Hoorcolleges BAS 1
- 2.02 collageen bindweefsel blz. 2-3
- 3.01 weefselherstel deel A blz. 4-5
- 3.01 weefselherstel deel B blz. 6-8
- 4.01 Veelvoorkomende knieletsel blz. 9-11
- 4.02 Sensomotorisch, proprioceptie blz. 12-13
- 4.02 zenuwstelsel blz. 14-15
- 5.01 Nociceptieve pijn blz. 16
1
,2.02 collageen bindweefsel
Doelen:
- De weefsels behorende tot ‘’het bindweefsel’’ benoemen.
- De componenten van ‘’bindweefsel in engere zin’’ benoemen.
- De bouw van collageen bindweefsel beschrijven.
- De relatie tussen ligament en gewricht beschrijven.
Bindweefsel:
Functie van bindweefsel is het verbinden:
Het lichaam moet met alle weefsels en organen een vormvast geheel zijn en weerstand bieden tegen
blijvende vervorming. Trek- en drukkrachten belasten het skeletspierstelsel tijdens beweging en
nergens mogen peesaanhechtingen, huidlagen en gewrichtsdelen los raken.
Een weefsel dat bijvoorbeeld op rek wordt belast en daarbij maar weinig mag vervormen, krijgt
treksterke bindweefselvezels in de matrix. Denk bijvoorbeeld aan het bindweefsel van een pees of
ligament. Waar rekbaarheid nodig is, zoals in de grote lichaamsslagader (de aorta), liggen in de
bindweefselmatrix van de vaatwand juist weer rekbare elastische vezels.
Functie van bindweefsel is het scheiden:
Het scheiden is eigenlijk precies het tegenovergesteld van het verbinden. Het zorgt er voor dat 2
verschillende structuren in het lichaam wrijvingloos langs elkaar glijden. Onder deze structuren vallen
onder anderen gewrichtsoppervlakken in een gewricht, spierpezen over lange trajecten en voor
spiergroepen die onderling geen hinder van elkaars krachten mogen ondervinden. Dit soort
bindweefsel wordt ook wel losmazig bindweefsel genoemd.
De weefsels behorende tot ‘’het bindweefsel’’ benoemen.
Losmazig bindweefsel: Er zit veel ruimte tussen de vezels, het zit overal in het lichaam, het verbind
allemaal soorten weefsel met elkaar en doet dus overal in het lichaam. Het bestaat uit een
combinatie van collagene en elastische vezels.
Collageen bindweefsel (fibreuze): De vezels liggen heel
dichtbij elkaar. Er zijn in totaal meer dan 28 verschillende
typen collageen, maar type I t/m IV zijn verreweg het
belangrijkst en meest voorkomend in het menselijk lichaam.
Van het totale aantal collagene is 90% het type I. Huid,
botten, pezen, kraakbeen en tanden bestaan grotendeels uit
collageen.
Elastine, de vervormbare bindweefselvezel: Bestaat vooral uit elastische vezels. Het is vooral te
vinden om organen die flink kunnen uitrekken, maar daarna wel weer naar hun natuurlijke vorm
moeten gaan. Voorbeelden hiervan zijn longen of de grote slagaders. Ook in de gewrichtsligamenten
die twee botdelen met elkaar verbinden kom je elastisch bindweefsel tegen. Elastine is vooral te
vinden in de oorschelp, huid en arteriën. Als je ouder neemt de Elastine in je lichaam af. Zo ontstaan
ook rimpels omdat de namelijk huid niet meer terug gaat naar de oude ‘normale’ vorm.
De bouw van collageen bindweefsel beschrijven.
2
, Vezels: je hebt 2 soorten vezels. Collageen en elastine. Collagene vezels zijn
heel trek vast en weinig kunnen uitrekken. Elastine vezels kunnen wel goed
meebewegen en zorgen ook voor vormherstel. In pezen zitten voornamelijk
collagene vezels en minder elastine vezels. In het hart(wand) zitten wel veel
elastine vezels. Deze moet namelijk kunnen uitrekken wanneer er veel bloed
in zit. In de huid zit ook veel elastine vezels. De huid keert altijd terug naar de
oorspronkelijke vorm.
Fibroblast: Functies: Stabiliteit, Mobiliteit, Communicatie,
opruimwerkzaamheden en maakt
tropocollageen aan en brengt dit
dan buiten de cel. Hieruit ontstaat
dan het collageen molecuul. In
relatieve rust zijn de bouw- en
productieactiviteiten van
fibroblasten niet sterk ontwikkeld.
De fibroblast heeft dan een slanke,
spoelvormige vorm en zal in deze
vorm een lage productie hebben.
Wanneer bij fysieke training
nieuwvorming van bindweefsel noodzakelijk is voor het opvangen van
zwaardere belastingprikkels of wanneer na weefselbeschadiging reparatie
nodig is, worden de fibroblasten sterk geactiveerd.
Proteoglycanen: 1 van de belangrijke matrixmoleculen die geproduceerd
word door de fibroblasten. Deze macromoleculen hebben de eigenschap dat
ze veel water kunnen binden en bindweefselvezels zowel kunnen koppelen
als scheiden. Zij zijn onderdeel van de matrixgel. De proteoglycanen die door
de fibroblast gemaakt worden, kunnen zeer uiteenlopende eigenschappen
hebben, afhankelijk van hun plaats en de functie die van ze gevraagd wordt.
Fibrocyt: een inactieve cel (was ooit een fibroblast) (wordt ook wel ‘minder
actieve fibroblast’ genoemd)
3
- 2.02 collageen bindweefsel blz. 2-3
- 3.01 weefselherstel deel A blz. 4-5
- 3.01 weefselherstel deel B blz. 6-8
- 4.01 Veelvoorkomende knieletsel blz. 9-11
- 4.02 Sensomotorisch, proprioceptie blz. 12-13
- 4.02 zenuwstelsel blz. 14-15
- 5.01 Nociceptieve pijn blz. 16
1
,2.02 collageen bindweefsel
Doelen:
- De weefsels behorende tot ‘’het bindweefsel’’ benoemen.
- De componenten van ‘’bindweefsel in engere zin’’ benoemen.
- De bouw van collageen bindweefsel beschrijven.
- De relatie tussen ligament en gewricht beschrijven.
Bindweefsel:
Functie van bindweefsel is het verbinden:
Het lichaam moet met alle weefsels en organen een vormvast geheel zijn en weerstand bieden tegen
blijvende vervorming. Trek- en drukkrachten belasten het skeletspierstelsel tijdens beweging en
nergens mogen peesaanhechtingen, huidlagen en gewrichtsdelen los raken.
Een weefsel dat bijvoorbeeld op rek wordt belast en daarbij maar weinig mag vervormen, krijgt
treksterke bindweefselvezels in de matrix. Denk bijvoorbeeld aan het bindweefsel van een pees of
ligament. Waar rekbaarheid nodig is, zoals in de grote lichaamsslagader (de aorta), liggen in de
bindweefselmatrix van de vaatwand juist weer rekbare elastische vezels.
Functie van bindweefsel is het scheiden:
Het scheiden is eigenlijk precies het tegenovergesteld van het verbinden. Het zorgt er voor dat 2
verschillende structuren in het lichaam wrijvingloos langs elkaar glijden. Onder deze structuren vallen
onder anderen gewrichtsoppervlakken in een gewricht, spierpezen over lange trajecten en voor
spiergroepen die onderling geen hinder van elkaars krachten mogen ondervinden. Dit soort
bindweefsel wordt ook wel losmazig bindweefsel genoemd.
De weefsels behorende tot ‘’het bindweefsel’’ benoemen.
Losmazig bindweefsel: Er zit veel ruimte tussen de vezels, het zit overal in het lichaam, het verbind
allemaal soorten weefsel met elkaar en doet dus overal in het lichaam. Het bestaat uit een
combinatie van collagene en elastische vezels.
Collageen bindweefsel (fibreuze): De vezels liggen heel
dichtbij elkaar. Er zijn in totaal meer dan 28 verschillende
typen collageen, maar type I t/m IV zijn verreweg het
belangrijkst en meest voorkomend in het menselijk lichaam.
Van het totale aantal collagene is 90% het type I. Huid,
botten, pezen, kraakbeen en tanden bestaan grotendeels uit
collageen.
Elastine, de vervormbare bindweefselvezel: Bestaat vooral uit elastische vezels. Het is vooral te
vinden om organen die flink kunnen uitrekken, maar daarna wel weer naar hun natuurlijke vorm
moeten gaan. Voorbeelden hiervan zijn longen of de grote slagaders. Ook in de gewrichtsligamenten
die twee botdelen met elkaar verbinden kom je elastisch bindweefsel tegen. Elastine is vooral te
vinden in de oorschelp, huid en arteriën. Als je ouder neemt de Elastine in je lichaam af. Zo ontstaan
ook rimpels omdat de namelijk huid niet meer terug gaat naar de oude ‘normale’ vorm.
De bouw van collageen bindweefsel beschrijven.
2
, Vezels: je hebt 2 soorten vezels. Collageen en elastine. Collagene vezels zijn
heel trek vast en weinig kunnen uitrekken. Elastine vezels kunnen wel goed
meebewegen en zorgen ook voor vormherstel. In pezen zitten voornamelijk
collagene vezels en minder elastine vezels. In het hart(wand) zitten wel veel
elastine vezels. Deze moet namelijk kunnen uitrekken wanneer er veel bloed
in zit. In de huid zit ook veel elastine vezels. De huid keert altijd terug naar de
oorspronkelijke vorm.
Fibroblast: Functies: Stabiliteit, Mobiliteit, Communicatie,
opruimwerkzaamheden en maakt
tropocollageen aan en brengt dit
dan buiten de cel. Hieruit ontstaat
dan het collageen molecuul. In
relatieve rust zijn de bouw- en
productieactiviteiten van
fibroblasten niet sterk ontwikkeld.
De fibroblast heeft dan een slanke,
spoelvormige vorm en zal in deze
vorm een lage productie hebben.
Wanneer bij fysieke training
nieuwvorming van bindweefsel noodzakelijk is voor het opvangen van
zwaardere belastingprikkels of wanneer na weefselbeschadiging reparatie
nodig is, worden de fibroblasten sterk geactiveerd.
Proteoglycanen: 1 van de belangrijke matrixmoleculen die geproduceerd
word door de fibroblasten. Deze macromoleculen hebben de eigenschap dat
ze veel water kunnen binden en bindweefselvezels zowel kunnen koppelen
als scheiden. Zij zijn onderdeel van de matrixgel. De proteoglycanen die door
de fibroblast gemaakt worden, kunnen zeer uiteenlopende eigenschappen
hebben, afhankelijk van hun plaats en de functie die van ze gevraagd wordt.
Fibrocyt: een inactieve cel (was ooit een fibroblast) (wordt ook wel ‘minder
actieve fibroblast’ genoemd)
3
