BEKNOPTE SAMENVATTING PSYCHOLOGIE EN VOEDING
Voeding en Diëtetiek leerjaar 2
Mei 2021
,Inleiding in de psychologie
Hoofdstuk 2
Het zenuwstelsel
Receptoren zijn zenuwcellen die prikkels van buitenaf opvangen en
doorgeven via neuronen aan het zenuwstelsel. Een neuron bestaat
uit dendrieten (ontvangst prikkel), een cellichaam (geeft
ontvangende prikkel door) en axonen (verdere doorgifte van prikkel
naar andere neuronen). Er zijn 3 soorten neuronen:
1. Sensorische neuronen
Geven waarnemingen aan de buitenwereld door.
(wat we zien, horen, voelen, proeven, ruiken)
2. Motorische neuronen
Ontvangen signalen van neuronen uit de grote hersenen en
ruggenmerg + activatie van de spieren, organen en klieren in
het lichaam.
3. Interneuronen
Zitten tussen hersenen en sensorische en motorische neuronen in, verzorgen het transport
van de signalen.
Functies sensorische neuronen:
- Zien Visuele receptor kleur en vorm van het eten
- Proeven Smaakreceptor pittig of niet pitten (smaakervaring)
Temperatuurreceptor verschil smaak koud en warm
Auditieve receptor kraken van chips bijv.
- Ruiken Geurreceptor zoete of zure geur, kan ook vermijdend zijn
Functies motorische neuronen:
- Eten in de mond doen, kauwen en slikken. (spieren worden hierbij aan het werk gezet)
Informatieoverdracht gaat via neuronen en het endocriene systeem. De informatieoverdracht in en
tussen neuronen kan een elektrisch of chemisch proces zijn.
Elektrisch proces: Prikkel die binnen een neuron wordt doorgegeven.
Chemisch proces: Overdracht van de prikkel van het ene naar het andere neuron. Vindt plaats
via de synaptische spleet. Dit gebeurd door neurotransmitters.
Neurotransmitters zorgen voor de activering van chemische stoffen bij doorgifte van het signaal van
het ene naar het andere neuron. Er zijn tientallen soorten, die allemaal hun eigen functie hebben en
kunnen bij overdracht voor 3 soorten effecten zorgen:
1. Versnellen
2. Vertragen
3. Selecteren (we kunnen niet alles tegelijk)
, Geurprikkel
De geurprikkel wordt opgevangen door receptoren in het reukslijmvlies en wordt vervolgens
doorgegeven via sensorische neuronen in het centrale zenuwstelsel. Dit gaat via de reukzenuw over
naar het reukcentrum in de grote hersenen.
De 6 relevante onderdelen zijn:
1. Receptoren
2. Dendriet
3. Cellichaam
4. Axon
5. Neurotransmitters
6. Synaptische transmissie -> overbruggen van de synaps (ruimte tussen uiteinde neuronen)
Geurprikkel is de enige prikkel die niet via de thalamus gaat, maar direct naar de hersenen.
Het centrale zenuwstelsel
De kleine hersenen liggen aan de onderkant van de hersenen. Ze coördineren alle signalen uit het
ruggenmerg en andere delen van de grote hersenen.
- De thalamus werkt als schakelstation waarin signalen van de sensorische neuronen worden
opgevangen, gesorteerd, gecombineerd en worden doorgevoerd naar bepaalde delen van de
hersenen. Zonder dit schakelstation zou het niet mogelijk zijn om tegelijkertijd auto te rijden
en een gesprek te voeren.
- De hypothalamus bewaakt en regelt de toestand van het lichaam, zoals het energieniveau,
de lichaamstemperatuur en het genot. Hierbij helpt het endocriene systeem.
- De hippocampus is van invloed op het onthouden van ingekomen informatie. Bij
beschadiging of verwijdering, zal het geheugen afnemen of zelfs verdwijnen.
Schade aan de kleine hersenen kan bijv. leiden tot schokkerige en onnauwkeurige bewegingen.
Voeding en Diëtetiek leerjaar 2
Mei 2021
,Inleiding in de psychologie
Hoofdstuk 2
Het zenuwstelsel
Receptoren zijn zenuwcellen die prikkels van buitenaf opvangen en
doorgeven via neuronen aan het zenuwstelsel. Een neuron bestaat
uit dendrieten (ontvangst prikkel), een cellichaam (geeft
ontvangende prikkel door) en axonen (verdere doorgifte van prikkel
naar andere neuronen). Er zijn 3 soorten neuronen:
1. Sensorische neuronen
Geven waarnemingen aan de buitenwereld door.
(wat we zien, horen, voelen, proeven, ruiken)
2. Motorische neuronen
Ontvangen signalen van neuronen uit de grote hersenen en
ruggenmerg + activatie van de spieren, organen en klieren in
het lichaam.
3. Interneuronen
Zitten tussen hersenen en sensorische en motorische neuronen in, verzorgen het transport
van de signalen.
Functies sensorische neuronen:
- Zien Visuele receptor kleur en vorm van het eten
- Proeven Smaakreceptor pittig of niet pitten (smaakervaring)
Temperatuurreceptor verschil smaak koud en warm
Auditieve receptor kraken van chips bijv.
- Ruiken Geurreceptor zoete of zure geur, kan ook vermijdend zijn
Functies motorische neuronen:
- Eten in de mond doen, kauwen en slikken. (spieren worden hierbij aan het werk gezet)
Informatieoverdracht gaat via neuronen en het endocriene systeem. De informatieoverdracht in en
tussen neuronen kan een elektrisch of chemisch proces zijn.
Elektrisch proces: Prikkel die binnen een neuron wordt doorgegeven.
Chemisch proces: Overdracht van de prikkel van het ene naar het andere neuron. Vindt plaats
via de synaptische spleet. Dit gebeurd door neurotransmitters.
Neurotransmitters zorgen voor de activering van chemische stoffen bij doorgifte van het signaal van
het ene naar het andere neuron. Er zijn tientallen soorten, die allemaal hun eigen functie hebben en
kunnen bij overdracht voor 3 soorten effecten zorgen:
1. Versnellen
2. Vertragen
3. Selecteren (we kunnen niet alles tegelijk)
, Geurprikkel
De geurprikkel wordt opgevangen door receptoren in het reukslijmvlies en wordt vervolgens
doorgegeven via sensorische neuronen in het centrale zenuwstelsel. Dit gaat via de reukzenuw over
naar het reukcentrum in de grote hersenen.
De 6 relevante onderdelen zijn:
1. Receptoren
2. Dendriet
3. Cellichaam
4. Axon
5. Neurotransmitters
6. Synaptische transmissie -> overbruggen van de synaps (ruimte tussen uiteinde neuronen)
Geurprikkel is de enige prikkel die niet via de thalamus gaat, maar direct naar de hersenen.
Het centrale zenuwstelsel
De kleine hersenen liggen aan de onderkant van de hersenen. Ze coördineren alle signalen uit het
ruggenmerg en andere delen van de grote hersenen.
- De thalamus werkt als schakelstation waarin signalen van de sensorische neuronen worden
opgevangen, gesorteerd, gecombineerd en worden doorgevoerd naar bepaalde delen van de
hersenen. Zonder dit schakelstation zou het niet mogelijk zijn om tegelijkertijd auto te rijden
en een gesprek te voeren.
- De hypothalamus bewaakt en regelt de toestand van het lichaam, zoals het energieniveau,
de lichaamstemperatuur en het genot. Hierbij helpt het endocriene systeem.
- De hippocampus is van invloed op het onthouden van ingekomen informatie. Bij
beschadiging of verwijdering, zal het geheugen afnemen of zelfs verdwijnen.
Schade aan de kleine hersenen kan bijv. leiden tot schokkerige en onnauwkeurige bewegingen.
