,Inhoud:
01 Achtergrond bij de studie van psychologie 9
Drie fundamentele ideeën voor psychologie: een historisch overzicht 9
Het idee van fysieke oorzaak van gedrag 9
Het idee dat de geest en het gedrag worden gevormd door ervaring 11
Het idee dat de machinerie van gedrag en geest evolueerde door natuurlijke selectie 11
De reikwijdte van psychologie 12
Soorten verklaringen in de psychologie en hun toepassing op seksuele jaloezie 12
Een opmerking over psychologische specialiteiten 14
Psychologie houdt verband met andere wetenschappelijke velden 14
Psychologie als beroep 15
02 Methoden van de Psychologie 16
Lessen van slimme Hans 16
Het mysterie 16
De oplossing 16
Observaties, theorieën en hypothesen 16
De lessen 17
Soorten onderzoeksstrategieën 17
Onderzoeksontwerpen 17
Onderzoeksinstellingen 18
Methoden voor gegevensverzameling 18
Statistische methoden in de psychologie 19
Beschrijvende statistieken 19
Inferentiële statistieken 20
Minimaliseren van vooroordelen in psychologisch onderzoek 20
Vooringenomen monsters vermijden 21
Betrouwbaarheid en geldigheid van metingen 21
Het vermijden van effecten van waarnemer-verwachting en subject-verwachting 21
Eerdere onderzoeken repliceren 22
Ethische kwesties in psychologisch onderzoek 22
Onderzoek met mensen 22
Onderzoek met dieren 23
03 Genetische en evolutionaire grondlegging van gedrag 24
Overzicht van fundamentele genetische mechanismen 24
Hoe genen gedrag beïnvloeden 24
Hoe genen worden doorgegeven bij seksuele voortplanting 25
Overerving van gedragskenmerken 25
Voorbeelden van gedragskenmerken van één gen (Mendeliaans) 25
Polygene kenmerken en selectief fokken 26
Epigenetica: hoe genen echt aan en uit worden gezet 26
Evolutie door natuurlijke selectie 27
Darwin's Insight: Selective Breeding komt voor in de natuur 27
Genetische diversiteit levert het materiaal voor natuurlijke selectie 27
1
, Veranderingen in het milieu zorgen voor de kracht voor natuurlijke selectie 27
Evolutie heeft geen vooruitziende blik 27
Natuurlijke selectie als basis voor functionalisme 28
Distale en nabije verklaringen van gedrag 28
Beperkingen op functionalistisch denken 28
Natuurlijke selectie als basis voor het begrijpen van soort-typisch gedrag 28
Soort-typisch gedrag bij mensen 29
De waarde van soort overschrijdende vergelijkingen van soort-typisch gedrag 30
Evolutionaire analyses van paren, agressie en helpen 30
Een theorie die paringspatronen relateert aan ouderlijke investeringen 30
Hoe zit het met menselijke paringspatronen? 31
Geslachtsverschillen in agressie 32
Patronen van helpen 32
04 De neutrale controle over gedrag 34
Neuronen: De bouwstenen van de hersenen 34
Drie basis variaties van neuronen en structuren gerelateerd hieraan 34
Hoe neuronen signalen langs axonen verzenden 35
Hoe neuronen andere neuronen beïnvloeden: Synaptische transmissie 35
De ontwikkeling van neuronen 36
Spiegelneuronen: een manier van sociaal leren? 36
Methoden om de gedragsfuncties van de hersenen in kaart te brengen 36
Methoden om menselijke hersenen te bestuderen 36
Methoden om niet menselijke hersenen te bestuderen 37
Functionele indeling van het zenuwstelsel 38
Perifere zenuwen: de interface van het zenuwstelsel met de wereld 38
Het ruggenmerg: kanaal en organisator van eenvoudig gedrag 38
Subcorticale structuren 39
De cerebrale cortex 40
Hoe hormonen interactie aangaan met het zenuwstelsel 40
Hoe hormonen gedrag beïnvloeden 40
Hoe hormonen door de hersenen worden gereguleerd 41
Hormonale invloeden op seksdrive 41
Hemisferische verschillen in de cerebrale cortex 41
Effecten van het chirurgisch scheiden van de hersenhelften: gespleten brein, gespleten psyche 41
Taalgebieden van de linkerhemisfeer 42
Verandering van de hersen in tijd 43
Als je het gebruikt, zal het groeien 43
Versterken van synapsen als de grondslag voor leren 43
De evolutie van de menselijke hersenen 44
05 Mechanisme van Motivatie en Emotie 45
Algemene principes van motivatie 45
Variaties van drijfveer 45
Drijfveer als de staat van hersenen 46
Beloning mechanieken van de hersenen 46
Drie componenten van beloning; leuk vinden, willen en versterken 46
2
, Het beloningssysteem hacken 46
Honger: een voorbeeld van regulerende drijfveer 47
Neuronale en hormonale controle van eetlust 47
Problemen van obesitas 47
De slaap drijfveer 48
Beschrijving van slaap als een fysiologische en gedragstoestand 48
Theorieën over de functies van slaap 49
Hersen mechanieken in de controle van slaap 49
Fundamenten voor het begrijpen van emoties 50
De natuur en waarde van emoties 50
Effecten van lichamelijke reacties op emotionele gevoelens 51
Mechanieken in de hersenen van emoties 51
06 Sensatie en Perceptie 52
Overzicht van sensorische processen 52
Elk sensorisch systeem heeft te typische receptoren en paden 52
Sensorische systemen behouden informatie over kwantiteit en kwaliteit van stimulus 52
Sensorische systemen reageren meer op veranderingen dan stabiele toestanden 53
Psychofysica 53
De absolute drempelwaarde is een meting van sensitiviteit 53
De drempelwaarde voor verschil is afhankelijk van de waarde van de oorspronkelijke stimulus 53
Signaal detectie theorie 53
Geur 53
Anatomie en fysiologie van geur 53
Verschillen tussen mensen in olfactorische gevoeligheid 54
Onderscheid maken tussen individuen door geur 54
Geur als een modus van communicatie: Produceren mensen feromonen? 54
Smaak 55
Anatomie en fysiologie van smaak 55
Een evolutionair verslag van smaakkwaliteit 55
Pijn 55
Neurale paden van pijn 55
De modulatie van pijn 56
Horen 56
Geluid en de transductie door het oor 57
Perceptie van de toonhoogte 57
Betekenis uit het geluid maken 58
07 De psychologie van visie 59
Hoe het oog werkt 59
Functionele organisatie van het oog 59
Verschillen tussen kegel visie en staaf visie 59
Kleuren zien 60
De trichromatische theorie 60
The Opponent-Process Theory 61
Ontwikkeling en plasticiteit van het visuele systeem 61
Visie bij de geboorte 61
3
01 Achtergrond bij de studie van psychologie 9
Drie fundamentele ideeën voor psychologie: een historisch overzicht 9
Het idee van fysieke oorzaak van gedrag 9
Het idee dat de geest en het gedrag worden gevormd door ervaring 11
Het idee dat de machinerie van gedrag en geest evolueerde door natuurlijke selectie 11
De reikwijdte van psychologie 12
Soorten verklaringen in de psychologie en hun toepassing op seksuele jaloezie 12
Een opmerking over psychologische specialiteiten 14
Psychologie houdt verband met andere wetenschappelijke velden 14
Psychologie als beroep 15
02 Methoden van de Psychologie 16
Lessen van slimme Hans 16
Het mysterie 16
De oplossing 16
Observaties, theorieën en hypothesen 16
De lessen 17
Soorten onderzoeksstrategieën 17
Onderzoeksontwerpen 17
Onderzoeksinstellingen 18
Methoden voor gegevensverzameling 18
Statistische methoden in de psychologie 19
Beschrijvende statistieken 19
Inferentiële statistieken 20
Minimaliseren van vooroordelen in psychologisch onderzoek 20
Vooringenomen monsters vermijden 21
Betrouwbaarheid en geldigheid van metingen 21
Het vermijden van effecten van waarnemer-verwachting en subject-verwachting 21
Eerdere onderzoeken repliceren 22
Ethische kwesties in psychologisch onderzoek 22
Onderzoek met mensen 22
Onderzoek met dieren 23
03 Genetische en evolutionaire grondlegging van gedrag 24
Overzicht van fundamentele genetische mechanismen 24
Hoe genen gedrag beïnvloeden 24
Hoe genen worden doorgegeven bij seksuele voortplanting 25
Overerving van gedragskenmerken 25
Voorbeelden van gedragskenmerken van één gen (Mendeliaans) 25
Polygene kenmerken en selectief fokken 26
Epigenetica: hoe genen echt aan en uit worden gezet 26
Evolutie door natuurlijke selectie 27
Darwin's Insight: Selective Breeding komt voor in de natuur 27
Genetische diversiteit levert het materiaal voor natuurlijke selectie 27
1
, Veranderingen in het milieu zorgen voor de kracht voor natuurlijke selectie 27
Evolutie heeft geen vooruitziende blik 27
Natuurlijke selectie als basis voor functionalisme 28
Distale en nabije verklaringen van gedrag 28
Beperkingen op functionalistisch denken 28
Natuurlijke selectie als basis voor het begrijpen van soort-typisch gedrag 28
Soort-typisch gedrag bij mensen 29
De waarde van soort overschrijdende vergelijkingen van soort-typisch gedrag 30
Evolutionaire analyses van paren, agressie en helpen 30
Een theorie die paringspatronen relateert aan ouderlijke investeringen 30
Hoe zit het met menselijke paringspatronen? 31
Geslachtsverschillen in agressie 32
Patronen van helpen 32
04 De neutrale controle over gedrag 34
Neuronen: De bouwstenen van de hersenen 34
Drie basis variaties van neuronen en structuren gerelateerd hieraan 34
Hoe neuronen signalen langs axonen verzenden 35
Hoe neuronen andere neuronen beïnvloeden: Synaptische transmissie 35
De ontwikkeling van neuronen 36
Spiegelneuronen: een manier van sociaal leren? 36
Methoden om de gedragsfuncties van de hersenen in kaart te brengen 36
Methoden om menselijke hersenen te bestuderen 36
Methoden om niet menselijke hersenen te bestuderen 37
Functionele indeling van het zenuwstelsel 38
Perifere zenuwen: de interface van het zenuwstelsel met de wereld 38
Het ruggenmerg: kanaal en organisator van eenvoudig gedrag 38
Subcorticale structuren 39
De cerebrale cortex 40
Hoe hormonen interactie aangaan met het zenuwstelsel 40
Hoe hormonen gedrag beïnvloeden 40
Hoe hormonen door de hersenen worden gereguleerd 41
Hormonale invloeden op seksdrive 41
Hemisferische verschillen in de cerebrale cortex 41
Effecten van het chirurgisch scheiden van de hersenhelften: gespleten brein, gespleten psyche 41
Taalgebieden van de linkerhemisfeer 42
Verandering van de hersen in tijd 43
Als je het gebruikt, zal het groeien 43
Versterken van synapsen als de grondslag voor leren 43
De evolutie van de menselijke hersenen 44
05 Mechanisme van Motivatie en Emotie 45
Algemene principes van motivatie 45
Variaties van drijfveer 45
Drijfveer als de staat van hersenen 46
Beloning mechanieken van de hersenen 46
Drie componenten van beloning; leuk vinden, willen en versterken 46
2
, Het beloningssysteem hacken 46
Honger: een voorbeeld van regulerende drijfveer 47
Neuronale en hormonale controle van eetlust 47
Problemen van obesitas 47
De slaap drijfveer 48
Beschrijving van slaap als een fysiologische en gedragstoestand 48
Theorieën over de functies van slaap 49
Hersen mechanieken in de controle van slaap 49
Fundamenten voor het begrijpen van emoties 50
De natuur en waarde van emoties 50
Effecten van lichamelijke reacties op emotionele gevoelens 51
Mechanieken in de hersenen van emoties 51
06 Sensatie en Perceptie 52
Overzicht van sensorische processen 52
Elk sensorisch systeem heeft te typische receptoren en paden 52
Sensorische systemen behouden informatie over kwantiteit en kwaliteit van stimulus 52
Sensorische systemen reageren meer op veranderingen dan stabiele toestanden 53
Psychofysica 53
De absolute drempelwaarde is een meting van sensitiviteit 53
De drempelwaarde voor verschil is afhankelijk van de waarde van de oorspronkelijke stimulus 53
Signaal detectie theorie 53
Geur 53
Anatomie en fysiologie van geur 53
Verschillen tussen mensen in olfactorische gevoeligheid 54
Onderscheid maken tussen individuen door geur 54
Geur als een modus van communicatie: Produceren mensen feromonen? 54
Smaak 55
Anatomie en fysiologie van smaak 55
Een evolutionair verslag van smaakkwaliteit 55
Pijn 55
Neurale paden van pijn 55
De modulatie van pijn 56
Horen 56
Geluid en de transductie door het oor 57
Perceptie van de toonhoogte 57
Betekenis uit het geluid maken 58
07 De psychologie van visie 59
Hoe het oog werkt 59
Functionele organisatie van het oog 59
Verschillen tussen kegel visie en staaf visie 59
Kleuren zien 60
De trichromatische theorie 60
The Opponent-Process Theory 61
Ontwikkeling en plasticiteit van het visuele systeem 61
Visie bij de geboorte 61
3
