Samenvatting College 6 en literatuur

College 6 - Narratieve en tegen narratieve

Vandaag
- Narratieven als basis voor organisatieverandering
- Achterliggende paradigma’s en zienswijzen
- Voorbeeld NAM: narratieve ‘soep’ bij crisis
- Casus Eskom
- Conclusie en discussie

Het veranderverhaal: cultureel hart van elke verandering?
Het belang van narratieven zorgt voor het genereren betekenis, zijn overdraagbaar en laten zich
vertellen via tekst, beeld en emotie. Kenmerken hiervan zijn:
- Pluricovcal: er zijn meerdere stemmen binnen de organisatie. Zoals MT, OR, medewerkers,
etc.
- Ambiguous: meerduidigheid. Dus een verhaallijn is nooit van context en tijd te zien. Het heeft
dus meerdere interpretaties.
- Plotted: het werkt naar een bepaalde plot/clue.
- Temporal: tijd.
- Contested: er is niet 1 narratief. Er zijn meerdere narratieven altijd. Contested = betwisten.
Dus MT zegt: het gaat goed. Medewerkers komen met tegen narratief: het gaat niet goed.

Vanuit vroegere perspectief werd er vooral rationeel veranderd, terwijl in de praktijk de verandering
werd beoordeeld of het zinvol / betekenisvol is geweest. Dit heeft er voor gezorgd dat er een
narrative turn plaatsgevonden (rond 2000): meer aandacht voor betekenisgeving, cultuur, hoe
interpreteer je een geslaagde of niet geslaagde verandering?

Waar komt dit thema vandaan? The narrative turn
Eind jaren 90 – begin jaren 0. Dit loopt parallel aan de opkomst van de netwerksamenleving,
globalisering, opkomst sociale media, debat over etniciteit. Dit wordt gezien als: steeds meer
aandacht voor tekst en taal.

De Cauter, 2014: In de capsulaire werkelijkheid zijn sociale entiteiten omgeven door een narratieve,
virtuele capsule, die zorg dragen voor afscherming van de complexe en als maar versnellende
samenleving. Imaginaire capsules fungeren als veilige haven, schokdemper en filter van
omgevingsprikkels die worden aangejaagd door immanente processen van globalisering en
informatisering.

= we zitten in een bubbel waar bepaalde taalcodes heersen = capsulariteit. Waar de bubbels los
komen te staan van elkaar.

Wat biedt onderzoek naar narratieven?




Sinds die narrative turn en sinds we meer zien dat verandering om zingeving gaat is de vraag
gekomen: hoe loopt dat proces van narrative change?

, De uitdaging zit hem in: hoe kreeg je grip op de narrative of change?

Analysemodel narrative change




In het kort:
Uit de narrative of changes volgen microstories. Dit zijn bouwstenen die weer tot nieuwe narratives
of change vormen. Dit wordt gegoten in de windows of meaning, dit is een filter. Editing slaat op de
personen die aan de slag gaan met de narratives of change.

Narratives of change
Metavertellingen (verhaallijn die overal bovenop staat) gericht op inhoud en procesverloop van
verandering. Aandachtsvelden:
 Hoe is narrative of change opgebouwd?
 Wat is de zingevende waarde?
 Wie vertelt de narrative of change en wanneer?
 Hoe zien de counter narratives er uit?
 Hoe ziet de temporele dynamiek er uit?

ABN Amro: bank anno nu. Dat is de narratives die zich opbouwde. Ze wilde terug naar de kern.
De NAM: komt onder druk te staan. De NAM zegt daarom: we moeten op een andere manier
opereren. Ze vragen zich af: we zijn niet alleen voor het geld verdienen, maar ook voor veiligheid
juist. Ze hebben een nieuwe narrative ontwikkelt: we zijn veilig, maatschappelijk etc. Dit was dus
eigenlijk een zelfde geval als ABN. Er was een de-legitimering en daar moest een nieuwe dominante
narrative voor bedacht worden.

Microstories
 Onvoorspelbaarheid
 Diversiteit
 Discontinuïteit
 Paradoxen

Er worden verhaallijnen ingezet om iets te bereiken. Die microstories bij de Amerikaanse
verkiezingen zijn microstories ingezet voor het de legitimeren van de outgroup (Trump die Biden fake
news noemt omdat die wint). Microstories hebben vaak geen plot, het is te klein voor een hoofd
narrative, maar staat wel in relatie.