Carlijn Simone Bodegom
526926
tutor Junita Patandin-Chotkan
Inleiding in de Orthopedagogiek
FSWE1-062-A
Vervangende opdracht start Blok 1.6; bijeenkomst 1
Probleem 1: 100 jaar orthopedagogiek
Leerdoel 1: Wat is orthopedagogiek? Wat zijn de overeenkomsten
en verschillen tussen orthopedagogiek, psychologie en psychiatrie?
Orthopedagogiek als discipline
Doordat psychologen sinds het begin van de twintigste eeuw het cognitief vermogen konden
vastleggen door middel van intelligentietheorieën en intelligentietesten, werd voor pedagogen meer
duidelijk over de grenzen van dit vermogen bij sommigen en kregen ze zo ook meer kennis en kunde
over het conditioneren van gedrag (Ruijssenaars et al, 2012).
Het model van orthopedagogiek was eerst integratie en het recht om anders te zijn, gebaseerd op
het voorbeeld van de zorg voor verstandelijk beperkten. De overheid ging zijn beleid aanpassen op
kinderen met problemen of beperkingen (Ruijssenaars et al, 2012).
Definities
In de klassieke benadering van de orthopedagogiek staat het afwijkende kind centraal, maar nu
wordt meer de problematische opvoedingssituatie gezien als het centrale kenmerk en is het doel wat
bereikt moet worden is nu goede hulpverlening om mogelijke gevolgen in te dammen. Van Nakken
definieerde orthopedagogiek als de beschrijving van de oorzaken en het ontstaan van
opvoedproblemen om ze op de juiste manier te kunnen behandelen (Ruijssenaars et al, 2012).
De orthopedagogiek richt zich op problematische opvoedingssituaties, zoals bijvoorbeeld kind of
ouder met een beperking, leer- of gedragsproblemen, ect. Het doel van de orthopedagogiek is dan
ook het optimaliseren van de opvoeding voor ouder en kind. Er is sinds de jaren zeventig ook een
deeldiscipline binnen de orthopedagogiek: de neuropedagogiek. Deze houdt zich bezig met de
neurologische basis achter de opvoedingsproblemen, leerstoornissen en gedrags- en
ontwikkelingsproblemen om deze te kunnen verklaren en is dus nauw verwant aan klinische
kinderneuropsychologie (Luijk et a, 2019).
Orthopedagogiek in vergelijking tot…
Er zijn veel overeenkomsten tussen de orthopedagogiek, psychologie en psychiatrie. Vooral bij het
toepassen van de theorie en praktijk is er veel overlap. Maar de focus bij orthopedagogiek ligt bij de
problematische opvoedings- en onderwijssituaties en bij de psychiatrie ligt deze focus op het
begrijpen en verklaren van emotionele problemen en gedragsproblemen (Ruijssenaars et al, 2012).
In opleidingen tot orthopedagoog ligt de nadruk op behandeling en begeleiding. In opleidingen tot
psycholoog wordt vooral gekeken naar de kennis van theorieën en hoe het methodische onderzoek
kan worden toegepast (Ruijssenaars et al, 2012).
526926
tutor Junita Patandin-Chotkan
Inleiding in de Orthopedagogiek
FSWE1-062-A
Vervangende opdracht start Blok 1.6; bijeenkomst 1
Probleem 1: 100 jaar orthopedagogiek
Leerdoel 1: Wat is orthopedagogiek? Wat zijn de overeenkomsten
en verschillen tussen orthopedagogiek, psychologie en psychiatrie?
Orthopedagogiek als discipline
Doordat psychologen sinds het begin van de twintigste eeuw het cognitief vermogen konden
vastleggen door middel van intelligentietheorieën en intelligentietesten, werd voor pedagogen meer
duidelijk over de grenzen van dit vermogen bij sommigen en kregen ze zo ook meer kennis en kunde
over het conditioneren van gedrag (Ruijssenaars et al, 2012).
Het model van orthopedagogiek was eerst integratie en het recht om anders te zijn, gebaseerd op
het voorbeeld van de zorg voor verstandelijk beperkten. De overheid ging zijn beleid aanpassen op
kinderen met problemen of beperkingen (Ruijssenaars et al, 2012).
Definities
In de klassieke benadering van de orthopedagogiek staat het afwijkende kind centraal, maar nu
wordt meer de problematische opvoedingssituatie gezien als het centrale kenmerk en is het doel wat
bereikt moet worden is nu goede hulpverlening om mogelijke gevolgen in te dammen. Van Nakken
definieerde orthopedagogiek als de beschrijving van de oorzaken en het ontstaan van
opvoedproblemen om ze op de juiste manier te kunnen behandelen (Ruijssenaars et al, 2012).
De orthopedagogiek richt zich op problematische opvoedingssituaties, zoals bijvoorbeeld kind of
ouder met een beperking, leer- of gedragsproblemen, ect. Het doel van de orthopedagogiek is dan
ook het optimaliseren van de opvoeding voor ouder en kind. Er is sinds de jaren zeventig ook een
deeldiscipline binnen de orthopedagogiek: de neuropedagogiek. Deze houdt zich bezig met de
neurologische basis achter de opvoedingsproblemen, leerstoornissen en gedrags- en
ontwikkelingsproblemen om deze te kunnen verklaren en is dus nauw verwant aan klinische
kinderneuropsychologie (Luijk et a, 2019).
Orthopedagogiek in vergelijking tot…
Er zijn veel overeenkomsten tussen de orthopedagogiek, psychologie en psychiatrie. Vooral bij het
toepassen van de theorie en praktijk is er veel overlap. Maar de focus bij orthopedagogiek ligt bij de
problematische opvoedings- en onderwijssituaties en bij de psychiatrie ligt deze focus op het
begrijpen en verklaren van emotionele problemen en gedragsproblemen (Ruijssenaars et al, 2012).
In opleidingen tot orthopedagoog ligt de nadruk op behandeling en begeleiding. In opleidingen tot
psycholoog wordt vooral gekeken naar de kennis van theorieën en hoe het methodische onderzoek
kan worden toegepast (Ruijssenaars et al, 2012).
