Samenvatting Hoofdstuk 3
§3.1 Chili beeft
Zware bevingen
In 1960 had een aardbeving een kracht van 9.5 op de schaal van Richter
- Het epicentrum lag op 60 m onder de bodem
- meeste slachtoffers vielen bij tsunami als gevolg v.d aardbeving
- na aardbeving altijd naschokken, uren/dagen later plaatsvinden in zelfde gebied =
gevolg ontladen spanning op andere plekken langs breuk
Wegduiken
Aardbevingen ontstaan door bewegingen langs breuken in aardkorst, ontstaan
convergentie Nazca met Zuid-AM → oceanische plaat duikt onder continentale plaat =
subductie
- rond de 8-10 cm per jaar verschuiven, met horten en stoten
, - zijschuivende breuk = twee stukken aardkorst horizontaal langs elkaar
- opschuivingsbreuk = aardkorst langs breukvlak naar boven geduwd
(hoogteverschillen)
- afschuivingsbreuk = oprekking gesteente breekt het en zakt verticaal naar beneden
(scherpe rand)
Seismisch gat
Na aardbeving bouwt spanning op vaak op ander punt en herhaald cyclus steeds weer
- seismisch gat = gebied waar lang geen zware aardbeving is geweest vergeleken
omringende gebieden
Het Andesgebergte
Door langste subductiezone is Andesgebergte ontstaan, diep onder Z-Am plaat smelt
Nazcaplaat
- → magma gevormd, stijgt op en vormt reeks vulkanen → door druk
opstijgend magma horizontale gesteentelagen erboven opzij + omhoog
gedrukt → scheef liggen en geplooid = plooiingsgebergte
- gebied met veel breuken → breukgebergten, rij afschuivingsbreuken daarlangs
verschuift blok aardkorst ten opzichte van ernaast gelegen deel naar boven/beneden
= stelsel relatief hoger (horsten) en lager (slenken) gebieden
- doordat oceaanbodem gedwongen te duiken = trog ontstaan (breuk aardkorst) =
Atamacatrog
§3.2 Chili brand
Ontstaan van vulkanen
Vulkanen Chili net als aardbevingen en Andes als gevolg subductie
- platen bestaan uit stollingsgesteente, als gesteente bij stolling langzaam afkoelt =
graniet (lichter), snelle koeling = basalt (zwaarder)
- zwaardere plaat zakt in aardmantel, convectiestroom in mantel kan oceaanbodem
wel 600-700 km naar beneden trekken
- bepaalde diepte korst te smelten → magma stijg op, vormt gesteente, klein deel
komt verder omhoog, bouwt druk op, bereikt langs breuken aardopp. = explosieve
vulkanen
Drie platen
Zuiden Chili = samenkomst drie platen, Nazca(8-10 cm) ↳ + Zuid-Am + ↲ (2
cm)Antarctische
- meestal mid-oceanische ruggen waar nieuwe aardkorst vormt ver van
subductiegebieden = tijd om miljoenen jaren oud te worden.
- mid oceanische rug → platen uit elkaar → magma omhoog, stolt direct =
vormt gebergte in zee
§3.1 Chili beeft
Zware bevingen
In 1960 had een aardbeving een kracht van 9.5 op de schaal van Richter
- Het epicentrum lag op 60 m onder de bodem
- meeste slachtoffers vielen bij tsunami als gevolg v.d aardbeving
- na aardbeving altijd naschokken, uren/dagen later plaatsvinden in zelfde gebied =
gevolg ontladen spanning op andere plekken langs breuk
Wegduiken
Aardbevingen ontstaan door bewegingen langs breuken in aardkorst, ontstaan
convergentie Nazca met Zuid-AM → oceanische plaat duikt onder continentale plaat =
subductie
- rond de 8-10 cm per jaar verschuiven, met horten en stoten
, - zijschuivende breuk = twee stukken aardkorst horizontaal langs elkaar
- opschuivingsbreuk = aardkorst langs breukvlak naar boven geduwd
(hoogteverschillen)
- afschuivingsbreuk = oprekking gesteente breekt het en zakt verticaal naar beneden
(scherpe rand)
Seismisch gat
Na aardbeving bouwt spanning op vaak op ander punt en herhaald cyclus steeds weer
- seismisch gat = gebied waar lang geen zware aardbeving is geweest vergeleken
omringende gebieden
Het Andesgebergte
Door langste subductiezone is Andesgebergte ontstaan, diep onder Z-Am plaat smelt
Nazcaplaat
- → magma gevormd, stijgt op en vormt reeks vulkanen → door druk
opstijgend magma horizontale gesteentelagen erboven opzij + omhoog
gedrukt → scheef liggen en geplooid = plooiingsgebergte
- gebied met veel breuken → breukgebergten, rij afschuivingsbreuken daarlangs
verschuift blok aardkorst ten opzichte van ernaast gelegen deel naar boven/beneden
= stelsel relatief hoger (horsten) en lager (slenken) gebieden
- doordat oceaanbodem gedwongen te duiken = trog ontstaan (breuk aardkorst) =
Atamacatrog
§3.2 Chili brand
Ontstaan van vulkanen
Vulkanen Chili net als aardbevingen en Andes als gevolg subductie
- platen bestaan uit stollingsgesteente, als gesteente bij stolling langzaam afkoelt =
graniet (lichter), snelle koeling = basalt (zwaarder)
- zwaardere plaat zakt in aardmantel, convectiestroom in mantel kan oceaanbodem
wel 600-700 km naar beneden trekken
- bepaalde diepte korst te smelten → magma stijg op, vormt gesteente, klein deel
komt verder omhoog, bouwt druk op, bereikt langs breuken aardopp. = explosieve
vulkanen
Drie platen
Zuiden Chili = samenkomst drie platen, Nazca(8-10 cm) ↳ + Zuid-Am + ↲ (2
cm)Antarctische
- meestal mid-oceanische ruggen waar nieuwe aardkorst vormt ver van
subductiegebieden = tijd om miljoenen jaren oud te worden.
- mid oceanische rug → platen uit elkaar → magma omhoog, stolt direct =
vormt gebergte in zee
