Vroege middeleeuwen (500-1000)
Na val Romeinse rijk à beschaving en cultuur verdwenen grotendeels
Dankzij de kerk bleef veel van de Romeinse cultuur bewaard.
Geestelijken waren de enige die konden lezen en schrijven.
700 à Karel de Grote, onderwijs was belangrijk
• Hoge middeleeuwen (1000-1300)
Ontstaan eerste steden
1100 à West-Europese literatuur
1250 à Opkomst burgerij (handel en nijverheid)
Gotische kathedralen en eerste universiteiten
• Late middeleeuwen (1300-1500)
• Standenmaatschappij:
Geestelijkheid
Adel
Burgerij
Bestuur
• West-Romeinse Rijk in elkaar gestort à Germaanse stam ‘Franken’ werden machtiger
• Feodale stelsel/leenstelsel = de leenheer (koning) gaf delen van zijn rijk aan vazallen die het
mochten besturen in ruil voor trouw.
• West Frankische Rijk à centraal geregeerde koninkrijk Frankrijk
• Oost Frankische Rijk à verschillende vorstendommen, samen het Duitse Rijk
• Einde Middeleeuwen, door huwelijken en erfenissen vormden de Nederlanden een eenheid
, §2 Beeldende kunst en muziek
Beeldende kunsten
• Middeleeuwse kunst bevatte een les: Kunst diende om de mens te wijzen op het goddelijke en hem
bewust te maken van de vergankelijkheid van het aardse leven. Theocentrische kunst
Romaanse stijl: (950-1200) :
- Bouwstijl à ronde bogen, massieve muren, kleine vensters, zware steunberen
- Kunst à wandschilderingen (fresco’s) en miniaturen
Gotische stijl (1150-1500)
- Bouwstijl à hoge spitse bogen, grote ramen, hoge gewelven, veel luchtbogen
- Kunst à bekende schilders: Giotto (‘De Bewening van Christus), Jan van Eyck
• Het ridderlijke werd geuit door het bouwen van kastelen en in de schilderkunst werden dappere en
vrome ridders afgebeeld.
Muziek
• Middeleeuwse kunst is verbonden met de kerk.
• Het Gregoriaans = eenstemmige vocale muziek zonder instrumentale begeleiding. Later wel
instrumentale begeleiding: luit (gitaar), vedel (viool), schalmei (fluit).
• 13e eeuw à meerstemmige liederen
• 14e eeuw à componisten/schrijvers verenigden zich in gilden. VB: de ‘Meistersinger’ in Duitsland.
• Belangrijke componist: Franse priester Guillaume de Machaut ‘Messe de Notre Dame’.
Na val Romeinse rijk à beschaving en cultuur verdwenen grotendeels
Dankzij de kerk bleef veel van de Romeinse cultuur bewaard.
Geestelijken waren de enige die konden lezen en schrijven.
700 à Karel de Grote, onderwijs was belangrijk
• Hoge middeleeuwen (1000-1300)
Ontstaan eerste steden
1100 à West-Europese literatuur
1250 à Opkomst burgerij (handel en nijverheid)
Gotische kathedralen en eerste universiteiten
• Late middeleeuwen (1300-1500)
• Standenmaatschappij:
Geestelijkheid
Adel
Burgerij
Bestuur
• West-Romeinse Rijk in elkaar gestort à Germaanse stam ‘Franken’ werden machtiger
• Feodale stelsel/leenstelsel = de leenheer (koning) gaf delen van zijn rijk aan vazallen die het
mochten besturen in ruil voor trouw.
• West Frankische Rijk à centraal geregeerde koninkrijk Frankrijk
• Oost Frankische Rijk à verschillende vorstendommen, samen het Duitse Rijk
• Einde Middeleeuwen, door huwelijken en erfenissen vormden de Nederlanden een eenheid
, §2 Beeldende kunst en muziek
Beeldende kunsten
• Middeleeuwse kunst bevatte een les: Kunst diende om de mens te wijzen op het goddelijke en hem
bewust te maken van de vergankelijkheid van het aardse leven. Theocentrische kunst
Romaanse stijl: (950-1200) :
- Bouwstijl à ronde bogen, massieve muren, kleine vensters, zware steunberen
- Kunst à wandschilderingen (fresco’s) en miniaturen
Gotische stijl (1150-1500)
- Bouwstijl à hoge spitse bogen, grote ramen, hoge gewelven, veel luchtbogen
- Kunst à bekende schilders: Giotto (‘De Bewening van Christus), Jan van Eyck
• Het ridderlijke werd geuit door het bouwen van kastelen en in de schilderkunst werden dappere en
vrome ridders afgebeeld.
Muziek
• Middeleeuwse kunst is verbonden met de kerk.
• Het Gregoriaans = eenstemmige vocale muziek zonder instrumentale begeleiding. Later wel
instrumentale begeleiding: luit (gitaar), vedel (viool), schalmei (fluit).
• 13e eeuw à meerstemmige liederen
• 14e eeuw à componisten/schrijvers verenigden zich in gilden. VB: de ‘Meistersinger’ in Duitsland.
• Belangrijke componist: Franse priester Guillaume de Machaut ‘Messe de Notre Dame’.
