SAMENAVTTING MINOR
ONCOLOGIE
2e semester 2026
Anne Freriks (student)
,Inleiding
Deze samenvatting is gemaakt ter voorbereiding op de kennistoets van de minor Oncologie aan
de HAN. De inhoud is voornamelijk gebaseerd op het Leerboek Oncologieverpleegkunde (Van
Spil, 2021) en aangevuld met aantekeningen uit de lessen en hoorcolleges, waarbij extra
aandacht is besteed aan onderwerpen die tijdens het onderwijs als belangrijk zijn benoemd.
In deze samenvatting zijn de volgende hoofdstukken en paragrafen uit het leerboek verwerkt:
- 1.1 t/m 1.9 & 1.11 - 10.1 - 19
- 2 t/m 2.3 - 11.1.1 t/m 11.1.5 & 11.2 - 20.9 t/m 20.12
- 3.1 t/m 3.2.3 t/m 11.2.11 - 22 (zonder 22.9.2,
- 4 - 12.1 22.9.4 en 22.9.5)
- 5 - 13 - 23
- 6 - 14 - 24
- 7 - 15 - 25.2.3 & 25.3
- 8 - 16 - 26 t/m 26.16
- 9 - 17 - 27 t/m 27.2.7
Inhoudsopgave
Inleiding ..................................................................................................................................1
Lesweek 1 ...............................................................................................................................4
Epidemiologie en wat is kanker? ...........................................................................................4
Hoofstuk 1: Kanker, diagnostiek en stadiëring ...................................................................4
Preventie van kanker ............................................................................................................9
Hoofstuk 2: Oncogenetica ................................................................................................9
Organisatie ........................................................................................................................ 11
Hoofdstuk 4: Organisatie van de oncologische zorg ......................................................... 11
Gelukkig heb ik mijn wenkbrauwen nog............................................................................... 13
Radiologie ......................................................................................................................... 13
Behandelmethoden ........................................................................................................... 13
Hoofstuk 3: Klinisch wetenschappelijk onderzoek ........................................................... 13
Hoofdstuk 10: Complementaire en alternatieve behandelmethodes (CAM’s) ................... 14
Hoofdstuk 12: Chirurgie .................................................................................................. 14
Hoorcollege: Pijn bij kanker ................................................................................................ 15
Lesweek 2 ............................................................................................................................. 17
Pathologie ......................................................................................................................... 17
Voeding bij kanker.............................................................................................................. 17
Hoofstuk 11: Zorg voor ondersteuning en herstel ............................................................. 17
Artikels en sites .............................................................................................................. 17
Chemotherapie ................................................................................................................. 19
1
, Hoofdstuk 5: Verpleegkundige methodiek en de oncologische patiënt ............................. 19
Hoofstuk 11: zorg voor ondersteuning en herstel ............................................................. 24
Hoofdstuk 14: chemotherapie ........................................................................................ 27
Borstkanker ....................................................................................................................... 38
Hoofstuk 24: Mammacarcinoom..................................................................................... 38
Artikelen ........................................................................................................................ 45
Psychosociale zorg en mantelzorg ...................................................................................... 47
Hoofstuk 7: Communicatieve vaardigheden .................................................................... 47
Hoofstuk 11: zorg voor ondersteuning en herstel ............................................................. 50
Artikelen en sites ............................................................................................................ 52
Lesweek 3 ............................................................................................................................. 53
Hormoontherapie .............................................................................................................. 53
Hoofdstuk 15: anti-hormonale therapie ........................................................................... 53
Longkanker + Verpleegkundige aspecten ............................................................................ 57
Hoofdstuk 26: Thoracale oncologie ................................................................................. 57
Farmacologie in de oncologie ............................................................................................. 64
Jong en kanker ................................................................................................................... 64
Radiotherapie .................................................................................................................... 64
Hoofstuk 13: Radiotherapie ............................................................................................ 64
Lesweek 4 ............................................................................................................................. 74
Prostaatkanker .................................................................................................................. 74
Hoofdstuk 27: Urologische oncologie .............................................................................. 74
Palliatieve zorg .................................................................................................................. 75
Hoofstuk 8: Palliatieve zorg ............................................................................................. 75
Interculturele zorg ............................................................................................................. 77
Hoofdstuk 9: Aspecten van transculturele en spirituele zorgverlening .............................. 77
Hoorcollege misselijkheid en braken .................................................................................. 80
Hoorcollege seksualiteit en fertiliteit .................................................................................. 81
Lesweek 5 ............................................................................................................................. 82
Thargeted therapy en Immunotherapy ................................................................................ 82
Hoofdstuk 16: immuun- en targeted therapie .................................................................. 82
Ervaringsdeskundige Hematologie ..................................................................................... 90
Het zieke kind .................................................................................................................... 90
Nucleaire geneeskunde en stralingshygiëne ....................................................................... 90
Hoofdstuk 17: Radionuclidentherapie ............................................................................. 90
Hematologische ziektebeelden bij volwassenen ................................................................. 94
2
, Hoofdstuk 22: Hematologische oncologie ....................................................................... 94
Hoorcollege complementaire zorg.................................................................................... 104
Lesweek 6 ........................................................................................................................... 107
Neuro-oncologie .............................................................................................................. 107
Hoofdstuk 25: Neuro-oncologie .................................................................................... 107
Huidkanker ...................................................................................................................... 109
Hoofstuk 19: dermatologische oncologie ...................................................................... 109
Veilig werken met cytostatica ........................................................................................... 118
Ervaringen rondom verlies naasten ................................................................................... 118
Hoorcollege Palliatieve sedatie en euthanasie .................................................................. 118
Lesweek 7 ........................................................................................................................... 120
AYA-zorg: jongvolwassenen met kanker ............................................................................ 120
Hoofdstuk 6: Leeftijdsspecifieke oncologische zorg ....................................................... 120
Darmkanker..................................................................................................................... 123
Hoofdstuk 20: Gastro-intestinale oncologie .................................................................. 123
Verpleegkundige aspecten palliatieve zorg ....................................................................... 128
Zorg voor het colo- & ileostoma ........................................................................................ 128
Vrijwilligers Palliatieve Terminale Zorg (VPTZ) .................................................................... 128
Hoorcollege dood, verlies en rouw.................................................................................... 128
Lesweek 8 ........................................................................................................................... 130
Oncologische mondzorg .................................................................................................. 130
Totale Larynxextirpatie incl verpleegkundige aspecten ...................................................... 130
Hoofd- halsoncologie....................................................................................................... 130
Hoofdstuk 23: Hoofd- Halsoncologie ............................................................................ 130
Oncologische wondzorg ................................................................................................... 140
Samenvatting/belangrijke punten PowerPoint: .............................................................. 141
Hoorcollege mondzorg ..................................................................................................... 142
3
ONCOLOGIE
2e semester 2026
Anne Freriks (student)
,Inleiding
Deze samenvatting is gemaakt ter voorbereiding op de kennistoets van de minor Oncologie aan
de HAN. De inhoud is voornamelijk gebaseerd op het Leerboek Oncologieverpleegkunde (Van
Spil, 2021) en aangevuld met aantekeningen uit de lessen en hoorcolleges, waarbij extra
aandacht is besteed aan onderwerpen die tijdens het onderwijs als belangrijk zijn benoemd.
In deze samenvatting zijn de volgende hoofdstukken en paragrafen uit het leerboek verwerkt:
- 1.1 t/m 1.9 & 1.11 - 10.1 - 19
- 2 t/m 2.3 - 11.1.1 t/m 11.1.5 & 11.2 - 20.9 t/m 20.12
- 3.1 t/m 3.2.3 t/m 11.2.11 - 22 (zonder 22.9.2,
- 4 - 12.1 22.9.4 en 22.9.5)
- 5 - 13 - 23
- 6 - 14 - 24
- 7 - 15 - 25.2.3 & 25.3
- 8 - 16 - 26 t/m 26.16
- 9 - 17 - 27 t/m 27.2.7
Inhoudsopgave
Inleiding ..................................................................................................................................1
Lesweek 1 ...............................................................................................................................4
Epidemiologie en wat is kanker? ...........................................................................................4
Hoofstuk 1: Kanker, diagnostiek en stadiëring ...................................................................4
Preventie van kanker ............................................................................................................9
Hoofstuk 2: Oncogenetica ................................................................................................9
Organisatie ........................................................................................................................ 11
Hoofdstuk 4: Organisatie van de oncologische zorg ......................................................... 11
Gelukkig heb ik mijn wenkbrauwen nog............................................................................... 13
Radiologie ......................................................................................................................... 13
Behandelmethoden ........................................................................................................... 13
Hoofstuk 3: Klinisch wetenschappelijk onderzoek ........................................................... 13
Hoofdstuk 10: Complementaire en alternatieve behandelmethodes (CAM’s) ................... 14
Hoofdstuk 12: Chirurgie .................................................................................................. 14
Hoorcollege: Pijn bij kanker ................................................................................................ 15
Lesweek 2 ............................................................................................................................. 17
Pathologie ......................................................................................................................... 17
Voeding bij kanker.............................................................................................................. 17
Hoofstuk 11: Zorg voor ondersteuning en herstel ............................................................. 17
Artikels en sites .............................................................................................................. 17
Chemotherapie ................................................................................................................. 19
1
, Hoofdstuk 5: Verpleegkundige methodiek en de oncologische patiënt ............................. 19
Hoofstuk 11: zorg voor ondersteuning en herstel ............................................................. 24
Hoofdstuk 14: chemotherapie ........................................................................................ 27
Borstkanker ....................................................................................................................... 38
Hoofstuk 24: Mammacarcinoom..................................................................................... 38
Artikelen ........................................................................................................................ 45
Psychosociale zorg en mantelzorg ...................................................................................... 47
Hoofstuk 7: Communicatieve vaardigheden .................................................................... 47
Hoofstuk 11: zorg voor ondersteuning en herstel ............................................................. 50
Artikelen en sites ............................................................................................................ 52
Lesweek 3 ............................................................................................................................. 53
Hormoontherapie .............................................................................................................. 53
Hoofdstuk 15: anti-hormonale therapie ........................................................................... 53
Longkanker + Verpleegkundige aspecten ............................................................................ 57
Hoofdstuk 26: Thoracale oncologie ................................................................................. 57
Farmacologie in de oncologie ............................................................................................. 64
Jong en kanker ................................................................................................................... 64
Radiotherapie .................................................................................................................... 64
Hoofstuk 13: Radiotherapie ............................................................................................ 64
Lesweek 4 ............................................................................................................................. 74
Prostaatkanker .................................................................................................................. 74
Hoofdstuk 27: Urologische oncologie .............................................................................. 74
Palliatieve zorg .................................................................................................................. 75
Hoofstuk 8: Palliatieve zorg ............................................................................................. 75
Interculturele zorg ............................................................................................................. 77
Hoofdstuk 9: Aspecten van transculturele en spirituele zorgverlening .............................. 77
Hoorcollege misselijkheid en braken .................................................................................. 80
Hoorcollege seksualiteit en fertiliteit .................................................................................. 81
Lesweek 5 ............................................................................................................................. 82
Thargeted therapy en Immunotherapy ................................................................................ 82
Hoofdstuk 16: immuun- en targeted therapie .................................................................. 82
Ervaringsdeskundige Hematologie ..................................................................................... 90
Het zieke kind .................................................................................................................... 90
Nucleaire geneeskunde en stralingshygiëne ....................................................................... 90
Hoofdstuk 17: Radionuclidentherapie ............................................................................. 90
Hematologische ziektebeelden bij volwassenen ................................................................. 94
2
, Hoofdstuk 22: Hematologische oncologie ....................................................................... 94
Hoorcollege complementaire zorg.................................................................................... 104
Lesweek 6 ........................................................................................................................... 107
Neuro-oncologie .............................................................................................................. 107
Hoofdstuk 25: Neuro-oncologie .................................................................................... 107
Huidkanker ...................................................................................................................... 109
Hoofstuk 19: dermatologische oncologie ...................................................................... 109
Veilig werken met cytostatica ........................................................................................... 118
Ervaringen rondom verlies naasten ................................................................................... 118
Hoorcollege Palliatieve sedatie en euthanasie .................................................................. 118
Lesweek 7 ........................................................................................................................... 120
AYA-zorg: jongvolwassenen met kanker ............................................................................ 120
Hoofdstuk 6: Leeftijdsspecifieke oncologische zorg ....................................................... 120
Darmkanker..................................................................................................................... 123
Hoofdstuk 20: Gastro-intestinale oncologie .................................................................. 123
Verpleegkundige aspecten palliatieve zorg ....................................................................... 128
Zorg voor het colo- & ileostoma ........................................................................................ 128
Vrijwilligers Palliatieve Terminale Zorg (VPTZ) .................................................................... 128
Hoorcollege dood, verlies en rouw.................................................................................... 128
Lesweek 8 ........................................................................................................................... 130
Oncologische mondzorg .................................................................................................. 130
Totale Larynxextirpatie incl verpleegkundige aspecten ...................................................... 130
Hoofd- halsoncologie....................................................................................................... 130
Hoofdstuk 23: Hoofd- Halsoncologie ............................................................................ 130
Oncologische wondzorg ................................................................................................... 140
Samenvatting/belangrijke punten PowerPoint: .............................................................. 141
Hoorcollege mondzorg ..................................................................................................... 142
3
