Strafprocesrecht: week 1
Stappen in het strafprocesrecht:
- stap 1: er wordt een melding gedaan. (aangifte of 112 melding)
- stap 2: politie doet onderzoek onder leiding van de officier van justitie (OM).
- stap 3: op basis van het onderzoek komt er iemand naar voren ten aanzien van wie een
redelijk vermoeden bestaat dat hij schuldig is verdachte
- stap 4: de verdachte wordt aangehouden en onder meer verhoort door de politie. De
verdachte heeft hierbij ook rechten, zoals het recht op overleg met een advocaat (raadsman)
en het zwijgrecht. De verdachte hoeft niet actief mee te werken aan zijn eigen veroordeling.
We noemen dat *Nemo tenetur* beginsel.
- stap 5: de officier van justitie seponeert de zaak of gaat dagvaarden.
(opportuniteitsbeginsel art. 167 Sv en art. 242 Sv)
- stap 6: zitting op de rechtbank. De rechter bespreekt het dossier met de verdachte. De
persoonlijke omstandigheden van de verdachte komen ook aan bod. De reclassering wordt
in sommige gevraagd om een rapportage op te maken en geeft een advies. Het slachtoffer
kan ook aanwezig zijn tijdens de zitting en heeft spreekrecht. Het slachtoffer of de
nabestaande van het slachtoffer kan/kunnen een schadevergoeding eisen (vordering
benadeelde partij).
- stap 7: vonnis.
- stap 8: de zaak eindigt kortgezegd als volgt: 1) vrijspraak, de rechtbank vindt dat er te
weinig bewijs is. 2) veroordelen, de rechtbank vindt dat er genoeg bewijs is.
- stap 9: hoger beroep bij het Gerechtshof.
- stap 10: in cassatie bij de Hoge Raad.
Legaliteitsbeginsel:
- Art. 1 Sr en Art. 1 Sv
- essentieel beginsel van onze rechtstaat
Art. 1 Sv:
- strafvordering heeft alleen plaats op de wijze bij de wet voorzien.
strafvordering geeft de regels omtrent de procedure in het strafprocesrecht.
bij de wet voorzien leert ons dat het moet gaan om een wet in formele zin. Een wet
dat is aangesteld door de regering en Staten-Generaal gezamenlijk.
Art. 1 Sr:
- geen feit is strafbaar dan uit kracht van een daaraan voorafgegane wettelijke strafbepaling.
geen feit is strafbaar de inhoud van de strafbepalingen, welk handelen kan niet door
de beugel.
wettelijke strafbepaling het hoeft niet perse een wet in formele zin te zijn.
4 beginselen:
- lex scripta het is pas strafbaar als het in de wet is opgenomen.
- verbod van terugwerkende kracht leert ons dat alleen het handelen strafbaar is als het
op dat moment is vastgesteld als strafbaar feit in de wet.
, - lex certa leert ons dat het strafbaar handelen voldoende omschreven moet zijn. Het
moet duidelijk zijn wat strafbaar is en wat niet. Als burger weet je waar je aan toe bent.
- verbod van analogie leert ons dat wetsbepaling niet te ruim mogen worden uitgelegd.
4 interpretatie methodes:
- letter van de wet grammaticale interpretatiemethode
- ontstaansgeschiedenis van de wet wetshistorisch interpretatiemethode
- plaats van de regel in het systeem systematische interpretatiemethode
- doel van de wet teleologische interpretatiemethode
Inquisitoir karakter = de rechten zijn ongelijk tussen de verdachte en het OM.
Accusatoir karakter = de rechten zijn gelijk.
Stappen in het strafprocesrecht:
- stap 1: er wordt een melding gedaan. (aangifte of 112 melding)
- stap 2: politie doet onderzoek onder leiding van de officier van justitie (OM).
- stap 3: op basis van het onderzoek komt er iemand naar voren ten aanzien van wie een
redelijk vermoeden bestaat dat hij schuldig is verdachte
- stap 4: de verdachte wordt aangehouden en onder meer verhoort door de politie. De
verdachte heeft hierbij ook rechten, zoals het recht op overleg met een advocaat (raadsman)
en het zwijgrecht. De verdachte hoeft niet actief mee te werken aan zijn eigen veroordeling.
We noemen dat *Nemo tenetur* beginsel.
- stap 5: de officier van justitie seponeert de zaak of gaat dagvaarden.
(opportuniteitsbeginsel art. 167 Sv en art. 242 Sv)
- stap 6: zitting op de rechtbank. De rechter bespreekt het dossier met de verdachte. De
persoonlijke omstandigheden van de verdachte komen ook aan bod. De reclassering wordt
in sommige gevraagd om een rapportage op te maken en geeft een advies. Het slachtoffer
kan ook aanwezig zijn tijdens de zitting en heeft spreekrecht. Het slachtoffer of de
nabestaande van het slachtoffer kan/kunnen een schadevergoeding eisen (vordering
benadeelde partij).
- stap 7: vonnis.
- stap 8: de zaak eindigt kortgezegd als volgt: 1) vrijspraak, de rechtbank vindt dat er te
weinig bewijs is. 2) veroordelen, de rechtbank vindt dat er genoeg bewijs is.
- stap 9: hoger beroep bij het Gerechtshof.
- stap 10: in cassatie bij de Hoge Raad.
Legaliteitsbeginsel:
- Art. 1 Sr en Art. 1 Sv
- essentieel beginsel van onze rechtstaat
Art. 1 Sv:
- strafvordering heeft alleen plaats op de wijze bij de wet voorzien.
strafvordering geeft de regels omtrent de procedure in het strafprocesrecht.
bij de wet voorzien leert ons dat het moet gaan om een wet in formele zin. Een wet
dat is aangesteld door de regering en Staten-Generaal gezamenlijk.
Art. 1 Sr:
- geen feit is strafbaar dan uit kracht van een daaraan voorafgegane wettelijke strafbepaling.
geen feit is strafbaar de inhoud van de strafbepalingen, welk handelen kan niet door
de beugel.
wettelijke strafbepaling het hoeft niet perse een wet in formele zin te zijn.
4 beginselen:
- lex scripta het is pas strafbaar als het in de wet is opgenomen.
- verbod van terugwerkende kracht leert ons dat alleen het handelen strafbaar is als het
op dat moment is vastgesteld als strafbaar feit in de wet.
, - lex certa leert ons dat het strafbaar handelen voldoende omschreven moet zijn. Het
moet duidelijk zijn wat strafbaar is en wat niet. Als burger weet je waar je aan toe bent.
- verbod van analogie leert ons dat wetsbepaling niet te ruim mogen worden uitgelegd.
4 interpretatie methodes:
- letter van de wet grammaticale interpretatiemethode
- ontstaansgeschiedenis van de wet wetshistorisch interpretatiemethode
- plaats van de regel in het systeem systematische interpretatiemethode
- doel van de wet teleologische interpretatiemethode
Inquisitoir karakter = de rechten zijn ongelijk tussen de verdachte en het OM.
Accusatoir karakter = de rechten zijn gelijk.
