Samenvatting
Kennistoets
2021
onderzoeken
Opleiding Fysiotherapie Hogeschool
Saxion Enschede
Susan Beuving
,Onderzoeksdesigns en steekproeven
Leerdoel 1: De student is in staat de verschillende categorieën van klinische vragen
te beschrijven, aan te geven welk onderzoeksdesign het meest geschikt is voor het
beantwoorden van een bepaalde klinische vraag. De student kan beschrijven wat
primaire en secundaire studies zijn en kan hier voorbeelden van geven.
Onderzoekende houding
- Open, kritische en creatieve houding
- Nieuwsgierig zijn
- Verbanden zien, willen begrijpen en willen onderbouwen
Soorten onderzoek onderzoekdesigns.
Populatie = Saxion studenten Enschede
Interventie/Exposure = vitamine D slikken.
Comparison = geen vitamine D slikken.
Outcome = COVID-19 besmetting.
“Zijn studenten die vitamine D slikken minder snel besmet met het coronavirus ten
opzichte van studenten die geen vitamine D slikken.”
Onderzoeksvraag:
Een onderzoekscyclus begint meestal met een vraag.
Binnen deze vraag zijn er een aantal centrale begrippen variabel.
PICO/PECO acroniem is een methode om de vraag duidelijk en concreet te
formuleren.
Onderzoeksvariabelen:
- Baselinevariabelen (kenmerken van de onderzoekspopulatie): geslacht,
leeftijd, aandoening, etc. deze beschrijven de P (patiënt, probleem,
populatie).
- Onafhankelijke variabele: oorzaakvariabele, determinant dit zijn de I (E) en
C binnen de onderzoeksvraag.
- Afhankelijke variabele: gevolgvariabele, uitkomstvariabele, uitkomstmaat dit
is de O binnen de onderzoeksvraag.
Level of Evidence:
Hoe groot is de bewijskracht dat er een causale relatie is tussen de onafhankelijke en
afhankelijke variabele.
Bewijskracht is gebaseerd op het studiedesign (= onderzoeksopzet).
Primaire studies patiënten zijn direct betrokken bij het onderzoek (origineel
onderzoek).
Experimenteel vs observationeel onderzoek.
Experiment: met gedragsregels, de onderzoeker legt de onderzoekspopulatie iets op
(bijv. het wel of niet ondergaan van een interventie) ethiek.
Zuiver experimenteel = RCT en quasi-experimenteel = CT.
, Observationeel: de onderzoeker observeert en meet, legt geen gedragsregels op.
Cohort onderzoek
Patiënt-controle onderzoek
Patiëntenseries
Secundaire studies overzichtsartikelen; samenvatting van alle publicaties van
primair onderzoek om een onderzoeksvraag te beantwoorden.
Systematic reviews van RCT’s
Systematic reviews van observationeel onderzoek
Leerdoel 2: De student is in staat de kenmerken van de meest gebruikte
onderzoeksdesigns te beschrijven en kan aangeven welk designs een hoger of lager
risico op bias hebben (levels of evidence).
Level of evidence
1. A. Systematic review van RCT’s
B. RCT parallel design / RC cross over design
2. A. Systematic review van observationeel onderzoek
B. Cohort onderzoek
3. Patiënt-controle onderzoek (case-control)
4. Patiëntenseries (case series)
5. Mening van een expert
Bij een toetsend onderzoek heb je een verwachting over de relatie tussen twee
variabelen. Het is meestal praktisch onmogelijk om het onderzoek bij de gehele
doelpopulatie uit te voeren. Daarom trek je een steekproef (sample).
Een goede steekproef is…
- Representatief voor de doelgroep (setting, selectiecriteria).
- A-select: iedereen in de doelgroep heeft een evengrote kans om te worden
geselecteerd.
- Bij a-selecte steekproef: hoe groter de steekproef, hoe meer deze gaat lijken
op de doelpopulatie (hoe kleiner de kans op toevallige steekproeffouten, hoe
betrouwbaarder het onderzoek).
- Bij een selecte steekproef is er kans op selectiebias de relatie die
gevonden wordt binnen de onderzoeksgroep vertekent (bias) de werkelijk
relatie in de doelgroep (systematische steekproeffout). De gevonden relatie is
niet valide!
Niet steekproeffouten..
- Ontstaan na de steekproeftrekking (na inclusie).
- Toevallige niet-steekproeffouten (random error, betrouwbaarheid).
- Systematische niet-steekproeffouten (bias, validiteit).
Kennistoets
2021
onderzoeken
Opleiding Fysiotherapie Hogeschool
Saxion Enschede
Susan Beuving
,Onderzoeksdesigns en steekproeven
Leerdoel 1: De student is in staat de verschillende categorieën van klinische vragen
te beschrijven, aan te geven welk onderzoeksdesign het meest geschikt is voor het
beantwoorden van een bepaalde klinische vraag. De student kan beschrijven wat
primaire en secundaire studies zijn en kan hier voorbeelden van geven.
Onderzoekende houding
- Open, kritische en creatieve houding
- Nieuwsgierig zijn
- Verbanden zien, willen begrijpen en willen onderbouwen
Soorten onderzoek onderzoekdesigns.
Populatie = Saxion studenten Enschede
Interventie/Exposure = vitamine D slikken.
Comparison = geen vitamine D slikken.
Outcome = COVID-19 besmetting.
“Zijn studenten die vitamine D slikken minder snel besmet met het coronavirus ten
opzichte van studenten die geen vitamine D slikken.”
Onderzoeksvraag:
Een onderzoekscyclus begint meestal met een vraag.
Binnen deze vraag zijn er een aantal centrale begrippen variabel.
PICO/PECO acroniem is een methode om de vraag duidelijk en concreet te
formuleren.
Onderzoeksvariabelen:
- Baselinevariabelen (kenmerken van de onderzoekspopulatie): geslacht,
leeftijd, aandoening, etc. deze beschrijven de P (patiënt, probleem,
populatie).
- Onafhankelijke variabele: oorzaakvariabele, determinant dit zijn de I (E) en
C binnen de onderzoeksvraag.
- Afhankelijke variabele: gevolgvariabele, uitkomstvariabele, uitkomstmaat dit
is de O binnen de onderzoeksvraag.
Level of Evidence:
Hoe groot is de bewijskracht dat er een causale relatie is tussen de onafhankelijke en
afhankelijke variabele.
Bewijskracht is gebaseerd op het studiedesign (= onderzoeksopzet).
Primaire studies patiënten zijn direct betrokken bij het onderzoek (origineel
onderzoek).
Experimenteel vs observationeel onderzoek.
Experiment: met gedragsregels, de onderzoeker legt de onderzoekspopulatie iets op
(bijv. het wel of niet ondergaan van een interventie) ethiek.
Zuiver experimenteel = RCT en quasi-experimenteel = CT.
, Observationeel: de onderzoeker observeert en meet, legt geen gedragsregels op.
Cohort onderzoek
Patiënt-controle onderzoek
Patiëntenseries
Secundaire studies overzichtsartikelen; samenvatting van alle publicaties van
primair onderzoek om een onderzoeksvraag te beantwoorden.
Systematic reviews van RCT’s
Systematic reviews van observationeel onderzoek
Leerdoel 2: De student is in staat de kenmerken van de meest gebruikte
onderzoeksdesigns te beschrijven en kan aangeven welk designs een hoger of lager
risico op bias hebben (levels of evidence).
Level of evidence
1. A. Systematic review van RCT’s
B. RCT parallel design / RC cross over design
2. A. Systematic review van observationeel onderzoek
B. Cohort onderzoek
3. Patiënt-controle onderzoek (case-control)
4. Patiëntenseries (case series)
5. Mening van een expert
Bij een toetsend onderzoek heb je een verwachting over de relatie tussen twee
variabelen. Het is meestal praktisch onmogelijk om het onderzoek bij de gehele
doelpopulatie uit te voeren. Daarom trek je een steekproef (sample).
Een goede steekproef is…
- Representatief voor de doelgroep (setting, selectiecriteria).
- A-select: iedereen in de doelgroep heeft een evengrote kans om te worden
geselecteerd.
- Bij a-selecte steekproef: hoe groter de steekproef, hoe meer deze gaat lijken
op de doelpopulatie (hoe kleiner de kans op toevallige steekproeffouten, hoe
betrouwbaarder het onderzoek).
- Bij een selecte steekproef is er kans op selectiebias de relatie die
gevonden wordt binnen de onderzoeksgroep vertekent (bias) de werkelijk
relatie in de doelgroep (systematische steekproeffout). De gevonden relatie is
niet valide!
Niet steekproeffouten..
- Ontstaan na de steekproeftrekking (na inclusie).
- Toevallige niet-steekproeffouten (random error, betrouwbaarheid).
- Systematische niet-steekproeffouten (bias, validiteit).
