PGZE03
Periode 4
3 ECTS/2 lessen per week
Tentamen: schriftelijk tentamen (open/invul/meerkeuze/G,F) – kennis – toepassen
o Lessen op school/PPT/overig lesmateriaal/(blauwe boek scans)
,INHOUDSOPGAVE
Les 1: Introductie & circulatie ....................................................................................................... 4
Anatomie hart .................................................................................................................................. 5
les 2: Grote & kleine circulatie....................................................................................................... 7
Hart geleidingssysteem .................................................................................................................... 9
Schematische tekening van het hart .................................................................................................10
Parameters .....................................................................................................................................11
Bloedvoorziening van het hart zelf ....................................................................................................12
Les 3: Circulatie geleidingssysteem ............................................................................................. 13
Bloedvaten .....................................................................................................................................15
Les 4: Arteriële pomp & spierpomp ............................................................................................... 17
Les 5: Bloeddruk .......................................................................................................................... 18
Les 6: Bloed ................................................................................................................................. 22
Vochthuishouding ...........................................................................................................................24
Meet-en-regelsystemen ..................................................................................................................25
Lymfatisch systeem ........................................................................................................................26
Les 7: Vochthuishouding .............................................................................................................. 27
Les 8: Afweer ............................................................................................................................... 31
Les 9: Afweer ............................................................................................................................... 34
Les 10: Respiratie ........................................................................................................................ 35
Vervolg ...........................................................................................................................................39
Vragenblad Respiratie van andere diersoorten ..................................................................................41
Syrinx .............................................................................................................................................42
Les 11: Zenuwstelsel ................................................................................................................... 44
Zenuw- & impulsgeleiding ................................................................................................................44
Synaps & neurotransmitters ............................................................................................................45
Indeling zenuwstelsel ......................................................................................................................47
Les 12: Hersenzenuwen/Ruggenmerg & reflex .............................................................................. 50
hersenen ........................................................................................................................................52
Les 13: Vragen in de les ................................................................................................................ 54
2
,Les 14: Zintuigen.......................................................................................................................... 55
Oog ................................................................................................................................................55
Oor .................................................................................................................................................56
Reuk & smaak .................................................................................................................................58
Huidzintuigen & proprioreceptie.......................................................................................................59
Overige zintuigen.............................................................................................................................61
Oefenvragen ...................................................................................................................................62
3
, LES 1: INTRODUCTIE & CIRCULATIE
Ligging van het hart = in de thorax (borstkas), achter het sternum (borstbeen) in het mediastinum (ruimte
tussen longen) en de apex (hartpunt) wijst naar linksonder.
Anatomie van het hart
Bestaat uit spierweefsel met 4 holtes
Gescheiden door 2 bindweefselringen (annuli fibrosi (cordis) à elk 2 openingen met kleppen
1. Atrium (boezems) L/R
2. Ventrikel (kamers) L/R
3. Tussen atria en ventrikels + bij opening van ventrikels naar Arteria pulmonalis (longslagader) en
Aorta (lichaamsslagader) zitten kleppen
Kleine bloedsomloop/longcirculatie: rechter atrium en ventrikel, pompen bloed vanuit het hart naar de
longen. Er is niet veel kracht nodig om bloed rond te pompen à rechter ventrikel minder dikke spierwand.
• RV à longslagader à capillairnetwerk van longen à longader à LA.
Grote bloedsomloop/lichaamscirculatie: vanuit linker atrium en ventrikel, pompen naar het hele
lichaam (ook hersenen). VEEL kracht nodig à dikke spierwand.
• LV à aorta à slagaders à capillairnetwerk van organen en weefsels à aders à holle aders à
RA.
Hartkleppen:
AV-kleppen/Atrioventriculaire kleppen (1 & 2): tussen de atria & ventrikels.
Open; bloed vanuit atrium à ventrikel.
Dicht; ventrikel naar slagader, Chordae tendineae peesjes voorkomen dat kleppen te ver doorslaan. Deze
spierbundels steken uit in het ventrikel = musculi papillares (papillaire spieren).
1. Tricuspidalisklep: 3-delige klep, zorgt ervoor dat het bloed niet terug kan stromen vanuit het
RECHTER ventrikel naar het RECHTER atrium. AV-kleppen zitten vast aan bindweefsel.
2. Mitralisklep: 2-delige klep, zorgt dat het bloed uit het LINKER atrium naar het LINKER ventrikel
kan en niet terug naar LINKER atrium gaat, maar naar de aorta.
Halvemaanvormige kleppen: tussen ventrikels, aorta of longslagader, bestaat uit 3-
zakvormige vliezen. Opengeduwd door bloed dat van ventrikel à slagader stroomt.
Ontspanning van ventrikels = kleppen dicht.
Pulmonalisklep: tussen RV & longslagader.
Aortaklep: tussen LV & aorta.
Septum cordis (harttussenschot): linker en rechter hart gescheiden met een
tussenschot.
4