- SAMENVATTING -
INLEIDING IN DE
PSYCHOLOGIE
Toegepaste Psychologie
TOEGEPASTE PSYCHOLOGIE
INLEIDING IN DE PSYCHOLOGIE
Eerste studiejaar (2019)
Periode 1
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 Geest, gedrag en psychologische wetenschap...................................................................2
Hoofdstuk 2 Biopsychologie...................................................................................................................7
Hoofdstuk 3 (3.2.2 en 3.2.3) Sensatie en perceptie..............................................................................16
Hoofdstuk 8 (8.3.3) Bewustzijn.............................................................................................................20
Hoofdstuk 9.4 en 9.5 Emotie................................................................................................................23
Hoofdstuk 1 en beroepscodes Gedragsregels......................................................................................27
Hoofdstuk Theorie boek Aantal
tentamenvragen
H1 (1.3.2) Geest, gedrag en psychologische wetenschap 8
H2 Biopsychologie 8
H3 (3.2.2 en 3.2.3) Sensatie en Perceptie 8
H8 (8.3.3) Bewustzijn 8
H 9.4 en 9.5 Emotie 6
H1 en beroepscodes Gedragsregels 2
1
,Hoofdstuk 1 Geest, gedrag en psychologische
wetenschap
Leerdoelen:
1. De student kan herkennen wat psychologie wel en niet is.
Psychologie: wetenschap van gedrag en mentale processen.
- Geen pseudopsychologie (dus op wetenschappelijk onderzoek gebaseerd
(observaties) ) > niet-onderbouwde psychologische aannamen die als
wetenschappelijke waarheden worden gepresenteerd.
- Geen psychiatrie (mensen die eerst geneeskunde hebben gestudeerd, mogen
medicijnen geven) > een medische specialisme dat zich richt op de diagnose en
behandeling van mentale stoornissen.
- Specialisaties en beroepen (Experimenteel psychologen, docenten psychologie,
toegepast psychologen)
2. De student kan de belangrijkste stromingen in de geschiedenis van de psychologie
benoemen; kan benoemen wat deze stromingen inhouden, hoe in deze stromingen
onderzoek gedaan wordt, en kan de belangrijkste namen aan de juiste stroming
koppelen.
1596-1650 (17e eeuw) Rationalisme met Descartes
1632-1704 Empirisme van John Locke
1867-1927 Structuralisme van Edward Titchener en Wilhelm Wundt
1842-1910 Functionalisme van William James
1878-1958 Behaviorisme van John Watson, Skinner en Pavlov
2
, Stroming Uitleg Belangrijke Jaartal
namen
Rationalisme (denken en voelen) Scheiding tussen lichaam Descartes 1596-1650
en geest. Ratio (het denk) was hierin het (17e eeuw)
enige middel om aan wetenschap en filosofie
te doen.
- Descartes scheiding van lichaam en geest,
konden wetenschappers voor de eerste keer
aantonen dat er biologische processen ten
grondslag liggen aan sensaties en
eenvoudige reflexmatige gedragingen in
plaats van mysterieuze spirituele krachten.
Empirisme (zien en ervaren) Waarnemingen, John Locke 1632-1704
experimenteren en ervaringen zijn de enige
ware bron van kennis.
- John Locke beweerde dat de mens bij de
geboorte een tabula rasa is.
Tabula rasa: een onbeschreven blad dat
door ervaring, leerprocessen, opvoeding,
persoonlijkheid en vaardigheden (zoals
intelligentie) krijgt.
Structuralisme Structuren van de geest aan het licht Edward 1867-1927
brengen. In doosjes. Voorspelbaar gedrag. Titchener
- Onderzoek gedaan naar wat volgens hen en Willhelm
de ‘elementen’ van bewustzijn waren Wundt
(gewaarwordingen en waarneming,
geheugen, aandacht, emotie, denken, leren
en taal). Onze verstandelijke activiteit
bestond uit verschillende combinaties van
deze elementaire processen. Ze zochten de
elementen van bewuste ervaringen door
introspectie: beschrijving van je eigen
innerlijke bewuste ervaringen.
Functionalisme (functie van de geest/bewustzijn). Ideeën William 1842-1910
afgeleid van Darwin. Aanpassen van mensen James
aan de werkelijke wereld. Historische
stroming binnen de psychologie die meende
dat psychische processen het beste
begrepen kunnen worden in het licht van hun
adaptieve nut en functie.
Niet alleen ordenen en structureren van
bewustzijn, maar kijken naar de functie
ervan. > toegepaste psychologie ontwikkeld
Behaviorisme (Als reactie op functionalisme en John 1878-1958
structuralisme) Bestuderen van gedrag in Watson.
plaats van bewustzijn. Waarneembaar Skinner en
gedrag bestuderen. Sociale omgeving zou Pavlov
invloed hebben. Stimulus-respons.
- volgende behavioristen was de geest een
‘black box’. Behavioristen deden geen
subjectieve aannames over de interne
aanleiding (zoals angst) voor extern gedrag
(vermijding).
3
INLEIDING IN DE
PSYCHOLOGIE
Toegepaste Psychologie
TOEGEPASTE PSYCHOLOGIE
INLEIDING IN DE PSYCHOLOGIE
Eerste studiejaar (2019)
Periode 1
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 Geest, gedrag en psychologische wetenschap...................................................................2
Hoofdstuk 2 Biopsychologie...................................................................................................................7
Hoofdstuk 3 (3.2.2 en 3.2.3) Sensatie en perceptie..............................................................................16
Hoofdstuk 8 (8.3.3) Bewustzijn.............................................................................................................20
Hoofdstuk 9.4 en 9.5 Emotie................................................................................................................23
Hoofdstuk 1 en beroepscodes Gedragsregels......................................................................................27
Hoofdstuk Theorie boek Aantal
tentamenvragen
H1 (1.3.2) Geest, gedrag en psychologische wetenschap 8
H2 Biopsychologie 8
H3 (3.2.2 en 3.2.3) Sensatie en Perceptie 8
H8 (8.3.3) Bewustzijn 8
H 9.4 en 9.5 Emotie 6
H1 en beroepscodes Gedragsregels 2
1
,Hoofdstuk 1 Geest, gedrag en psychologische
wetenschap
Leerdoelen:
1. De student kan herkennen wat psychologie wel en niet is.
Psychologie: wetenschap van gedrag en mentale processen.
- Geen pseudopsychologie (dus op wetenschappelijk onderzoek gebaseerd
(observaties) ) > niet-onderbouwde psychologische aannamen die als
wetenschappelijke waarheden worden gepresenteerd.
- Geen psychiatrie (mensen die eerst geneeskunde hebben gestudeerd, mogen
medicijnen geven) > een medische specialisme dat zich richt op de diagnose en
behandeling van mentale stoornissen.
- Specialisaties en beroepen (Experimenteel psychologen, docenten psychologie,
toegepast psychologen)
2. De student kan de belangrijkste stromingen in de geschiedenis van de psychologie
benoemen; kan benoemen wat deze stromingen inhouden, hoe in deze stromingen
onderzoek gedaan wordt, en kan de belangrijkste namen aan de juiste stroming
koppelen.
1596-1650 (17e eeuw) Rationalisme met Descartes
1632-1704 Empirisme van John Locke
1867-1927 Structuralisme van Edward Titchener en Wilhelm Wundt
1842-1910 Functionalisme van William James
1878-1958 Behaviorisme van John Watson, Skinner en Pavlov
2
, Stroming Uitleg Belangrijke Jaartal
namen
Rationalisme (denken en voelen) Scheiding tussen lichaam Descartes 1596-1650
en geest. Ratio (het denk) was hierin het (17e eeuw)
enige middel om aan wetenschap en filosofie
te doen.
- Descartes scheiding van lichaam en geest,
konden wetenschappers voor de eerste keer
aantonen dat er biologische processen ten
grondslag liggen aan sensaties en
eenvoudige reflexmatige gedragingen in
plaats van mysterieuze spirituele krachten.
Empirisme (zien en ervaren) Waarnemingen, John Locke 1632-1704
experimenteren en ervaringen zijn de enige
ware bron van kennis.
- John Locke beweerde dat de mens bij de
geboorte een tabula rasa is.
Tabula rasa: een onbeschreven blad dat
door ervaring, leerprocessen, opvoeding,
persoonlijkheid en vaardigheden (zoals
intelligentie) krijgt.
Structuralisme Structuren van de geest aan het licht Edward 1867-1927
brengen. In doosjes. Voorspelbaar gedrag. Titchener
- Onderzoek gedaan naar wat volgens hen en Willhelm
de ‘elementen’ van bewustzijn waren Wundt
(gewaarwordingen en waarneming,
geheugen, aandacht, emotie, denken, leren
en taal). Onze verstandelijke activiteit
bestond uit verschillende combinaties van
deze elementaire processen. Ze zochten de
elementen van bewuste ervaringen door
introspectie: beschrijving van je eigen
innerlijke bewuste ervaringen.
Functionalisme (functie van de geest/bewustzijn). Ideeën William 1842-1910
afgeleid van Darwin. Aanpassen van mensen James
aan de werkelijke wereld. Historische
stroming binnen de psychologie die meende
dat psychische processen het beste
begrepen kunnen worden in het licht van hun
adaptieve nut en functie.
Niet alleen ordenen en structureren van
bewustzijn, maar kijken naar de functie
ervan. > toegepaste psychologie ontwikkeld
Behaviorisme (Als reactie op functionalisme en John 1878-1958
structuralisme) Bestuderen van gedrag in Watson.
plaats van bewustzijn. Waarneembaar Skinner en
gedrag bestuderen. Sociale omgeving zou Pavlov
invloed hebben. Stimulus-respons.
- volgende behavioristen was de geest een
‘black box’. Behavioristen deden geen
subjectieve aannames over de interne
aanleiding (zoals angst) voor extern gedrag
(vermijding).
3
