Casus Lisa
Lisa (Nederlandse nationaliteit) is 24 jaar oud en woont op zichzelf in Rotterdam in een huurwoning
van woningbouwvereniging Keij. Ze heeft een MBO-diploma in administratieve dienstverlening,
maar heeft geen vast werk gevonden in haar vakgebied. Om die reden werkt ze bijna fulltime als
verkoopmedewerker in een kledingwinkel. Haar netto-inkomen ligt rond het minimumloon,
waarmee ze moeite heeft haar maandelijkse lasten te dekken.
Lisa houdt erg van mode en wil graag goed voor de dag komen, zowel op werk als in haar vrije tijd.
Omdat ze regelmatig op social media zit, voelt ze de druk om er perfect uit te zien. Ze koopt vaak
nieuwe kleding, schoenen en accessoires op afbetaling bij online winkels zoals Zalando en H&M.
Haar eerste aankopen betaalde ze netjes af, maar na verloop van tijd begon ze steeds meer te kopen
zonder goed na te denken over hoe ze het zou terugbetalen.
Op dit moment heeft Lisa een schuld van €2.100 bij Klarna, waar ze aankopen op afbetaling heeft
gedaan. Ook heeft ze een schuld van €1.500 bij een webshop voor designerkleding. Daarnaast heeft
zij een openstaande schuld van €1.200 bij haar creditcardmaatschappij, omdat ze de kaart heeft
gebruikt voor dagelijkse boodschappen en restaurantbezoeken.
Lisa heeft daarnaast een auto die ze met een lening heeft gekocht. Ze gebruikt haar auto om op het
werk te komen. Ze had niet genoeg spaargeld om de auto zelf aan te schaffen. De autoverkoper had
daar wel een oplossing voor, namelijk een autolening. Haar autolening bedraagt €8.000, waarvan ze
op dit moment de maandelijkse aflossing niet meer kan betalen. Ook heeft Lisa een schuld van €300
bij de Belastingdienst, vanwege achterstallige motorrijtuigenbelasting.
Daarnaast heeft Lisa een achterstand bij de energiemaatschappij omdat zij haar energierekening niet
automatisch laat afschrijven. Ze heeft een achterstand van €650 bij Eneco. Haar huur heeft ze sinds
drie maanden niet betaald en die achterstand bedraagt €2.250.
Door de groeiende schulden heeft Lisa haar telefoonabonnement niet meer kunnen verlengen en
gebruikt ze een prepaid telefoon. Ook heeft ze een boete van €300 gekregen vanwege onverzekerd
rijden, omdat ze haar autoverzekering niet tijdig heeft betaald.
Lisa merkt dat ze de grip op haar financiën kwijt is. Ze durft haar brieven niet meer te openen en
negeert telefoontjes van incassobureaus. ’s Nachts piekert ze over haar schulden en over hoe ze ooit
alles kan oplossen. Ze schaamt zich zo erg dat ze het tegen niemand durft te zeggen, zelfs niet tegen
haar beste vriendin of ouders. Op een dag ontvangt zij een aankondiging van een deurwaarder tot
beslaglegging.
Lisa barst uiteindelijk op werk in tranen uit. Haar leidinggevende, die haar wil steunen, raadt haar
aan om hulp te zoeken. Na lang twijfelen besluit Lisa om zich aan te melden bij het wijkteam in haar
buurt. Ze hoopt daar de hulp te krijgen die ze nodig heeft om uit de schulden te komen.
Tijdens het eerste gesprek met de schuldhulpverlener van de gemeente wordt al snel duidelijk dat
Lisa haar financiële situatie volledig uit de hand heeft laten lopen. De schuldhulpverlener luistert
aandachtig naar haar verhaal en analyseert samen met haar de stapel ongeopende brieven die ze
, heeft meegenomen. Het wordt duidelijk dat Lisa niet alleen een grote schuldenlast heeft, maar ook
moeite heeft om overzicht te houden en betalingen op tijd te doen.
De schuldhulpverlener legt uit dat schuldhulpverlening verschillende fasen kent, maar dat in Lisa's
geval een structurele aanpak nodig is om verdere financiële problemen te voorkomen. Ze stelt voor
dat Lisa beschermingsbewind overweegt.
Ze legt uit dat beschermingsbewind bedoeld is voor mensen die hun financiële zaken niet meer
zelfstandig kunnen op orde kunnen houden. De schuldhulpverlener is van mening dat Lisa daar op
dit moment hulp bij nodig heeft. Er wordt uitgelegd dat het niet voor altijd is en de
schuldhulpverlener benadrukt dat beschermingsbewind geen straf is, maar juist een manier om haar
te helpen stabiliteit te vinden en stap voor stap haar schulden aan te pakken.
Ze adviseert Lisa om goed na te denken over deze optie en maakt een vervolgafspraak om haar
beslissing te bespreken. In de tussentijd wordt de schuldhulpverlening opgestart. Lisa voelt zich
enerzijds opgelucht dat er een oplossing mogelijk is, maar anderzijds schaamt ze zich dat ze haar
financiën niet zelfstandig op orde heeft kunnen houden. De schuldhulpverlener stelt haar gerust:
"Dit is geen einde, Lisa. Dit is een nieuwe start. Je hoeft het niet meer alleen te doen."
Deze vraag gaat over G&S:
vraag 1 (4 punten)
In het boek ‘basisboek aanpak schulden’ zijn een aantal signalen beschreven die mogelijk
kunnen duiden op het hebben van schulden (Jungmann, 2021). Noem vier van deze signalen
en pas deze toe op de situatie van Lisa.
Betalingsachterstanden
Extra geld vragen
Niet kunnen betalen
Hyperfocus op geld
Sociale signalen
Gedrag
Verzorging
0.5 punt per juist signaal. 0.5 punt voor juiste uitleg.
Deze vraag gaat over recht:
Vraag 2 (7 punten)
Leg uit of de schulden van Lisa worden aangemerkt als problematisch. Betrek de wet en (kort)
overwegingen uit de rechtspraak in je antwoord. (7 punten)
Lisa verdient rond het minimumloon en heeft in totaal €… aan schulden (1 punt). Dit betekent dat
het niet in de rede ligt dat ze haar schulden binnen 3 jaar zal kunnen aflossen en deze dus worden
aangemerkt als problematisch. (1 punt)