Gedragsverandering van principe tot praktijk H1-H12
Deel 1: gedragsverandering als specialisme
Gedragsverandering is het specialisme dat zich actief bezighoudt met het
beinvloeden, sturen en bestendigen van gedrag van groepen mensen. Het
hanteert daarbij 2 principes, waarmee het fundamenteel afwijkt van
andere disciplines die gaan over invloed uitoefenen: een realistisch
mensbeeld en gedrag staat centraal. Het specialisme speelt een
belangrijke rol bij het aanpakken van maatschappelijke vraagstukken en
word als methode in meerdere domeinen ingezet om verschil te maken.
Vormen van gedragsverandering:
- Het beïnvloeden van gedrag: heeft tot doel om invloed uit te
oefenen op inschattingen en afwegingen die iemand maakt voordat
de persoon een beslissing neemt. (Iemand denkt na over een actie,
voordat hij de beslissing neemt)
- Het sturen van gedrag: dit is een manier die veel mensen tot de
verbeelding spreekt, omdat gedrag bij deze vorm automatisch
plaatsvindt. (Mensen denken niet bewust na voordat ze tot actie
overgaan)
- Het bestendigen van gedrag. Dit is een speciale vorm van
gedragsverandering, omdat de persoon het gewenste gedrag (voor
een deel) al vertoont. Bij deze vorm is het doel dat mensen gedrag
blijven vertonen. De focus ligt op het herhalen van gedrag, dit kan
zowel automatisch of beredeneerd plaatsvinden.
Domeinen van gedragsverandering: duurzaamheid, gezondheid, veiligheid
en verkeer, commercieel, sociaal en financieel
Een gedragsexpert is iemand die een gedragsvraagstuk aanpakt met
gedragsinzichten en gedragstechnieken die voortkomen uit
gedragswetenschappen.
1. Gedragsvraagstuk
2. Doelgedrag en gedragsinzichten
3. Gedragstechnieken en een goede fit
4. Interventie met een strategisch perspectief
Deze vertaalt de gedragsexpert naar een interventie. Daarbij zet het vier
instrumenten in:
- Een campagne
- Communicatie
- Een nudge
- Beleid
, Hij kiest een instrument altijd op basis van de situatie waarin het gedrag
plaatsvindt en hanteert een strategisch perspectief op het uitoefenen van
invloed op mensen. Een gedragsexpert richt zich op het veranderen van
gedrag van burgers, consumenten, medewerkers, en clienten en kent vier
misvattingen over het specialisme:
Disclaimers voor een gedragsexpert:
- Effecten vallen regelmatig tegen (gedrag van mensen is complex en
daardoor lastig te veranderen, mensen en situaties zijn simpelweg
onvoorspelbaar, dus geen garantie dat gedrag succesvol zal
veranderen)
- Kleine effecten kunnen waardevol zijn: een klein effect op een grote
groep kan degelijk verschil brengen.
- Gedragsverandering is ook creativiteit: ondanks dat het specialisme
veel uit de gedragswetenschappen haalt, ben je met veel kennis van
hoe gedrag tot stand komt en hoe gedragstechnieken werken,
eigenlijk pas op de helft. Kennis is belangrijk, maar minstens zo
belangrijk is ‘hoe je een gedragstechniek’ inzet. Het vertalen van
gedragstechnieken naar een effectieve interventie vergt creativiteit.
- Er is geen beste manier om gedrag te veranderen
Een organisatie kan een mens-, maatschappij-, of merk-motief hebben om
gedrag te veranderen. Het is van belang om als gedrag expert ethisch
verantwoord te werken en keuzes te kunnen verantwoorden. Een viertal
handvaten helpen om juiste keuzes te maken en deze te verantwoorden:
Motieven voor gedragsverandering:
- Mens: bij dit motief heeft een poging om gedrag te veranderen tot
doel om degene op wie de poging gericht is vooruit te helpen. (Een
organisatie heeft bijvoorbeeld als doel dat mensen de trap nemen
ipv de lift. Zo zorg je ervoor dat degene op wie je de interventie
richt, gezondere keuzes maakt en meer beweegt) hier is de persoon
in kwestie bij gebaat. Het belang van de doelgroep staat bij dit
motief voorop.
- Maatschappij motief: bij dit motief heeft een poging om gedrag te
veranderen tot doel om de maatschappij vooruit te helpen. Een
organisatie heeft bijvoorbeeld tot doel om mensen energie te laren
besparen. Daar is de doelgroep van de poging tot
gedragsverandering niet direct bij gebaat. Maar het helpt ons als
mensen wel vooruit. Het belang van de maatschappij staat hierbij
voorop.
- Merk- motief: bij dit motief heeft een poging om gedrag te
veranderen tot doel om het merk (of de organisatie) vooruit te
helpen. Het belang van de organisatie staat hierbij voorop.
Deel 1: gedragsverandering als specialisme
Gedragsverandering is het specialisme dat zich actief bezighoudt met het
beinvloeden, sturen en bestendigen van gedrag van groepen mensen. Het
hanteert daarbij 2 principes, waarmee het fundamenteel afwijkt van
andere disciplines die gaan over invloed uitoefenen: een realistisch
mensbeeld en gedrag staat centraal. Het specialisme speelt een
belangrijke rol bij het aanpakken van maatschappelijke vraagstukken en
word als methode in meerdere domeinen ingezet om verschil te maken.
Vormen van gedragsverandering:
- Het beïnvloeden van gedrag: heeft tot doel om invloed uit te
oefenen op inschattingen en afwegingen die iemand maakt voordat
de persoon een beslissing neemt. (Iemand denkt na over een actie,
voordat hij de beslissing neemt)
- Het sturen van gedrag: dit is een manier die veel mensen tot de
verbeelding spreekt, omdat gedrag bij deze vorm automatisch
plaatsvindt. (Mensen denken niet bewust na voordat ze tot actie
overgaan)
- Het bestendigen van gedrag. Dit is een speciale vorm van
gedragsverandering, omdat de persoon het gewenste gedrag (voor
een deel) al vertoont. Bij deze vorm is het doel dat mensen gedrag
blijven vertonen. De focus ligt op het herhalen van gedrag, dit kan
zowel automatisch of beredeneerd plaatsvinden.
Domeinen van gedragsverandering: duurzaamheid, gezondheid, veiligheid
en verkeer, commercieel, sociaal en financieel
Een gedragsexpert is iemand die een gedragsvraagstuk aanpakt met
gedragsinzichten en gedragstechnieken die voortkomen uit
gedragswetenschappen.
1. Gedragsvraagstuk
2. Doelgedrag en gedragsinzichten
3. Gedragstechnieken en een goede fit
4. Interventie met een strategisch perspectief
Deze vertaalt de gedragsexpert naar een interventie. Daarbij zet het vier
instrumenten in:
- Een campagne
- Communicatie
- Een nudge
- Beleid
, Hij kiest een instrument altijd op basis van de situatie waarin het gedrag
plaatsvindt en hanteert een strategisch perspectief op het uitoefenen van
invloed op mensen. Een gedragsexpert richt zich op het veranderen van
gedrag van burgers, consumenten, medewerkers, en clienten en kent vier
misvattingen over het specialisme:
Disclaimers voor een gedragsexpert:
- Effecten vallen regelmatig tegen (gedrag van mensen is complex en
daardoor lastig te veranderen, mensen en situaties zijn simpelweg
onvoorspelbaar, dus geen garantie dat gedrag succesvol zal
veranderen)
- Kleine effecten kunnen waardevol zijn: een klein effect op een grote
groep kan degelijk verschil brengen.
- Gedragsverandering is ook creativiteit: ondanks dat het specialisme
veel uit de gedragswetenschappen haalt, ben je met veel kennis van
hoe gedrag tot stand komt en hoe gedragstechnieken werken,
eigenlijk pas op de helft. Kennis is belangrijk, maar minstens zo
belangrijk is ‘hoe je een gedragstechniek’ inzet. Het vertalen van
gedragstechnieken naar een effectieve interventie vergt creativiteit.
- Er is geen beste manier om gedrag te veranderen
Een organisatie kan een mens-, maatschappij-, of merk-motief hebben om
gedrag te veranderen. Het is van belang om als gedrag expert ethisch
verantwoord te werken en keuzes te kunnen verantwoorden. Een viertal
handvaten helpen om juiste keuzes te maken en deze te verantwoorden:
Motieven voor gedragsverandering:
- Mens: bij dit motief heeft een poging om gedrag te veranderen tot
doel om degene op wie de poging gericht is vooruit te helpen. (Een
organisatie heeft bijvoorbeeld als doel dat mensen de trap nemen
ipv de lift. Zo zorg je ervoor dat degene op wie je de interventie
richt, gezondere keuzes maakt en meer beweegt) hier is de persoon
in kwestie bij gebaat. Het belang van de doelgroep staat bij dit
motief voorop.
- Maatschappij motief: bij dit motief heeft een poging om gedrag te
veranderen tot doel om de maatschappij vooruit te helpen. Een
organisatie heeft bijvoorbeeld tot doel om mensen energie te laren
besparen. Daar is de doelgroep van de poging tot
gedragsverandering niet direct bij gebaat. Maar het helpt ons als
mensen wel vooruit. Het belang van de maatschappij staat hierbij
voorop.
- Merk- motief: bij dit motief heeft een poging om gedrag te
veranderen tot doel om het merk (of de organisatie) vooruit te
helpen. Het belang van de organisatie staat hierbij voorop.
