Bloed en bloedvorming:
Bloed kan beschouwd worden als BW want beschikt over de 3 typische
bindweefselbestanden:
1) Vezels
- Bloed latent aanwezig, komt tot uiting als reactie op wonden
2) Amorfe matrix
- Vertegenwoordigd door bloedplasma -> 90% water, 10% opgeloste stoffen
(hormonen, vitaminen, AZ, …)
3) Cellen
- Gaat dit hoofdstuk voornamelijk over (gevormde elementen van normaal
circulerend bloed)
Hematocriet: procentuele verhouding aantal bloedcellen – plasma
- Hematocrietbepaling = verhouding volume van de cellen/ totaal
bloedvolume
Bloedserum: bloedplasma minus fibrinogeen en bepaald stollingsfactoren
Cellen in bloed -> in losmazige BW => reden om bloed tot klasse BW te rekenen
Hoofdfuncties bloed:
- Vervoeren zuurstof + CO2
Bloedserum = bloedplasma zonder stollingsfactoren
Kleuring volgens Wright:
Preparaten in dit H -> gekleurd met methode van Wright (James H. Wright)
- Mengsel gebaseerd op alcohol van resine + methyleenblauw ->
kleuringsresultaten gelijkaardig voor H&E-kleuring weefselcoupes (subtiel
kleurverschil)
Bloedcellen zien er licht anders uit in weefselcoupes dan uitstrijkpreparaten!
- Uitstrijkpreparaten: bloedelementen platter + groter
- Coupes: ronder + kleiner
Gemeenschappelijke kenmerken van gevormde elementen en
bindweefselcellen:
Bloedcellen -> cellen van BW
Meeste gebruiken bloedbaan als transportmiddel + zijn er slechts enkele uren tot
dagen
Bijna alle gevormde elementen worden ook buiten circulerend bloed gevonden
- Verspreid tussen vezels v/h ongeordend BW
, Sommige circulerende cellen: immature vorm -> kunnen pas (morfologisch)
gedefinieerd worden nadat ze in BW zijn genesteld
Erythrocyten:
Erythrocyt = meest voorkomende gevormde element (rode bloedcel, RBC)
Bij mammalia: matuur ontwikkelingsstadium RBC nucleus verloren gegaan(wel in
voorlopercellen)
RBC:
- Biconcave schijfjes
- Geen interne organellen
- 5,5 - 7,5 mm diameter
Beperkte levensduur (+/- 120 dagen)
Howell-Jolly lichaampjes: RBC met restanten v/d kern -> 1%
Rode kleur bloed -> hemoglobine in RBC
- Kan zuurstof binden
Morfologie:
- Uniform bij meeste zoogdieren
- Varianten -> gevolg van artefacten en/of resultaat van ziekte
Uitzondering: kameelachtigen: RBC ovale vorm i.p.v. ronde
Poikilocytosis = voorkomen RBC met abnormale vorm
RBC -> sterk vervormbaar:
- Hypertonisch midden -> water onttrokken aan RBC => schrompelen
- Hypotonisch midden -> RBC zwellen/ barsten (= hemolyse)
o Hemolyse: ook veroorzaakt door bacteriën en slangen gif die
hemolytische substanties bevatten
Anemie -> bloedvolume lager dan normaal of hemoglobinegehalte laag of RBC
kleiner dan normaal
- Microplaan: te kleine doormeter
- Microcytair: te klein volume
Bloedbezinking:
Onstolbaar bloed in gekalibreerd buisje -> RBC neiging tot agglutinatie
(samenklontering)
- Zwaartekracht: klonters naar bodem buis
Bezinkingssnelheid = afhankelijk vorm, grootte, elektrische lading RBC, …
Normale bezinkingssnelheid: afhankelijk van diersoort
Bij zwangerschap + onder pathologische omstandigheden: bezinkingssnelheid
kan toenemen
Bloed kan beschouwd worden als BW want beschikt over de 3 typische
bindweefselbestanden:
1) Vezels
- Bloed latent aanwezig, komt tot uiting als reactie op wonden
2) Amorfe matrix
- Vertegenwoordigd door bloedplasma -> 90% water, 10% opgeloste stoffen
(hormonen, vitaminen, AZ, …)
3) Cellen
- Gaat dit hoofdstuk voornamelijk over (gevormde elementen van normaal
circulerend bloed)
Hematocriet: procentuele verhouding aantal bloedcellen – plasma
- Hematocrietbepaling = verhouding volume van de cellen/ totaal
bloedvolume
Bloedserum: bloedplasma minus fibrinogeen en bepaald stollingsfactoren
Cellen in bloed -> in losmazige BW => reden om bloed tot klasse BW te rekenen
Hoofdfuncties bloed:
- Vervoeren zuurstof + CO2
Bloedserum = bloedplasma zonder stollingsfactoren
Kleuring volgens Wright:
Preparaten in dit H -> gekleurd met methode van Wright (James H. Wright)
- Mengsel gebaseerd op alcohol van resine + methyleenblauw ->
kleuringsresultaten gelijkaardig voor H&E-kleuring weefselcoupes (subtiel
kleurverschil)
Bloedcellen zien er licht anders uit in weefselcoupes dan uitstrijkpreparaten!
- Uitstrijkpreparaten: bloedelementen platter + groter
- Coupes: ronder + kleiner
Gemeenschappelijke kenmerken van gevormde elementen en
bindweefselcellen:
Bloedcellen -> cellen van BW
Meeste gebruiken bloedbaan als transportmiddel + zijn er slechts enkele uren tot
dagen
Bijna alle gevormde elementen worden ook buiten circulerend bloed gevonden
- Verspreid tussen vezels v/h ongeordend BW
, Sommige circulerende cellen: immature vorm -> kunnen pas (morfologisch)
gedefinieerd worden nadat ze in BW zijn genesteld
Erythrocyten:
Erythrocyt = meest voorkomende gevormde element (rode bloedcel, RBC)
Bij mammalia: matuur ontwikkelingsstadium RBC nucleus verloren gegaan(wel in
voorlopercellen)
RBC:
- Biconcave schijfjes
- Geen interne organellen
- 5,5 - 7,5 mm diameter
Beperkte levensduur (+/- 120 dagen)
Howell-Jolly lichaampjes: RBC met restanten v/d kern -> 1%
Rode kleur bloed -> hemoglobine in RBC
- Kan zuurstof binden
Morfologie:
- Uniform bij meeste zoogdieren
- Varianten -> gevolg van artefacten en/of resultaat van ziekte
Uitzondering: kameelachtigen: RBC ovale vorm i.p.v. ronde
Poikilocytosis = voorkomen RBC met abnormale vorm
RBC -> sterk vervormbaar:
- Hypertonisch midden -> water onttrokken aan RBC => schrompelen
- Hypotonisch midden -> RBC zwellen/ barsten (= hemolyse)
o Hemolyse: ook veroorzaakt door bacteriën en slangen gif die
hemolytische substanties bevatten
Anemie -> bloedvolume lager dan normaal of hemoglobinegehalte laag of RBC
kleiner dan normaal
- Microplaan: te kleine doormeter
- Microcytair: te klein volume
Bloedbezinking:
Onstolbaar bloed in gekalibreerd buisje -> RBC neiging tot agglutinatie
(samenklontering)
- Zwaartekracht: klonters naar bodem buis
Bezinkingssnelheid = afhankelijk vorm, grootte, elektrische lading RBC, …
Normale bezinkingssnelheid: afhankelijk van diersoort
Bij zwangerschap + onder pathologische omstandigheden: bezinkingssnelheid
kan toenemen