Inhoud:
- ABCDE-methode
- Ziektebeelden
Symptomen (+ afwijkingen vit functies)
Aanvullend onderzoek
Welke acute interventies passen we toe
Mogelijke complicaties
- NEWS/EWS-score (tabel)
- EMV-score (tabel)
- SBAR-overdracht
- Normaalwaarden ABCDE
ABCDE-methode:
A: Airway: controleren of ademweg vrij is
Laat patient spreken -> Geluid/spreken = lucht passeert stembanden = geen obstructie
Look, Listen, Feel – methode:
- Look: Observeer aangezicht – bijv. bloeding/breuk die luchtweg kan beïnvloeden
- Listen: Afwijkende ademhalingsgeluiden
Stridor: hoog gierend geluid a.g.v. luchtwegobstructie
Heesheid: zwelling van de keel (vaak a.g.v. allergische reactie)
Snurken: obstructie van je tong
Roggelen: obstructie agv sputum
- Feel: Zwelling van/rondom luchtweg voelen
Ernstig trauma = bij stap A ook nek stabiliseren
B: Breathing: ademhaling controleren
Controleren a.d.h.v.:
- Frequentie AH
Normaal = 12-20/min
Tachypnoe = te hoge AH, bradypnoe = te lage AH
- O2-saturatie
Normaal = 95% of hoger
- AH-bewegingen
Diepte, symmetrie, gebruik ademhalingsspieren
- Kleur van lippen/tong -> centrale cyanose
Centrale cyanose zegt iets over zuurstoftekort, perifere cyanose zegt iets over
onvoldoende doorbloeding
C: Circulation: perifere doorbloeding controleren
Controleren a.d.h.v.:
- Bloeddruk (belangrijkste)
Normaal = 120 over 80, maar is afhankelijk van patiënt
Hypertensie = systolisch boven 120, grens hypotensie niet bekend
- Hartfrequentie
Normaal = 60-100/min (in rust)
Tachycardie = te hoge HF, bradycardie = te lage HF
- De 3C’s:
, Carotis: halsvenen controleren
Color: kleur van de patiënt observeren (perifere cyanose)
Capillary Refill
- Slijmvliezen controleren (uitdroging)
- Zichtbare/inwendige bloedingen controleren
D: Disability: acute neurologische problemen controleren
Controleren a.d.h.v.:
- Bewustzijn: EMV-score, Eye response, Motor response, Verbal response
Max EMV score = 15, min EMV score = 3, in coma bij 8 of lager
- Lateralisatie: symmetrie van lichaam controleren (beide armen optillen etc)
- Pupilafwijkingen controleren
- Glucose controleren: dit wordt gecontroleerd bij de D omdat te hoog/te laag glucose kan
leiden tot neurologische klachten
E: Environment/Exposure: patiënt van top tot teen controleren
Controleren a.d.h.v.:
- Huid controleren (hematoom, zwellingen, etc.)
- Temperatuur
- Pijn navragen/pijnscore vaststellen