Hoofdstuk 12 Medische beeldvorming
Paragraaf 12.1 ‘Echografie en MRI’
Echografie
Echografie: een techniek die binnen en buiten de geneeskunde veel toepassingen heeft.
Een transducer zendt geluidsgolven met frequenties tussen 1 MHz en 10 MHz uit ultrasoon
geluid (niet te horen). Hoe langer het geluid erover doet om terug te keren, hoe groter de afstand tot
de baby is. Het beeld van de baby heet de echo.
v = f ·λ
- v (geluidssnelheid) = afhankelijk van soort weefsel (15A)
- f = frequentie van geluidsgolf ligt vast
Een deel van de golf reflecteert als de geluidgolf van het ene naar het andere medium gaat. Groot
verschil geluidssnelheid? Veel reflectie duidelijk zichtbaar op echo.
Elektromagnetische golven
Bij MRI wordt er gebruikt van microgolven (elektromagnetische golven fotonen).
Hoe hoger de frequentie, hoe hoger de energie. Tabel 19B.
MRI
MRI-scan: gebaseerd op magnetische eigenschappen van waterstofkernen.
MRI-apparaat heeft sterk magnetisch veld aangelegd. De waterstofkernen richten zich evenwijdig
aan het veld, wanneer de kern tegengesteld is heeft de kern meer energie.
De frequentie die nodig is om een waterstofkern van de lage energietoestand naar de hoge
energietoestand te brengen door een foton op te nemen, heet de resonantiefrequentie. Na een tijd
wordt het foton weer uitgezonden weer naar de lage energietoestand.
Factoren:
1. Sterkte magnetisch veld;
2. Soort weefsel.
3 belangrijkste onderdelen van een MRI-apparaat:
1. Holle cilindrische elektromagneet zorg voor homogeen sterk magnetisch veld.
2. Zendspoelen zenden fotonen uit met een frequentie van 50 MHz.
3. Ontvangstspoelen ontvangen de door het lichaam uitgezonden fotonen.
De gradiëntspoelen veranderen het aanwezige magnetische veld. De fotonfrequentie wordt
aangepast zodat alleen de kernen uit het gradiëntveld een foton kunnen opnemen en uitzenden
zo krijg je een beeld uit welk lichaamsdeel de fotonen afkomstig zijn.
Het type weefsel bepaalt hoelang het duurt voordat een waterstofkern een foton uitzendt.
, Paragraaf 2 ‘Röntgenfoto en CT-scan’’
Röntgenfoto
Bij een röntgenfoto zendt een röntgenbron een korte periode röntgenstraling uit, een detector
registreert hoeveel straling doorgelaten wordt. Donker in foto = laat veel straling door. Wat je goed
ziet in de foto in het boek, daar is de straling goed tegen gehouden.
Halveringsdikte
Doorlatingskromme: de grafiek die de intensiteit van doorgelaten straling weergeeft als functie van
de dikte.
Je berekent de intensiteit van de straling die wordt doorgelaten met:
I = I0 · (1/2) d/d1/2
- I = Intensiteit die wordt doorgelaten W/m 2
- I0 = intensiteit die op het materiaal valt W/m 2
- d = dikte materiaal tussen de bron en ontvanger m
- d1/2 = halveringsdikte m
De halveringsdikte hangt af van het materiaal en de energie van de straling (28F).
Kleinere halveringsdikte? Houdt straling beter tegen. (Bot houdt de straling dus beter tegen dan
overige weefsels kleinere intensiteit van röntgenstraling)
De weerkaatste röntgenstraling heet strooistraling, verpleegkundigen dragen een loodschort en
staan achter loodglas.
CT-scan
Bij een CT-scan draait de röntgenbron om de patiënt heen om opnamen uit verschillende hoeken te
maken 3D beeld.
Paragraaf 12.1 ‘Echografie en MRI’
Echografie
Echografie: een techniek die binnen en buiten de geneeskunde veel toepassingen heeft.
Een transducer zendt geluidsgolven met frequenties tussen 1 MHz en 10 MHz uit ultrasoon
geluid (niet te horen). Hoe langer het geluid erover doet om terug te keren, hoe groter de afstand tot
de baby is. Het beeld van de baby heet de echo.
v = f ·λ
- v (geluidssnelheid) = afhankelijk van soort weefsel (15A)
- f = frequentie van geluidsgolf ligt vast
Een deel van de golf reflecteert als de geluidgolf van het ene naar het andere medium gaat. Groot
verschil geluidssnelheid? Veel reflectie duidelijk zichtbaar op echo.
Elektromagnetische golven
Bij MRI wordt er gebruikt van microgolven (elektromagnetische golven fotonen).
Hoe hoger de frequentie, hoe hoger de energie. Tabel 19B.
MRI
MRI-scan: gebaseerd op magnetische eigenschappen van waterstofkernen.
MRI-apparaat heeft sterk magnetisch veld aangelegd. De waterstofkernen richten zich evenwijdig
aan het veld, wanneer de kern tegengesteld is heeft de kern meer energie.
De frequentie die nodig is om een waterstofkern van de lage energietoestand naar de hoge
energietoestand te brengen door een foton op te nemen, heet de resonantiefrequentie. Na een tijd
wordt het foton weer uitgezonden weer naar de lage energietoestand.
Factoren:
1. Sterkte magnetisch veld;
2. Soort weefsel.
3 belangrijkste onderdelen van een MRI-apparaat:
1. Holle cilindrische elektromagneet zorg voor homogeen sterk magnetisch veld.
2. Zendspoelen zenden fotonen uit met een frequentie van 50 MHz.
3. Ontvangstspoelen ontvangen de door het lichaam uitgezonden fotonen.
De gradiëntspoelen veranderen het aanwezige magnetische veld. De fotonfrequentie wordt
aangepast zodat alleen de kernen uit het gradiëntveld een foton kunnen opnemen en uitzenden
zo krijg je een beeld uit welk lichaamsdeel de fotonen afkomstig zijn.
Het type weefsel bepaalt hoelang het duurt voordat een waterstofkern een foton uitzendt.
, Paragraaf 2 ‘Röntgenfoto en CT-scan’’
Röntgenfoto
Bij een röntgenfoto zendt een röntgenbron een korte periode röntgenstraling uit, een detector
registreert hoeveel straling doorgelaten wordt. Donker in foto = laat veel straling door. Wat je goed
ziet in de foto in het boek, daar is de straling goed tegen gehouden.
Halveringsdikte
Doorlatingskromme: de grafiek die de intensiteit van doorgelaten straling weergeeft als functie van
de dikte.
Je berekent de intensiteit van de straling die wordt doorgelaten met:
I = I0 · (1/2) d/d1/2
- I = Intensiteit die wordt doorgelaten W/m 2
- I0 = intensiteit die op het materiaal valt W/m 2
- d = dikte materiaal tussen de bron en ontvanger m
- d1/2 = halveringsdikte m
De halveringsdikte hangt af van het materiaal en de energie van de straling (28F).
Kleinere halveringsdikte? Houdt straling beter tegen. (Bot houdt de straling dus beter tegen dan
overige weefsels kleinere intensiteit van röntgenstraling)
De weerkaatste röntgenstraling heet strooistraling, verpleegkundigen dragen een loodschort en
staan achter loodglas.
CT-scan
Bij een CT-scan draait de röntgenbron om de patiënt heen om opnamen uit verschillende hoeken te
maken 3D beeld.
