Reclassering
Tentamen vraag 1 : Taken van de reclassering
1. Wat zijn volgens jou de overwegingen om de verantwoordelijkheid voor coördinatie bij de
gemeente te leggen?
2. Kortgestraften (denk aan detentieduur van 3 maanden of korter) zijn aangewezen op vrijwillige
nazorg. Geef aan waarom nazorg aan deze categorie (ex-)gedetineerden in de praktijk lastig te
realiseren is. (NB: driekwart van de gedetineerden zit korter dan 3 maanden vast).
3. Met enige regelmaat wordt gezegd dat ook de vrijwillige nazorg een taak zou moeten zijn voor de
reclassering. Hoe kijk je daar tegenaan? Ben je het eens met deze opvatting? Beargumenteer
waarom je het daarmee eens of oneens bent.
4. In het kader van welke modaliteiten kan gesproken worden van justitiële of gedwongen/verplichte
nazorg? Met andere woorden, op welke categorie gedetineerden is dit van toepassing?
Essay:
Taken van de reclassering
Na detentie staan de ex-gedetineerden voor de uitdaging om na hun verblijf in detentie de draad van
hun leven op te pakken. Nazorg is een manier om recidive te verminderen en om een succesvolle re-
integratie te bevorderen. Door de leefomstandigheden van de gedetineerden na detentie te
verbeteren, neemt de kans op recidive af 1. Bepaalde leefomstandigheden zoals het hebben van een
baan, inkomen en een woning zijn van belang voor het stoppen van criminaliteit. Tijdens detentie
wordt door de reclassering gedragsinterventies aangeboden maar zonder de nazorg is de kans nog
steeds groot dat een ex-gedetineerde terugvalt in zijn oude patroon 2.
Coördinatie gemeente
Om de leefsituatie van ex-gedetineerden te verbeteren wordt tijdens de detentie begonnen met het
voorbereiden op de terugkeer in de maatschappij. Gemeenten hebben een duidelijke
verantwoordelijkheid en regierol bij de nazorg. Het is de bedoeling dat de reclassering, de gemeente,
de gevangenis waar de gedetineerde verblijft en de gedetineerde zelf zich gezamenlijk inzetten voor
de re-integratie. De gemeente is verantwoordelijk voor de nazorg aan ex-gedetineerden voor de
zogenoemde vijf basisvoorwaarden: onderdak, identiteitsbewijs, inkomen & werk, schulden en zorg.
Voor het verlenen van de nazorg per leefgebied heeft de gemeente werkafspraken gemaakt met de
betreffende (gemeentelijke) instanties en samenwerkingspartners. Deze instanties en
samenwerkingspartners gaan over het uitvoer van de taken op de verschillende leefgebieden 3.
De overwegingen om de verantwoordelijkheid voor coördinatie bij de gemeente te leggen worden
onder andere toegelicht in het bestuurlijk akkoord 4 ‘Kansen bieden voor re-integratie’ van 2019 en
de daarbij behorende handreiking5 ‘Kansen bieden voor re-integratie in de praktijk’. In het akkoord
wordt toegelicht dat ‘’de gemeente de overheidslaag is die het dichts bij de burger staat en waar
vrijwel iedereen die uit detentie komt mee te maken krijgt’’. In het dagelijks leven hebben wij
allemaal met de overheid te maken. Of het nou gaat om het aanvragen van een rijbewijs, het
1
RSJ-rapport ‘Van detineren naar re-integreren’, 2017.
2
DiSK, Advies & Diagnose, 2009: https://www.digitale-sociale-kaart.nl/organisatie/reclasseringnederland/advies-en-diagnose.html
3
Nazorg: terugkeer van ex-gedetineerden in de Amersfoortse samenleving (2017). Amersfoort: Rekenkamer.
4
Bestuurlijk akkoord, Kansen bieden voor re-integratie: Re-integratie van (ex-)justitiabele burgers. 2019.
5
Handreiking Bestuurlijk akkoord (2019). Kansen bieden voor re-integratie: In de praktijk. Re-integratie van (ex-) gedetineerde burgers.
Tentamen vraag 1 : Taken van de reclassering
1. Wat zijn volgens jou de overwegingen om de verantwoordelijkheid voor coördinatie bij de
gemeente te leggen?
2. Kortgestraften (denk aan detentieduur van 3 maanden of korter) zijn aangewezen op vrijwillige
nazorg. Geef aan waarom nazorg aan deze categorie (ex-)gedetineerden in de praktijk lastig te
realiseren is. (NB: driekwart van de gedetineerden zit korter dan 3 maanden vast).
3. Met enige regelmaat wordt gezegd dat ook de vrijwillige nazorg een taak zou moeten zijn voor de
reclassering. Hoe kijk je daar tegenaan? Ben je het eens met deze opvatting? Beargumenteer
waarom je het daarmee eens of oneens bent.
4. In het kader van welke modaliteiten kan gesproken worden van justitiële of gedwongen/verplichte
nazorg? Met andere woorden, op welke categorie gedetineerden is dit van toepassing?
Essay:
Taken van de reclassering
Na detentie staan de ex-gedetineerden voor de uitdaging om na hun verblijf in detentie de draad van
hun leven op te pakken. Nazorg is een manier om recidive te verminderen en om een succesvolle re-
integratie te bevorderen. Door de leefomstandigheden van de gedetineerden na detentie te
verbeteren, neemt de kans op recidive af 1. Bepaalde leefomstandigheden zoals het hebben van een
baan, inkomen en een woning zijn van belang voor het stoppen van criminaliteit. Tijdens detentie
wordt door de reclassering gedragsinterventies aangeboden maar zonder de nazorg is de kans nog
steeds groot dat een ex-gedetineerde terugvalt in zijn oude patroon 2.
Coördinatie gemeente
Om de leefsituatie van ex-gedetineerden te verbeteren wordt tijdens de detentie begonnen met het
voorbereiden op de terugkeer in de maatschappij. Gemeenten hebben een duidelijke
verantwoordelijkheid en regierol bij de nazorg. Het is de bedoeling dat de reclassering, de gemeente,
de gevangenis waar de gedetineerde verblijft en de gedetineerde zelf zich gezamenlijk inzetten voor
de re-integratie. De gemeente is verantwoordelijk voor de nazorg aan ex-gedetineerden voor de
zogenoemde vijf basisvoorwaarden: onderdak, identiteitsbewijs, inkomen & werk, schulden en zorg.
Voor het verlenen van de nazorg per leefgebied heeft de gemeente werkafspraken gemaakt met de
betreffende (gemeentelijke) instanties en samenwerkingspartners. Deze instanties en
samenwerkingspartners gaan over het uitvoer van de taken op de verschillende leefgebieden 3.
De overwegingen om de verantwoordelijkheid voor coördinatie bij de gemeente te leggen worden
onder andere toegelicht in het bestuurlijk akkoord 4 ‘Kansen bieden voor re-integratie’ van 2019 en
de daarbij behorende handreiking5 ‘Kansen bieden voor re-integratie in de praktijk’. In het akkoord
wordt toegelicht dat ‘’de gemeente de overheidslaag is die het dichts bij de burger staat en waar
vrijwel iedereen die uit detentie komt mee te maken krijgt’’. In het dagelijks leven hebben wij
allemaal met de overheid te maken. Of het nou gaat om het aanvragen van een rijbewijs, het
1
RSJ-rapport ‘Van detineren naar re-integreren’, 2017.
2
DiSK, Advies & Diagnose, 2009: https://www.digitale-sociale-kaart.nl/organisatie/reclasseringnederland/advies-en-diagnose.html
3
Nazorg: terugkeer van ex-gedetineerden in de Amersfoortse samenleving (2017). Amersfoort: Rekenkamer.
4
Bestuurlijk akkoord, Kansen bieden voor re-integratie: Re-integratie van (ex-)justitiabele burgers. 2019.
5
Handreiking Bestuurlijk akkoord (2019). Kansen bieden voor re-integratie: In de praktijk. Re-integratie van (ex-) gedetineerde burgers.
