Samenvatting Onderzoek, dit is het!
Richtlijnen voor Kwantitatief en Kwalitatief Onderzoek
Baarda, Bakker & Van der Hulst
Complete Boeksamenvatting – Alle Hoofdstukken
Versie: 2026
Boek: Onderzoek, dit is het!
Auteurs: Dr. B. Baarda, Dr. M.P.M. de Goede & Dr. J. te Grotenhuis
ISBN: 9789001877200
Geschikt voor: HBO alle opleidingen (onderzoeksmethoden is verplicht bij
elke opleiding)
� Heeft deze samenvatting je geholpen bij je tentamen? Laat dan een
review achter op Stuvia!
Inhoudsopgave
1. Onderzoek: Wat en Waarom?
2. Het Onderzoeksontwerp
3. Probleemstelling en Onderzoeksvragen
4. Literatuuronderzoek
5. Kwantitatief Onderzoek
6. Kwalitatief Onderzoek
7. Dataverzameling: Enquêtes
8. Dataverzameling: Interviews
9. Dataverzameling: Observatie
10. Steekproeven
11. Betrouwbaarheid en Validiteit
12. Data-analyse Kwantitatief
13. Data-analyse Kwalitatief
14. Rapportage en Presentatie
Hoofdstuk 1: Onderzoek – Wat en Waarom?
1.1 Wat is Onderzoek?
Onderzoek = het systematisch verzamelen en analyseren van gegevens om een
antwoord te vinden op een vraag.
1
,Kenmerken van goed onderzoek: - Systematisch – Volgens een vooraf
bepaald plan - Controleerbaar – Anderen moeten het kunnen herhalen - Be-
trouwbaar – Consistente resultaten bij herhaling - Valide – Meet wat het
beoogt te meten
1.2 Soorten Onderzoek
Type Doel Vraag
Beschrijvend Situatie in kaart Hoe is het? Hoeveel?
brengen
Exploratief/verkennend
Verkennen van een Wat speelt er?
onbekend onderwerp
Toetsend/verklarend Oorzaak-gevolg relaties Waarom? Waardoor?
onderzoeken
Evaluerend Effecten van een Werkt het?
interventie meten
Ontwerpgericht Een oplossing Wat is de beste aanpak?
ontwerpen
1.3 De Onderzoekscyclus (Empirische Cyclus)
1. Observatie → 2. Inductie → 3. Deductie → 4. Toetsing → 5. Evaluatie
Fase Activiteit
Observatie Waarneming van verschijnselen, problemen
signaleren
Inductie Van waarnemingen naar een algemene
veronderstelling (hypothese)
Deductie Van theorie naar verwachtingen/hypothesen
Toetsing Gegevens verzamelen en hypothesen testen
Evaluatie Conclusies trekken, theorie aanpassen
1.4 Kwantitatief vs. Kwalitatief
Kwantitatief Kwalitatief
Data Cijfers, aantallen Woorden, beelden, verhalen
Doel Meten, tellen, generaliseren Begrijpen, verdiepen,
interpreteren
Methode Enquête, experiment Interview, observatie,
focusgroep
Steekproef
Groot, representatief Klein, gericht
Analyse Statistisch Codering, thematisch
2
, Kwantitatief Kwalitatief
ResultaatGeneraliserbaar Diepgaand inzicht
� Examentip: Ken de fundamentele verschillen tussen kwantitatief
en kwalitatief onderzoek. Dit wordt ALTIJD gevraagd!
Hoofdstuk 2: Het Onderzoeksontwerp
2.1 Wat is een Onderzoeksontwerp?
Het onderzoeksontwerp is het plan dat beschrijft HOE je het onderzoek gaat
uitvoeren: - Welke onderzoeksstrategie? - Welke dataverzamelingsmethode? -
Welke steekproef? - Hoe ga je de data analyseren?
2.2 Onderzoeksstrategieën
Strategie Kenmerk Geschikt voor
Survey Gestandaardiseerde Beschrijvend, toetsend
vragen aan een
grote groep
Experiment Manipulatie van Toetsend (causaal)
variabelen,
controlegroep
Casestudy Diepgaande studie Verkennend, beschrijvend
van één of enkele
gevallen
Bureauonderzoek Analyse van Beschrijvend
bestaande bron-
nen/documenten
Actieonderzoek Onderzoek + Ontwerpgericht
interventie,
cyclisch
Gefundeerde Theorie Verkennend
theorie (grounded ontwikkelen uit
theory) data
2.3 Variabelen
3
Richtlijnen voor Kwantitatief en Kwalitatief Onderzoek
Baarda, Bakker & Van der Hulst
Complete Boeksamenvatting – Alle Hoofdstukken
Versie: 2026
Boek: Onderzoek, dit is het!
Auteurs: Dr. B. Baarda, Dr. M.P.M. de Goede & Dr. J. te Grotenhuis
ISBN: 9789001877200
Geschikt voor: HBO alle opleidingen (onderzoeksmethoden is verplicht bij
elke opleiding)
� Heeft deze samenvatting je geholpen bij je tentamen? Laat dan een
review achter op Stuvia!
Inhoudsopgave
1. Onderzoek: Wat en Waarom?
2. Het Onderzoeksontwerp
3. Probleemstelling en Onderzoeksvragen
4. Literatuuronderzoek
5. Kwantitatief Onderzoek
6. Kwalitatief Onderzoek
7. Dataverzameling: Enquêtes
8. Dataverzameling: Interviews
9. Dataverzameling: Observatie
10. Steekproeven
11. Betrouwbaarheid en Validiteit
12. Data-analyse Kwantitatief
13. Data-analyse Kwalitatief
14. Rapportage en Presentatie
Hoofdstuk 1: Onderzoek – Wat en Waarom?
1.1 Wat is Onderzoek?
Onderzoek = het systematisch verzamelen en analyseren van gegevens om een
antwoord te vinden op een vraag.
1
,Kenmerken van goed onderzoek: - Systematisch – Volgens een vooraf
bepaald plan - Controleerbaar – Anderen moeten het kunnen herhalen - Be-
trouwbaar – Consistente resultaten bij herhaling - Valide – Meet wat het
beoogt te meten
1.2 Soorten Onderzoek
Type Doel Vraag
Beschrijvend Situatie in kaart Hoe is het? Hoeveel?
brengen
Exploratief/verkennend
Verkennen van een Wat speelt er?
onbekend onderwerp
Toetsend/verklarend Oorzaak-gevolg relaties Waarom? Waardoor?
onderzoeken
Evaluerend Effecten van een Werkt het?
interventie meten
Ontwerpgericht Een oplossing Wat is de beste aanpak?
ontwerpen
1.3 De Onderzoekscyclus (Empirische Cyclus)
1. Observatie → 2. Inductie → 3. Deductie → 4. Toetsing → 5. Evaluatie
Fase Activiteit
Observatie Waarneming van verschijnselen, problemen
signaleren
Inductie Van waarnemingen naar een algemene
veronderstelling (hypothese)
Deductie Van theorie naar verwachtingen/hypothesen
Toetsing Gegevens verzamelen en hypothesen testen
Evaluatie Conclusies trekken, theorie aanpassen
1.4 Kwantitatief vs. Kwalitatief
Kwantitatief Kwalitatief
Data Cijfers, aantallen Woorden, beelden, verhalen
Doel Meten, tellen, generaliseren Begrijpen, verdiepen,
interpreteren
Methode Enquête, experiment Interview, observatie,
focusgroep
Steekproef
Groot, representatief Klein, gericht
Analyse Statistisch Codering, thematisch
2
, Kwantitatief Kwalitatief
ResultaatGeneraliserbaar Diepgaand inzicht
� Examentip: Ken de fundamentele verschillen tussen kwantitatief
en kwalitatief onderzoek. Dit wordt ALTIJD gevraagd!
Hoofdstuk 2: Het Onderzoeksontwerp
2.1 Wat is een Onderzoeksontwerp?
Het onderzoeksontwerp is het plan dat beschrijft HOE je het onderzoek gaat
uitvoeren: - Welke onderzoeksstrategie? - Welke dataverzamelingsmethode? -
Welke steekproef? - Hoe ga je de data analyseren?
2.2 Onderzoeksstrategieën
Strategie Kenmerk Geschikt voor
Survey Gestandaardiseerde Beschrijvend, toetsend
vragen aan een
grote groep
Experiment Manipulatie van Toetsend (causaal)
variabelen,
controlegroep
Casestudy Diepgaande studie Verkennend, beschrijvend
van één of enkele
gevallen
Bureauonderzoek Analyse van Beschrijvend
bestaande bron-
nen/documenten
Actieonderzoek Onderzoek + Ontwerpgericht
interventie,
cyclisch
Gefundeerde Theorie Verkennend
theorie (grounded ontwikkelen uit
theory) data
2.3 Variabelen
3
