die de
startup aanbiedt.
2. Concurrentierisico; De concurrentie in de markt kan hevig zijn wat kan leiden tot
prijsdruk en klantverlies.
3. Technologisch risico; Is het risico zijn dat technologieën (snel) verouderd raken of
worden ingehaald door nieuwe ontwikkelingen.
4. Reputatierisico; Negatieve publiciteit, klachten van klanten of andere
reputatieschade kan leiden tot verlies van vertrouwen bij klanten en investeerders.
5. Financieel risico; Is het risico dat de financiële middelen opraken voordat het bedrijf
winstgevend wordt.
Financieel risico
• Burn rate
Is de snelheid waarmee een startup zijn beschikbare contanten verbruikt. Het wordt
meestal uitgedrukt als een maandelijks bedrag (bedrag per maand)
• Bruto burn rate
Dit is de totale maandelijkse uitgaven van de startup, zonder rekening te houden met
de inkomsten.
• Netto burn rate
Dit is de maandelijkse uitgaven minus de maandelijkse inkomsten.
• Runway
Is de tijd die een startup kan blijven opereren voordat het geld op is, gebaseerd op de
huidige burn rate.
Formule → Runway = kassaldo : netto burn rate.
,Hoe kom je aan geld?
1. Eigen geld (bootstrapping)
De ondernemer gebruikt eigen spaargeld om de startup te financieren.
Voordeel → Volledige controle behouden
Nadeel → Beperkte financiële slagkracht; persoonlijk risico.
2. Friends, Families & Fools (FFF)
Informele investeringen van mensen uit de persoonlijke kring.
Voordeel → Makkelijke toegang, vaak gunstige voorwaarden.
Nadeel → Risico op spanningen in relaties bij mislukking.
3. Subsidies en overheidsregelingen
Overheid en NGO’s stelen (eenmalig) geld beschikbaar.
Voordeel → Gunstige voorwaarden (wel verslaglegging en
verantwoording).
Nadeel → Vaak slechts een klein deel van benodigde investering
tijdrovend proces.
4. Banken (Leningen)
Traditionele lening bij een bank of microkredietverschaffer.
Voordeel → Geen verlies van aandelen.
Nadeel → Moeilijk te verkrijgen zonder onderpand of historiek,
terugbetalingsplicht.
5. Investeerders (Business angels)
Rijke, ervaren ondernemers die investeren in ruil voor aandelen.
Voordeel → Naast geld ook kennis en netwerk.
Nadeel → Aandeel in zeggenschap afstaan.
6. Investeerders (venture capital)
Professionele investeerders (fondsen) die grootschalig investeren in veelbelovende
startups.
Voordeel → Grote bedragen beschikbaar, vaak begeleiding.
Nadeel → Hoge verwachtingen, controle afstaan, focus op snelle
groei en exit.
, 7. Crowdfunding
Financieren via een groot publiek, veel kleine financiers meestal via platforms (zoals
Kickstarter).
Voordeel → Marktvalidatie, marketingwaarde.
Nadeel → Tijdrovend, succes niet gegarandeerd.
Hoe kom je aan geld: Rendement vs. Risico
Hoe meer risico er is, hoe hoger rendement de investeerder wil.
Capital Asset Pricing Model (CAPM)
Financieel model dat de verwachte opbrengst van een investering relateert aan de risicovrije
rente, het verwachte marktrendement en de bèta van de investering.
Het model wordt gebruikt om de juiste vergoeding/ rendement voor het risico van een
investering te bepalen.
De risicovrije rente is het rendement dat wordt verkregen uit “risicovrije” investeringen, zoals
Nederlandse staatsobligaties.
Het verwachte marktrendement is het gemiddelde rendement dat wordt verwacht op de
markt (zoals de AEX-effectenbeurs) als geheel.
Een bèta van een individueel bedrijf geeft aan hoe gevoelig het bedrijf is voor veranderingen
in de markt en wordt berekend door het bedrijf te vergelijken met de markt als geheel.
Een bèta van 1 betekent dat het aandeel even volatiel is als de markt (evenveel risico als de
markt). Een bèta hoger dan 1 betekent dat het aandeel volatieler is dan de markt (meer risico
dan gemiddeld) en een bèta lager dan 1 betekent dat het aandeel minder volatiel is dan de
markt (minder risico dan gemiddeld).
Met de risicovrije rente, het marktrendement en de bèta wordt het verwachte rendement
van de belegging (in jullie innovatie) berekend.
Formule → CAPM-model = E(r) = r_f + B * (r_m – r_f)
B = Bèta = volatiteit
r_f = risicovrije rente = %
r_m = marktrendement = %
E(r) = het verwachte rendement van de belegging = %
Oftewel: Welk rendement verwacht een investeerder
van jouw idee of anders investeert hij liever zijn geld
op de beurs.
