,Dit is de hele boeksamenvatting, alleen de kernzaken per hoofdstuk, lekker compact
, 1 Recht en regels
1.1 Waarom is er recht?
Recht vervult meerdere functies:
Ordeningsfunctie: het reguleert gedrag en voorkomt conflicten
Beschermingsfunctie: het beschermt zwakkere partijen tegen machtsmisbruik
Geschillenbeslechting: het biedt procedures om conflicten op te lossen
Instrumentele functie: het dient als middel voor overheidsbeleid
Daarnaast draagt het recht bij aan rechtszekerheid en rechtsgelijkheid, doordat burgers weten welke
regels gelden en erop kunnen vertrouwen dat deze consequent worden toegepast.
1.2 Vindplaatsen van het recht
Het recht is terug te vinden in verschillende bronnen die gezamenlijk het geldende recht vormen.
1.2.1 Wet- en regelgeving
De belangrijkste rechtsbron is de wet in formele zin, vastgesteld door regering en Staten-Generaal.
Belangrijke voorbeelden zijn:
Burgerlijk Wetboek (BW)
Wetboek van Strafrecht (Sr)
Algemene wet bestuursrecht (Awb)
1.2.2 Jurisprudentie
Rechterlijke uitspraken spelen een belangrijke rol bij de interpretatie van wettelijke bepalingen. Door
rechtspraak worden open normen ingevuld, zoals redelijkheid en billijkheid (art. 6:2 BW). Hoewel
Nederland geen formeel precedentensysteem kent, heeft jurisprudentie feitelijk grote invloed.
1.2.3 Gewoonte
Ongeschreven regels die voortkomen uit bestendige praktijk en rechtsopvatting kunnen onder
omstandigheden rechtskracht hebben. Dit speelt met name een rol wanneer wetgeving en
jurisprudentie geen uitkomst bieden.
1.2.4 Verdrag
Internationale en Europese verdragen vormen een steeds belangrijkere rechtsbron. Voorbeelden zijn:
Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM)
Verdragen van de Europese Unie
Op grond van art. 93 en 94 Grondwet kunnen bepalingen met rechtstreekse werking voorrang hebben
boven nationale wetgeving.
1.3 Aard van de regels
1.3.1 Dwingend en aanvullend recht
Het recht kent verschillende typen regels:
Dwingend recht: hiervan mag niet worden afgeweken (bijvoorbeeld arbeidsrechtelijke
beschermingsnormen)
, 1 Recht en regels
1.1 Waarom is er recht?
Recht vervult meerdere functies:
Ordeningsfunctie: het reguleert gedrag en voorkomt conflicten
Beschermingsfunctie: het beschermt zwakkere partijen tegen machtsmisbruik
Geschillenbeslechting: het biedt procedures om conflicten op te lossen
Instrumentele functie: het dient als middel voor overheidsbeleid
Daarnaast draagt het recht bij aan rechtszekerheid en rechtsgelijkheid, doordat burgers weten welke
regels gelden en erop kunnen vertrouwen dat deze consequent worden toegepast.
1.2 Vindplaatsen van het recht
Het recht is terug te vinden in verschillende bronnen die gezamenlijk het geldende recht vormen.
1.2.1 Wet- en regelgeving
De belangrijkste rechtsbron is de wet in formele zin, vastgesteld door regering en Staten-Generaal.
Belangrijke voorbeelden zijn:
Burgerlijk Wetboek (BW)
Wetboek van Strafrecht (Sr)
Algemene wet bestuursrecht (Awb)
1.2.2 Jurisprudentie
Rechterlijke uitspraken spelen een belangrijke rol bij de interpretatie van wettelijke bepalingen. Door
rechtspraak worden open normen ingevuld, zoals redelijkheid en billijkheid (art. 6:2 BW). Hoewel
Nederland geen formeel precedentensysteem kent, heeft jurisprudentie feitelijk grote invloed.
1.2.3 Gewoonte
Ongeschreven regels die voortkomen uit bestendige praktijk en rechtsopvatting kunnen onder
omstandigheden rechtskracht hebben. Dit speelt met name een rol wanneer wetgeving en
jurisprudentie geen uitkomst bieden.
1.2.4 Verdrag
Internationale en Europese verdragen vormen een steeds belangrijkere rechtsbron. Voorbeelden zijn:
Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM)
Verdragen van de Europese Unie
Op grond van art. 93 en 94 Grondwet kunnen bepalingen met rechtstreekse werking voorrang hebben
boven nationale wetgeving.
1.3 Aard van de regels
1.3.1 Dwingend en aanvullend recht
Het recht kent verschillende typen regels:
Dwingend recht: hiervan mag niet worden afgeweken (bijvoorbeeld arbeidsrechtelijke
beschermingsnormen)
