Leersamenvatting — Periode 3
Deze samenvatting behandelt: krachtgericht werken, gesprekstechnieken
(OMA/LSD/ANNA/NIVEA/OEN/DIK), motiverende gespreksvoering (MG), oplossingsgericht en
progressiegericht werken (PG), en de bijbehorende modellen en interventies.
, 1. Krachtgericht werken — basis
Krachtgericht werken komt voort uit de positieve psychologie en richt zich niet op klachten, maar op het
vergroten van persoonlijke krachten en eigen regie.
1.1 Kernidee
• Problemen en beperkingen horen bij het leven, maar zijn niet leidend voor identiteit of toekomst.
• Lijden ontstaat pas wanneer beperkingen voortdurend centraal blijven staan.
• Mensen met vergelijkbare diagnoses ervaren hun situatie verschillend, afhankelijk van
betekenisgeving, context en steun.
• Gezondheid = vermogen om zelf richting te geven aan het eigen leven (autonomie en regie), niet de
afwezigheid van klachten.
• Positieve psychologie is een aanvulling op probleemgericht denken, geen vervanging — problemen
kunnen ook bijdragen aan groei.
1.2 PERMA-model (positieve psychologie)
Vijf pijlers van welbevinden, ontwikkeld vanuit het werk van Seligman en Csikszentmihalyi:
Pijler Betekenis
Positive emotions Positieve emoties zoals hoop en vertrouwen stimuleren verandering.
Engagement Betrokkenheid/zingeving in activiteiten die betekenisvol worden ervaren.
Relationships Warme, ondersteunende verbindingen met anderen.
Meaning Betekenis ervaren door bij te dragen aan iets groters dan jezelf.
Accomplishment Succes ervaren en doelen behalen.
1.3 Probleemgericht vs. krachtgericht
Probleemgericht werken Krachtgericht werken
Focus op wat fout gaat, oorzaken, het verleden. Focus op wat goed gaat, wat werkt,
mogelijkheden.
Geeft inzicht, maar weinig energie; vaak Focus op toekomst en ontwikkeling; stimuleert
frustratie/passiviteit. energie en verandering.
Let op de toets: de professional weegt bewust af welke benadering bij de situatie past — het is geen 'of/of',
maar een keuze.
1.4 Basishouding krachtgericht werken
• Gelijkwaardigheid
• Respect en waardering
• Optimisme en hoop
• Aansluiten bij de leefwereld
• Samenwerking