HC GC S1 B2
Week 2.1, Mantelzorg en coping
Definitie mantelzorg
- Mantelzorg is zorg en ondersteuning die mensen vrijwillig en onbetaald verlenen aan
mensen met fysieke, verstandelijke of (sociaal) psychische beperkingen in hun familie,
huishouden of anderszins sociale netwerk.
Mantelzorg is belangrijk voor FT
- Therapietrouw en behandelsucces bevorderen;
- Optimale ondersteuning van de cliënt door goede voorlichting over (omgaan met) de
aandoening;
- Luisteren naar de ervaringen van mantelzorgers voor aansluiting behandeling op de
thuissituatie;
- Goede samenwerking en tijdige ondersteuning van mantelzorgers verminderd belasting
Sociaal economische status (SES)
- De positie van mensen op de maatschappelijke ladder met het daaraan verbonden aanzien
en prestige.
- Combinatie van
o materiële omstandigheden;
o vaardigheden, capaciteiten en kennis
o het sociale netwerk en de status en macht van mensen in dat netwerk.
Laaggeletterdheid = moeite met taal
- 1,3 miljoen mensen in Nederland tussen de 16 en 65 jaar hebben moeite met lezen en
schrijven.
- Deze kaart laat zien hoeveel procent van de bevolking (tussen de 16 en 65 jaar) in
verschillende gemeenten laaggeletterd is.
Signalen mogelijke overbelasting
- Lichamelijke signalen zoals
o grauw zien, pijn in de nek, schouders of rug, hoofd- en buikpijn, hyperventilatie,
duizeligheid en toenemende vermoeidheid.
- Psychische klachten, bijvoorbeeld
o schaamte- en schuldgevoelens, concentratieproblemen, vergeetachtigheid,
lusteloosheid, slaapproblemen, piekeren.
- Gedragsmatige problemen, bijvoorbeeld
o rusteloosheid, chaotisch gedrag, een verwaarloosde indruk/ uiterlijk, stiller worden,
meer mopperen, gebruik van kalmerende middelen.
Fysieke gevolgen chronische stress
- Hoge bloeddruk
- Hartinfarct
- Hyperventilatie
- Huiduitslag
- Chronische maag en darmklachten
- Infecties
- Vertraagd wondherstel
, 4 stappen in samenwerking mantelzorg
- Stap 1 Mantelzorgers (h)erkennen, in kaart brengen en met hen in contact komen.
- Stap 2 Mantelzorgers betrekken bij de behandeling.
- Stap 3 Mantelzorgers ondersteuning bieden bij hulp/zorg aan de naaste.
- Stap 4 Mantelzorgers informeren over diverse vormen van ondersteuning
Belangrijke uitgangspunten
- Laat OMA thuis = Laat Oordelen, Meningsvorming, Advies achterwege
- Neem ANNA mee = Altijd Navragen, Nooit Aannemen
- Maak u DIK = Denk In Kwaliteiten
- Wees een OEN = Open Eerlijk en Nieuwsgierig
Week 2.4, Angst & emoties
Emotie
- “Een emotie wordt vaak omgeschreven als een innerlijke beleving of gevoel van bijvoorbeeld
vreugde, angst, boosheid, verdriet dat door een bepaalde situatie wordt opgeroepen of
spontaan kan optreden. “
Componenten van (maladaptieve) angst
Angst in de fysiotherapeutische setting
- Als de fysiotherapeut of de patiënt een gebeurtenis als potentieel schadelijk inschat voor zijn
psychische of lichamelijke heelheid.
- Fysiologie: verhoogde arousal binnen het centrale zenuwstelsel en perifeer een ergotroop
vegetatief klimaat.
- Gedrag: actietendens tot vechten, vluchten/vermijden of verstarren (freezing), met
musculaire tonusverhogingen.
- Cognitief: verhoogd alert, gespitst op signalen van gevaar. Bij sterke angst krijgt men moeite
met nadenken en concentreren.
Week 2.1, Mantelzorg en coping
Definitie mantelzorg
- Mantelzorg is zorg en ondersteuning die mensen vrijwillig en onbetaald verlenen aan
mensen met fysieke, verstandelijke of (sociaal) psychische beperkingen in hun familie,
huishouden of anderszins sociale netwerk.
Mantelzorg is belangrijk voor FT
- Therapietrouw en behandelsucces bevorderen;
- Optimale ondersteuning van de cliënt door goede voorlichting over (omgaan met) de
aandoening;
- Luisteren naar de ervaringen van mantelzorgers voor aansluiting behandeling op de
thuissituatie;
- Goede samenwerking en tijdige ondersteuning van mantelzorgers verminderd belasting
Sociaal economische status (SES)
- De positie van mensen op de maatschappelijke ladder met het daaraan verbonden aanzien
en prestige.
- Combinatie van
o materiële omstandigheden;
o vaardigheden, capaciteiten en kennis
o het sociale netwerk en de status en macht van mensen in dat netwerk.
Laaggeletterdheid = moeite met taal
- 1,3 miljoen mensen in Nederland tussen de 16 en 65 jaar hebben moeite met lezen en
schrijven.
- Deze kaart laat zien hoeveel procent van de bevolking (tussen de 16 en 65 jaar) in
verschillende gemeenten laaggeletterd is.
Signalen mogelijke overbelasting
- Lichamelijke signalen zoals
o grauw zien, pijn in de nek, schouders of rug, hoofd- en buikpijn, hyperventilatie,
duizeligheid en toenemende vermoeidheid.
- Psychische klachten, bijvoorbeeld
o schaamte- en schuldgevoelens, concentratieproblemen, vergeetachtigheid,
lusteloosheid, slaapproblemen, piekeren.
- Gedragsmatige problemen, bijvoorbeeld
o rusteloosheid, chaotisch gedrag, een verwaarloosde indruk/ uiterlijk, stiller worden,
meer mopperen, gebruik van kalmerende middelen.
Fysieke gevolgen chronische stress
- Hoge bloeddruk
- Hartinfarct
- Hyperventilatie
- Huiduitslag
- Chronische maag en darmklachten
- Infecties
- Vertraagd wondherstel
, 4 stappen in samenwerking mantelzorg
- Stap 1 Mantelzorgers (h)erkennen, in kaart brengen en met hen in contact komen.
- Stap 2 Mantelzorgers betrekken bij de behandeling.
- Stap 3 Mantelzorgers ondersteuning bieden bij hulp/zorg aan de naaste.
- Stap 4 Mantelzorgers informeren over diverse vormen van ondersteuning
Belangrijke uitgangspunten
- Laat OMA thuis = Laat Oordelen, Meningsvorming, Advies achterwege
- Neem ANNA mee = Altijd Navragen, Nooit Aannemen
- Maak u DIK = Denk In Kwaliteiten
- Wees een OEN = Open Eerlijk en Nieuwsgierig
Week 2.4, Angst & emoties
Emotie
- “Een emotie wordt vaak omgeschreven als een innerlijke beleving of gevoel van bijvoorbeeld
vreugde, angst, boosheid, verdriet dat door een bepaalde situatie wordt opgeroepen of
spontaan kan optreden. “
Componenten van (maladaptieve) angst
Angst in de fysiotherapeutische setting
- Als de fysiotherapeut of de patiënt een gebeurtenis als potentieel schadelijk inschat voor zijn
psychische of lichamelijke heelheid.
- Fysiologie: verhoogde arousal binnen het centrale zenuwstelsel en perifeer een ergotroop
vegetatief klimaat.
- Gedrag: actietendens tot vechten, vluchten/vermijden of verstarren (freezing), met
musculaire tonusverhogingen.
- Cognitief: verhoogd alert, gespitst op signalen van gevaar. Bij sterke angst krijgt men moeite
met nadenken en concentreren.
